Þann 1. maí þessa árs tók útivistartími barna og unglinga breytingum en frá þeim tíma máttu börn tólf ára og yngri vera úti til klukkan tíu á kvöldin og þrettán til sextán ára unglingar til miðnættis. Gilda þessar reglur frá því 1. maí til 1. september.
Nýjar reglur taka svo við og eiga við yfir skólaárið en þá mega börn 12 ára og yngri lengst vera úti til klukkan átta en börn 13 til 16 ára mega lengst vera úti til klukkan tíu á kvöldin.
Foreldrum er svo leyfilegt að bregða út af reglunum og er síðari hópnum leyfilegt að vera úti á heimleið frá „viðurkenndri skóla-, íþrótta- eða æskulýðssamkomu“ en aldur miðast við fæðingarár.
„Börn mega ekki vera á almannafæri utan fyrrgreinds tíma nema í fylgd með fullorðnum,“ segir í tilkynningu lögreglunnar á vefnum Ísland.is en óljóst er hver tilgreindur tími er enda er tímabilið einungis afmarkað í annan endann.
Fari eftir aðstæðum
Nú hefur sú spurning vaknað hjá undirritaðri sem og netverjum, hvenær er börnum leyfilegt að fara aftur út? Það er skýrt hvenær þau þurfi að vera komin heim á kvöldin en svo virðist sem hvergi komi fram hvenær þau megi fara aftur af stað á morgnana.
„Æðisleg pæling, fékk þessa spurningu í fyrsta skipti um daginn frá unglingum,“ segir Unnar Þór Bjarnason hjá samfélagslögreglunni en hann kom þá að eigin sögn með dæmi um dreng sem fannst einn á ferð í Hafnarfirði um klukkan fimm. Sá hafi sagst vera nývaknaður og einfaldlega ætlað að byrja daginn snemma.
Hann hafi verið keyrður heim til sín þar sem rætt hafi verið við foreldra hans. Þau hafi ekki haft grænan grun um að drengurinn hafi verið farinn að heiman.
Unnar minnist á að sumir fari á æfingar eldsnemma á morgnana, svo sem þeir sem æfi skauta eða sund, en þá væru foreldrar barnanna upplýstir um æfingartíma og ferðir barnanna sinna.
„Við hefðum byrjað á því að keyra hann beint heim nema hann væri bara með bakpokann, fyrir utan Egilshöll og á leiðinni á skautaæfingu. Öll ljós kveikt þar og eitthvað,“ segir Unnar og bætir við að „þetta var bara allt frekar skrýtið og hann var í rauninni ekkert að fara neitt.“
Miðar við sjöleytið
Ef það leiki einhver vafi á ástæðu þess að barn sé einsamalt á ferð á næturnar eða mjög snemma á morgnana bregði lögregla nánast undantekningalaust á það ráð að skutla barninu heim og ræða við foreldra eða forráðamenn þess.
„Þannig að þetta er svakalega góð spurning og er örugglega eitthvað fyrir alþingismann að svara: hvenær er dagur og hvenær nótt, hvenær maður bjóði góðan daginn og hvenær gott kvöld,“ segir Unnar.
Hann rifjar upp að fyrir nokkrum vikum hafi hann tekið eftir því að íbúi í blokkinni sem hann býr í hafi verið byrjaður að æfa sig í því að spila á píanó árla morguns.
„Þá sá ég húsreglurnar skilgreina það að allt fyrir klukkan sjö sé nótt. Þannig að ég myndi kannski nota það sem þumalputtareglu,“ segir hann en ítrekar að það fari mjög mikið eftir aðstæðum hvort börn á ferðinni snemma á morgnana veki athygli annarra vegfarenda.
„Ef þú ert eitthvað ógeðslega snemma á ferðinni og sérð einhvern gæja á hjóli klukkan sjö um morguninn þá myndir þú ekkert skipta þér af því.“
Sumt veki meiri áhyggjur en annað
Aftur á móti fengi lögreglan líklega tilkynningar ef sæist til barns sem færi illa klætt og eitt úti, hvað þá um vetur, fyrir klukkan átta á morgnana. Það sé frekar betra að athuga með börnin en ekki.
„Þá er kannski allt í lagi fyrir okkur að heyra í foreldrum hans, þau reynast svo bara vera í sumarbústað og halda að hann sé hjá ömmu sinni,“ segir Unnar og bætir við að honum finnist niðurstaðan nokkurn veginn vera að hægt sé að miða við að börn fari ekki ein út fyrir klukkan sjö nema þau eigi að mæta á æfingu, keppnismót eða annað slíkt.
„Svo er, eins og var oft hérna í gamla daga, einhver að bera út blaðið eldsnemma á morgnana, hann er með morgunblaðstösku um mittið og virkar dauðþreyttur og er að labba á milli húsa að sannarlega vinna, þá myndi enginn hringja vegna þess.“
Það berist aðallega ábendingar um börn sem virðast vera að „frjósa úr kulda í djöfulsins ofsaveðri fyrir utan einhverja Nettóbúð í Mjóddinni“, og fólk fari þá að hugsa „aumingja barnið“ og hringir og lætur lögreglu vita.
