Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir dómsmálaráðherra segir að ekki eigi að sætta sig við að hér á landi spretti upp svokölluð „rauð hverfi“ og að Reykjavík verði þekkt á heimsvísu fyrir grasserandi vændisstarfsemi.
Hún mun leggja fram frumvarp í haust sem er ætlað að herða refsingar fyrir vændiskaup en ekki stendur til að refsa seljendum vændis þrátt fyrir að framboð af vændi hafi aldrei verið meira hér á landi.
Í gær var greint frá því að lögreglan á Íslandi hefði tekið þátt í umfangsmikilli alþjóðlegri lögregluaðgerð í júní þar sem fylgst var með vændishúsum og vændiskaupendur handteknir.
Fimm vændiskaupendur voru handteknir í lögregluaðgerð í Reykjavík og afskipti voru höfð af sextán konum, sem sumar hverjar eru taldar hafa verið gerðar út í vændi af kínverskum glæpasamtökum.
Þá vakti umfjöllun Kveiks um vændi í vor mikla athygli en í henni var ljósi varpað á að starfsemi glæpahringja tengdum mansali grasseraði á gististöðum sem væru reknir í skammtímaleigu.
Fangelsisvist í stað sektar
„Það er mikilvægt að við horfumst í augu við í hvaða stöðu þessar konur eru sem eru fluttar eða koma hingað til að stunda vændi. Fréttir af alþjóðlegri aðgerð sem íslensk lögregla tók þátt í nýverið varpa ljósi á hversu umfangsmikil starfsemin er og sýnir okkur að það er nauðsynlegt að grípa til aðgerða,“ segir Þorbjörg Sigríður í skriflegu svari við spurningum mbl.is.
Í haust mun ráðherrann leggja fram frumvarp sem er ætlað að herða refsingar fyrir vændiskaup.
„Í dag eru fyrstu brot afgreidd með greiðslu sektar og því ætla ég að breyta á þann veg að ákært verður fyrir þessi brot. Ég hef líka verið skýr með að það eigi að birta nöfn vændiskaupenda. Með þessari breytingu fara vændiskaupamál fyrir dóm og þá gildir sú meginregla sakamála að nöfn ákærða séu birt. Það sama á að gilda um vændiskaupamál og önnur sakamál og ég tel að þetta muni hafa fælingarmátt fyrir vændiskaupendur,“ segir hún.
Ýmsar lagabreytingar og stefnur í farvatninu
Þá segir Þorgbjörg Sigríður liggja fyrir að tengsl séu á milli skipulagðrar glæpastarfsemi og sölu vændis.
„Við getum ekki lokað augunum fyrir slíku. Við erum að ráðast gegn slíkri starfsemi. Í vor kynnti ég stefnu og aðgerðir gegn skipulagðri brotastarfsemi undir heitinu Öruggara Ísland,“ segir hún.
„Í haust legg ég svo fram frumvarp sem styrkir lagagrundvöll baráttunnar gegn skipulagðri brotastarfsemi þar sem við erum meðal annars að rýmka skilgreininguna á skipulögðum glæpum. Ég er líka að vinna að skipulagsbreytingum á lögregluembættum landsins sem eru til þess gerðar að styrkja lögregluna þannig að hún geti brugðist við breyttum veruleika, bæði hér heima og alþjóðlega. Við þurfum að herja á þessa hópa úr öllum áttum.“
Stór hluti þolendur mansals
Árið 2009 tóku íslensk stjórnvöld upp hina svokölluðu sænsku leið í lögum þegar kemur að vændi. Þá voru samþykktar breytingar á almennum hegningarlögum sem gerðu kaup á kynlífsþjónustu refsiverð, en ekki sölu hennar.
Spurð hvort sú staðreynd, að hér sé seljendum vændis ekki refsað, geri Ísland að eftirsóknarverðari áfangastað fyrir erlenda glæpahringi sem selja konur í vændi og hvort til standi að endurskoða þetta segir Þorbjörg Sigríður:
„Það er ekki til skoðunar að refsa seljendum vændis, heldur miklu frekar að leggja meiri áherslu á að styðja við þolendur mansals líkt og endurspeglast í nýlegum samningi sem stjórnvöld gerðu við Bjarkarhlíð.
Almennt er talið að stór hluti þeirra kvenna sem auglýsa vændi hér á landi sé þolendur mansals. Þolendum á ekki að vera refsað fyrir háttsemi sem er í beinum tengslum við misneytinguna sem þeir verða fyrir. Í haust mun ég líka kynna aðgerðaáætlun gegn mansali með tímasettum aðgerðum sem er liður í þessari vinnu.“
„Við eigum ekki að sætta okkur við það að hér spretti upp svokölluð „rauð hverfi“ og að Reykjavík verði þekkt á heimsvísu fyrir grasserandi vændisstarfsemi,“ segir dómsmálaráðherrann að lokum.