Halla Gunnarsdóttir, formaður VR, segir að þótt stríðið við Persaflóa hafi áhrif á verðbólguna sé stærsti vandinn heimatilbúinn.
„Fyrstu viðbrögð eru náttúrulega að þetta sýnir það svart á hvítu að þetta verkefni sem lagt var af stað með þegar gildandi kjarasamningar voru undirritaðir er endanlega komið út í skurð,“ segir Halla.
Launafólk hafi samið um lágar launahækkanir í von um að fyrirtæki héldu aftur af verðhækkunum og hið opinbera héldi aftur af gjaldskrárhækkunum auk þess sem ráðist yrði í átak í húsnæðismálum.
„Nú sjáum við það að stýrivextir eru á leið aftur upp á við þrátt fyrir þessa kjarasamninga. Það sýnir að þessi tilraun hefur misheppnast.“
Halla Gunnarsdóttir brást við vaxtaákvörðun Seðlabankans í Morgunvaktinni á Rás 1.
Fjórir nefndarmenn peningastefnunefndar studdu ákvörðunina að hækka stýrivexti um 0,25% en einn vildi halda vöxtum óbreyttum.
Samkvæmt nýbirtri spá Seðlabankans er talið að verðbólga, sem mældist 5,3% í júlí, aukist enn frekar næstu mánuði en hjaðni tiltölulega hratt þegar komi fram á næsta ár. „Aukning mældrar verðbólgu hefur fyrst og fremst litast af hækkun opinberra gjalda og áhrifum stríðsátaka í Mið-Austurlöndum,“ segir í yfirlýsingu peningastefnunefndar.
Þar kemur fram að undirliggjandi verðbólga hafi haldist stöðug og sé tekin að hjaðna á suma mælikvarða „í takt við vaxandi slaka í þjóðarbúinu“.
Nefndin vísar til þess að enn sem komið er virðist annarrar umferðar áhrif þessara verðhækkana vera minni en upphaflega var óttast. Verðbólguálag á markaði hafi einnig lækkað á ný eftir hækkun í vor.
Verðbólguvæntingar séu þó enn of háar og undirliggjandi verðbólga of mikil.
„Þó búist sé við að verðbólga hjaðni hratt á næsta ári er óvissa áfram mikil, ekki síst hvað varðar þróun alþjóðlegra efnahagsmála og framvindu á innlendum vinnumarkaði.
Í ljósi mikillar verðbólgu og hárra verðbólguvæntinga telur peningastefnunefnd rétt að hækka vexti bankans til að tryggja nægjanlegt peningalegt aðhald. Mótun peningastefnunnar mun þó sem fyrr ráðast af þróun efnahagsumsvifa, verðbólgu og verðbólguvæntinga.“
Peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands tilkynnti rétt í þessu að hún hækki stýrivexti um 0,25%, úr 7,75% í 8%.
Stýrivaxtaákvörðunin verður kynnt innan skamms, klukkan hálf níu. Þá birtir peningastefnunefnd líka röksemdafærslu fyrir ákvörðuninni.
Nefndin heldur fund klukkan hálf tíu þar sem Ásgeir Jónsson, seðlabankastjóri og formaður peningastefnunefndar, Þórarinn G. Pétursson, varaseðlabankastjóri peningastefnu, og Karen Áslaug Vignisdóttir, aðalhagfræðingur Seðlabankans og framkvæmdastjóri sviðs hagfræði og peningastefnu, gera grein fyrir ákvörðuninni.
Við birtum þessi tíðindi og viðbrögð við þeim.
Verðbólga hefur verið þrátlát og lengi yfir verðbólgumarkmiði Seðlabanka Íslands sem er 2,5%. Verðbólga mælist 5,3%. Stýrivextir eru 7,75%. Vextir hafa verið hækkaðir tvisvar á þessu ári, um samtals hálft prósentustig.
Halla Gunnarsdóttir, formaður VR, bregst við vaxtaákvörðun Seðlabankans í Morgunvaktinni á Rás 1 klukkan hálf níu.
Sigurður Hannesson, framkvæmdastjóri Samtaka iðnaðarins, segir aðhald peningastefnu Seðlabankans of mikið og hagkerfið að kólna. Samtökin vilja að stýrivöxtum verði haldið óbreyttum.
Már Wolfgang Mixa, prófessor í hagfræði við Háskóla Íslands, segir verðbólgu hærri en bæði væntingar og vonir stóðu til. Hann vill ekki sjá hærri stýrivexti en telur líklegt að þeir verði hækkaðir um 0,25% í vikunni.
Hann segir aðhald og samdrátt í efnahagsmálum til þess fallin að stemma stigu við hækkandi verðbólgu. Til þess þurfi að hægja á framgangi atvinnulífsins.
Hærri vextir gætu dregið óþarflega mikið úr hagkerfinu og komið illa niður á heimilum, fyrirtækjum og byggingariðnaði.
Arion banki telur að stýrivextir verði hækkaðir um 25 punkta. Í greiningu bankans segir að verðbólguvæntingar séu of háar og forsendur kjarasamninga að öllum líkindum brostnar.
Góðan dag og velkomin á fréttavakt um stýrivaxtaákvörðun Seðlabankans. Hún verður kynnt klukkan hálf níu í dag og klukkutíma síðar hefst kynningarfundur nefndarinnar sem að venju er í beinni útsendingu.
Ég heiti Malín Eyfjörð Ægisdóttir og fylgi ykkur fram eftir morgni.
