„Mér fannst þau [peningastefnunefnd Seðlabankans] vera með góðan rökstuðning fyrir því að halda vöxtum óbreyttum,“ segir Jón Sigurðsson, forstjóri Stoða, um vaxtahækkun gærdagsins. Seðlabankinn hækkaði vexti í gær um 0,25 prósentustig.
Peningastefnunefnd rökstuddi hækkunina með spá Seðlabankans um aukna verðbólgu næstu mánuði. Þau töldu óvissuna mikla, ekki síst hvað varðar þróun alþjóðlegra efnahagsmála og framvindu á innlendum vinnumarkaði.
Ef verðbólga mælist yfir 4,7 prósentum í lok ágúst opnast heimild í kjarasamningum til að segja þeim upp vegna forsendubrests.
„Það vakti athygli mína að seðlabankinn hafi ákveðið að hækka vexti um 0,25 punkta í ljósi þess hvernig rökstuðningur nefndarinnar var, ef maður les í gegnum hann þá segja þau sjálf að verðbólgan sé að hluta til út af stríðsátökum í Mið-Austurlöndum og gjaldahækkunum hins opinbera. Á sama tíma og undirliggjandi verðbólga hefur haldist stöðug. Mér fannst þau vera með góðan rökstuðning fyrir því að halda vöxtum óbreyttum,“ segir Jón.
Jón tók þátt í pallborði á opnum fundi hjá VR í gær um samspil stýrivaxta og verðbólgu, þar sagðist hann upplifa að Seðlabankinn hafi ekki trú á eigin verkefnum.
„Oft á tíðum hefur mér fundist vanta meiri kraft í framsýnu leiðsögnina hjá þeim um að með þeim aðgerðum og markmiðum sem þau hafa gert þá komumst við í mark í verðbólgumarkmiðið. Það hefur oft á tíðum skort trú á eigin verkum hefur mér fundist í gegnum tíðina.“
Háir vextir hafi áhrif á framtíðarvöxt hagkerfisins
Jón segir að samstarf hins opinbera, vinnumakraðarins og seðlabankans þurfi til að ná verðbólgu niður.
„Það er alveg ljóst að rekstur ríkisins í halla endalaust gengur ekki. Það þarf annars vegar að taka á því og hins vegar að framlengja núverandi kjarasamninga. Þá held ég að það sé kominn mjög góður grundvöllur fyrir því að vextir lækki hratt,“ segir Jón.
„En það þýðir ekki að horfa fram hjá því að háir stýrivextir eru farnir að hafa áhrif á það hvernig framtíðarvöxtur hagkerfisins getur verið. Við þurfum að finna nýjan takt í þessu og nýja leið,“ bætir hann við.
Hlutabréfamarkaðurinn í lægð
Á fundinum hjá VR sagði Jón að hlutabréfamarkaðurinn hefði átt undir högg að sækja frá árinu 2021. Bæði vegna ytri aðstæðna út í heimi en líka vegna hárra vaxta hér heima.
„Svo hafa einstaka fyrirtæki verið í vandræðum sem hafa ekki hjálpað markaðnum. Það verður seint sagt að fjárfestar hafi riðið feitum hesti frá fjárfestingu undanfarinna ára, vonandi getur það farið að braggast þegar við náum tökum á stöðunni og vextir fara að lækka á ný,“ segir Jón.
