Menntunar- og velferðarnefnd Sambands íslenskra sveitarfélaga hefur þungar áhyggjur af því að viðkvæmur hópur barna, sem sannarlega þarf á þriðja stigs þjónustu að halda, sitji eftir án viðeigandi úrræða.
Telur nefndin að ríkið sé að bregðast skyldum sínum og sé langt frá því að efna samkomulag sem ríkið og sveitarfélög gerðu og varðar þjónustu við börn með fjölþættan vanda.
Þetta kemur fram í fundargerð stjórnar sambandsins sem birt var í síðustu viku. Þar var til meðferðar umsögn um reglugerðardrög mennta- og barnamálaráðuneytisins þar sem mælt er fyrir um málsmeðferð vegna ákvörðunar um vistun barna með fjölþættar stuðningsþarfir í sérhæfð vistunarúrræði á vegum ríkisins.
Í fundargerðinni er vísað til bókunar menntunar- og velferðarnefndar sambandsins þar sem segir að nefndin geti ekki fallist á öll þau skilyrði sem lögð séu til grundvallar í reglugerðardrögunum, en með henni sé ríkið að skilgreina frá hóp barna sem hefur þyngstu þjónustuþörfina og hafa verið skilgreind af sérfræðingateymi, sem börn með þörf fyrir fjölþætta þjónustu. Það sé ekki í samræmi við samkomulag ríkisins og sveitarfélaganna sem undirritað var í mars á síðasta ári.
„Sveitarfélögin hafa markvisst verið að brjóta niður múra milli eigin þjónustukerfa og einblína á barnið og þjónustuþarfir barna í samræmi við farsældarlögin. Umræddar breytingar á reglugerðinni eru til þess fallnar að flokka börn eftir sérfræðiþekkingu og fjármagni þjónustuveitenda, en ekki með þjónustuþarfir barnsins í forgrunni. Nefndin hefur þungar áhyggjur af því að viðkvæmur hópur barna, sem sannarlega þurfa á þriðja stigs þjónustu að halda, sitji eftir án viðeigandi úrræða. Nefndin telur að ríkið sé að bregðast skyldum sínum og sé langt frá því að efna framangreint samkomulag,“ segir í bókuninni.
Í fundargerðinni segir að stjórn Sambands íslenskra sveitarfélaga hafni ákveðnum skilyrðum sem eru í reglugerðardrögunum sem mæla fyrir um vistun barna með fjölþættar stuðningsþarfir í sérhæfð úrræði á vegum ríkisins.
„Drögin fela í sér óásættanlegar hömlur á aðgengi þeirra barna sem hafa þyngstu og flóknustu þjónustuþarfirnar að sérhæfðum úrræðum,“ segir stjórnin.
Segir hún enn fremur að tiltekin skilyrði sem í reglugerðardrögunum sé að finna brjóti í bága við samkomulag ríkis og sveitarfélaga frá því í fyrra og gangi þvert gegn markmiðum farsældarlaganna um samþætta þjónustu.
„Í stað þess að byggja á þörfum barnsins eru settar kerfislegar skorður sem útiloka það frá viðeigandi úrræðum. Afleiðingin er sú að börn sem þurfa þjónustu á þriðja stigi verða skilin eftir án úrræða sem er alvarlegur brestur í þjónustukerfinu og þar er ábyrgð ríkisins.
Stjórn Sambandsins gerir kröfu um fund með ráðherra án tafar til að endurskoða texta reglugerðardraganna með það fyrir augum að reglugerðin uppfylli ákvæði samkomulags ríkis og sveitarfélaga,“ segir stjórn sambandsins.
Með miklar stuðningsþarfir
Það samkomulag ríkis og sveitarfélaga sem áður var nefnt og ríkið er nú sakað um að brjóta, var kynnt með viðhöfn á vef Stjórnarráðsins þann 19. mars 2025. Af ríkisins hálfu var samkomulagið undirritað af Daða Má Kristóferssyni, fjármála- og efnahagsráðherra, og Ásthildi Lóu Þórsdóttur, þáverandi mennta- og barnamálaráðherra. Í tilkynningu Stjórnarráðsins sagði að í samkomulaginu fælist að ríkið tæki að sér fjármögnun sérhæfðrar þjónustu við börn með fjölþættan vanda sem búsett væru utan heimilis. Breytt ábyrgðarskipting væri í samræmi við tillögur starfshóps á vegum félags- og vinnumarkaðsráðherra.
„Börnin sem um ræðir hafa miklar stuðningsþarfir og þarfnast meðal annars tímabundinnar vistunar utan heimilis þar sem veitt er meðferð vegna vanda barns. Það er gríðarlega mikilvægt að þessi viðkvæmi hópur fái þjónustu við hæfi og jafnræðis sé gætt til að veita slíka þjónustu,“ sagði þar.
Fáðu þér áskrift til að lesa áfram
Þú ert innskráð(ur) sem ... en ert ekki með áskrift.
Aðgangur að þessari frétt í fullri lengd krefst áskriftar að Morgunblaðinu,
rafræns aðgangs á borð við vikupassa eða séráskriftar að viðkomandi efnisflokki
á mbl.is.