Tíundi hvalur vertíðarinnar var dreginn að landi fyrr í morgun á hvalveiðistöðinni í Hvalfirði. Á meðan hvalurinn var dreginn var þjóðsöngur Íslands spilaður, hrópaði einn „áfram Ísland“ og tók annar starfsmaður sig til og sveiflaði getnaðarlim hvalsins að tökumanni fréttastofunnar.
Þá stillti hann sér upp og lét taka mynd af sér á meðan hann hélt á getnaðarlimnum.
Hanna Katrín Friðriksson atvinnuvegaráðherra gaf lítið fyrir hegðunina.
„Nýtingin á þjóðsöngnum við þessar aðstæður er auðvitað óviðeigandi, ég held ég geti sagt það. En heilt yfir virðist þetta vera komið út í tóma vitleysu,“ sagði hún í viðtali við Tómas Arnar Þorláksson, fréttamann Sýnar.
„Við þurfum auðvitað að bera virðingu fyrir aðalatriðum oss, það er dýravelferðin og svo eru það viðskiptahagsmunir okkar á alþjóðagrundu. Ég get fullyrt það að þessi fíflaskapur sem átti sér stað á höfninni í Hvalfirði í dag var sannarlega ekki gerður með þá hagsmuni í huga né orðspor okkar á erlendri grundu.“
Virðingarleysi
Ferðaþjónustan, ein stærsta atvinnugrein landsins, sé undir en Bandaríkjamenn hafa gagnrýnt hvalveiðarnar og nemi ferðamenn þaðan um þrjátíu prósentum allra ferðamanna hér á landi.
„Líka með þá staðreynd að hvalaskoðun er ein vinsælasta afþreyingin hér á landi. Þannig að grunnstefið í þessari hegðun er fullkomið virðingarleysi. Það er virðingarleysi gagnvart dýrinu, virðingarleysi fyrir því hvernig við nýtum sjávarauðlindirnar okkar og virðingarleysi gagnvart stóru atvinnugreininum okkar sem að sannarlega skipta máli fyrir samfélagið okkar.“
Forsvarsmenn atvinnugreinanna þurfi nú að ráðast í umfangsmikla skaðaminnkun.
„Það er ekkert launungarmál, við höfum byggt upp þessa mikilvægu atvinnugrein, sjávarútveginn, á því hvernig við umgöngumst sjávarauðlindirnar, af virðingu fyrir þessum dýrum sem við erum að veiða. Virðingarleysið sem birtist í dag er allt annað en við viljum vera þekkt fyrir.“
Hanna Katrín telur að full ástæða sé fyrir eftirlitsstofnanir að skoða aðbúnað hvalveiða.
„Við erum auðvitað í grunninn matvælaframleiðsluland, við erum útflutningsdrifið hagkerfi. Þetta skiptir okkur máli, þetta er ekki einkamál einhverra vel stæðra einstaklinga sem leika sér að því að koma svona fram. Þetta er miklu stærra mál en það, hvernig sem á það er litið,“ segir hún.
Báðar hliðar megi líta í eigin barm
„Hagið ykkur eins og fullorðið fólk,“ sagði Hanna Katrín aðspurð um hvort hún vildi koma einhverjum skilaboðum áleiðis til starfsmannanna.
Hún tekur þó undir að bæði starfsmennirnir en einnig Paul Watson og félagar þurfi að líta í eigin barm. Það sé alvarlegt mál þegar sjómönnum sem starfa við hvalveiðar sé hótað lífláti.
„Það liggur alveg fyrir að við munum gæta velferðar, heilsu og lífs íslenskra sjómanna með öllum ráðum sem eru tiltæk og auðvitað er það ólíðandi að aðgeðrarsinnar geri sér leik að því að hóta fólki sem er að stunda sína atvinnu hér. Það er hin hliðin á þessu. Paul Watson og hans fólk má alveg heyra undir þann hóp sem ég hvet til þess að haga sér eins og fullorðið fólk, eins og siðmenntað fólk.“
Paul Watson er nú um borð í skipinu Bandero, innan efnahagslögsögu Íslendinga, auk hóps fólks sem hefur það að markmiði að stöðva hvalveiðar á Íslandi. Leiðangursstjóri aðgerðarinnar, sem nefnist Aðgerð 86, sagði í viðtali í Reykjavík síðdegis í gær að markmið þeirra væri að sökkva hvalveiðiskipunum tveimur, bókstaflega eða táknrænt.
Landhelgisgæslan fylgist með hreyfingum Bandero en hefur ekki heimild til að vísa þeim frá landi þar sem skipið er ekki staðsett innan landhelgi Íslands. Hins vegar, fari skipverjar að ógna öðrum innan lögsögunnar, hefur Landhelgisgæslan heimild til að skerast í leikinn.