Það eru nokkrar blikur á lofti í efnahagsmálum og flest bendir til þess að verðbólga, sem mældist 5,1% í síðustu mælingu, verði ekki komin undir 4,95% í haust en það var viðmið sem var sett í kjarasamningana í hitteðfyrra. Samningarnir gilda út janúar 2028 og tvisvar á þeim tíma skal leggja formlegt mat á hvort forsendur haldi.
Forsendur héldu í fyrra
Í september í fyrra var það hvort 12 mánaða verðbólga mældist undir fyrrnefndum 4,95% og hvort lagabreytingar sem ríkisstjórnin hét í sambandi við samningana hefðu náð fram að ganga. Það var mat forsendunefndar þá að þær hefðu staðist. Bresti forsendurnar geta hvort sem er launþegasamtök eða vinnuveitendur sagt upp samningum.
Í vikunni hittist þjóðhagsráð og fundarefnið var samtal ríkisstjórnar, Alþýðusambands Íslands og Samtaka atvinnulífsins um verðlagsþróun í samhengi við kjarasamninga á almennum vinnumarkaði. Það samtal á sér stað á tímum þegar óvissa steðjar að, ekki bara hér heima heldur líka utan úr heimi.
Þótt forsendur bresti er ekki sjálfgefið að samningum sé sagt upp
Aðstoðarframkvæmdastjórar Samtaka atvinnulífsins og Alþýðusambands Íslands telja báðar líklegt að forsendurnar haldi ekki í haust. Engu síður sé ekki sjálfgefið að samingum verði sagt upp.
Ekki sérstakur vilji til að setjast aftur að samningaborði í haust
Anna Hrefna Ingimundardóttir hjá SA segir að sagan sýni að yfirleitt séu fundnar einhverjar lausnir til að líma samninga saman og hennar tilfinning er sú að það sé enginn sérstakur vilji til að gera nýja kjarasamninga. .
Henný Hinz hjá ASÍ telur stöðuna verulegt áhyggjuefni. Það verði að horfast í augu við hana og hvernig eigi að bregðast við. Í samningunum sé kveðið á um að aðilar skuli leita leiða og þetta samtal sé ákveðinn undirbúningar fyrir að matið geti orðið að betra sé að samningar haldi en hnykkir á að þá verði að tryggja að launþegar sem tóku ábyrðg með hóflegum samningum sitji ekki eftir með sárt ennið.
