Snorri Másson gerði mál Þjóðverja að umfjöllunarefni í færslu sem hann ritaði á Facebook. Um er að ræða færslu frá ungum tölvuleikjaáhugamanni sem deildi bréfi sem hann hafði fengið frá þýskum yfirvöldum árið 2024 um að hann væri til rannsóknar fyrir að hafa móðgað þáverandi kanslara Þýskalands, Olaf Scholz. Móðgunin átti að felast í færslu sem ungi maðurinn, þá 19 ára, deildi á miðlinum X þar sem hann kenndi kanslaranum um það hversu langan tíma það tók hann að hala niður tölvuleiknum Fortnite. Færslan var augljóst grín.
Þingmaður Miðflokksins tekur fram að færsla unga mannsins hafi vakið mikla athygli og telur hann að um alvöru mál sé að ræða. Þetta sé í takti við sprengingu í fjölda sambærilegra mála í Þýskalandi á undanförnum árum eftir að lagabreyting árið 2021 gerði það refsivert að móðga stjórnmálamenn.
Snorri skrifar:
„Eins og nærri má geta hefur þessi vegferð þýskra stjórnvalda á síðustu árum, þessi pólitíska misnotkun réttarkerfisins, öll verið undir því yfirskini að verið sé verja hina lýðræðislegu umræðu, frjálslynd grunngildi og jafnvel mannréttindi fólks frá meintu hatri, öfgum eða einhverju þaðan af verra. Hér er þó augljóst að verið er að misbeita hugtökum sem eru okkur kær til þess í raun að vega að lýðræðinu. Brellan er að stilla því upp sem mannréttindum að þurfa ekki að móðgast og nota svo þá öfugsnúnu niðurstöðu til þess að brjóta gegn raunverulegum rótgrónum mannréttindum, til dæmis til frjálsra skoðanaskipta.“
Ekki hafi Íslendingar farið varhluta af sams konar misnotkun mannréttindahugtaksins í pólitískri umræðu. Vísar Snorri svo til umræðunnar um hinsegin fána:
„Skyndilega fór hópur fólks – og þetta var áberandi í undangenginni kosningabaráttu – að skilgreina sína sýn á samfélagið einfaldlega sem sjálfsögð mannréttindi og draga þar með ályktun um að þeir sem líti öðruvísi á málin séu þar með á móti mannréttindum fólks. Á köflum hefur mér þótt þessi orðræða hreinlega ógeðfelld og ég tel að alræðistilburðirnir sem í henni felast séu raunveruleg ógn við lýðræðislega umræðu. Ábyrgð okkar er mikil að standa í hvívetna vörð um mannréttindi á Íslandi. Ef menn freistast til að gjaldfella slík hugtök fyrir skammvinnan pólitískan ávinning, eru þeir í öllum ákafanum að taka eitt skref áfram og svo tvö skref aftur á bak.“
Snorri segist almennt fylgjandi nánu samstarfi við vinaþjóðir Íslands í Evrópu en ráðandi stjórnmálastétt Evrópusambandsins hafi getið af sér það „ofurskrifræðislega, ógagnsæja og ólýðræðislega stjórnkerfi sem blasir nú við öllum. Margt bendir til þess að það kerfi sé í vaxandi mæli frekar til þess fallið að kúga þjóðirnar en standa vörð um frelsi þeirra.“
Telur hann forystumenn Evrópusambandsins hafa villst af sporinu og þar til þeir rati aftur á rétta braut sé ekki rétt að ganga inn í Evrópusambandið til að feta sömu leið.
„Við Íslendingar deilum að sjálfsögðu mikilvægum grunngildum með vinum okkar í Evrópu. Það þýðir þó ekki að við eigum að ana hugsunarlaust á eftir þeim, enn síður nú þegar stjórnmálaöfl hafa grafið um sig í stofnanakerfum sambandsins sem hafa endurskilgreint þessi góðu gildi í eigin þágu og eru í reynd farin að grafa markvisst undan þeim.“
Ísland er miklu verra
Færslan hefur vakið nokkra athygli og er Snorra svarað fullum hálsi í athugasemdum þar sem honum er meðal annars bent á að sams konar ritskoðun tíðkist á Íslandi og í máli unga þýska mannsins og eins er bent á að lög Þýskalands séu ekki lög Evrópusambandsins.
Helgi Hrafn Gunnarsson, fyrrum þingmaður Pírata, gagnrýnir Snorra fyrir að hafa ekki kannað sannleiksgildi færslu Þjóðverjans. Snorri sé með reynslu úr fjölmiðlum og sé auk þess kjörinn fulltrúi og því sé eðlileg krafa að hann kanni sannleiksgildi áður en hann dregur ályktanir og dreifir sögu sem hann geti ekki fullyrt að sé rétt. Helgi bendir eins á að Þýskaland sé ekki Evrópusambandið og landslög Þýskalands gilda ekki í öðrum aðildarríkjum Evrópusambandsins. Helgi tekur svo fram að Ísland sé mun verra hvað varðar hömlur á tjáningarfrelsið.
„Ísland er svo MIKLU verra þegar kemur að heimskulegum hömlum á tjáningarfrelsi að það er eiginlega bara hlægilegt. Hér er bannað að móðga erlenda þjóðhöfðingja (sem VG lagði til að yrði afnumið), bannað að syngja þjóðsönginn vitlaust (sem Píratar lögðu til að yrði afnumið), guðlast var bannað til ársins 2015 (sem var afnumið að frumkvæði Pírata) og klám er ennþá bannað (sem Píratar lögðu til að yrði afnumið). – Hvorki Píratar né VG fundu fyrir minnsta áhuga frá Framsóknarflokki eða Miðflokki á þeim tíma fyrir því að auka tjáningarfrelsi hérlendis í kjölfarið af því. Eini áhugi einangrunaríhaldsins á tjáningarfrelsi hefur snúið að hatursorðræðu. En þess má geta að Píratar lögðu líka til breytingar á hatursorðræðulöggjöfinni í þeim tilgangi að gera hana skýrari og ólíklegri til að vera misnotaða eða mistúlkaða. “
Loks bendir Helgi á að ákvæði íslensku stjórnarskrárinnar um tjáningarfrelsi sé svo gott sem beinþýtt úr Mannréttindasáttmála Evrópu. Allt íslenska tjáningarfrelsið – hver einasta setning og hver einasta umbót – komi frá útlöndum, fyrst Danmörku og svo Mannréttindasáttmálanum.
„Þannig að jájá, löggan getur gert heimskulega hluti í Þýskalandi eins og annars staðar. En að setja þetta upp þannig að íslensku tjáningarfrelsi stafi ógn út af þessu máli eru algjör, fullkomin öfugmæli. Við erum einungis með tjáningarfrelsi á Íslandi yfirhöfuð vegna þess að við neyddumst til að taka það upp frá Dönum á þarsíðustu öld, og í öðru lagi því að við skuldbundum okkur til þess á þeirri seinni.“
Nýttu völdin og breyttu því
Snærós Sindradóttir, framkvæmdastjóri Evrópuhreyfingarinnar, bendir Snorra á 95. gr. almennra hegningarlaga en Snærós hefur, ásamt fleirum, verið rannsökuð af íslenskum yfirvöldum fyrir brot gegn því ákvæði, en það gerir það refsivert að smána erlendar þjóðir, erlend ríki, erlenda ráðamenn, erlenda þjóðhöfðingja eða erlenda fána með opinberum hætti.
„Ég hafði yfir höfði mér þessa rannsókn í heil fimm ár fyrir að móðga rússneska ríkið. Aðrir sem hafa þurft að þola þessar ofsóknir fyrir að nýta tjáningarfrelsi sitt eru meðal annars Þórbergur Þórðarson, Steinn Steinarr og gott ef Erpur Eyvindarson er ekki í okkar góða hópi.
Með öðrum orðum. Íslensk lög eru full af þessu sama stjórnlyndi. Nýttu völdin og breyttu því.“
Gagnrýnandinn Jón Viðar Jónsson lætur Snorra heyra það og segir málflutning þingmannsins óboðlegan, þ.e. að nota allt sem miður fer í aðildarríkjum Evrópusambandsins sem Grýlu til að hræða íslenskan almenning.
„Þú ert að tala um sérlög sem gilda aðeins í Þýskalandi – er það ekki rétt skilið? Væri gott ef þú vildir svara því. Ef svo er, þá er þessi málflutningur þinn alveg óboðlegur. Að nota allt sem miður fer í ríkjum ESB sem Grýlu til að hræða íslenskan almenning – það er ekki annað en innantómur áróður sem grefur undan því trausti sem þú vilt væntanlega njóta á þínum starfsvettvangi. Ég veit ekki nema ég láti svona bull hafa áhrif á mig þegar ég fæ að kjósa um þetta – og þá ekki í þá átt sem þú vilt stýra mér!“
Hvað með færsluhöfund?
Víkur þá sögunni aftur að færslu unga Þjóðverjans. Hann segist hafa birt bréfið sem hann fékk frá yfirvöldum að gamni sínu. Hann hafi ekkert á móti Olafi Scholz og tekur fram að rannsókninni hafi verið hætt með snatri eftir að hann eyddi umdeildu færslunni og eftir að lögreglu varð ljóst að um brandara var að ræða. Telur hann að færslan hafi endað á borði lögreglu út af einhvers konar sjálfvirkum búnaði sem skannar samfélagsmiðlafærslur í leit að brotum. Hann hefur eins bent á að Alice Weidel, leiðtogi þýska fjarhægri flokksins AfD, hafi líka nýtt sér þessa löggjöf til að þagga niður í gagnrýnendum sínum, jafnvel þeim sem hafi aðeins vitnað í lagatexta þar sem hún var móðguð. Virðist ungi maðurinn ekkert kæra sig um að færsla hans sé notuð af fjarhægrimönnum til að sanna eitt né annað.
You know the afd does exactly the same thing that olaf scholz did here? Like there are multiple people that quoted song lyrics insulting alice weidel who got a warrant just like my one, are you gonna be critical of your own party in that case or what
— Naiwo (@Naironius) May 19, 2026
ne bin ich nicht froh drüber, aber angesichts dessen dass alle diese tweets sowieso schon eine übersetzte version benutzen die von anderen reposts kommt, ist es jetzt schwer das aufzuhalten. Mal abgesehen von der offensichtlichen ironie dass alice weidel das selbe noch öfter tut
— Naiwo (@Naironius) May 19, 2026
Es war halt offensichtlich ein witz deswegen ist nix passiert, war denke ich mal von irgendwelchem twitter scraping tool oder so markiert worden
— Naiwo (@Naironius) May 19, 2026