Holland kallar rússneska sendiherrann á sinn fund eftir árás við sendiráðið í Kænugarði

Hollensk stjórnvöld hafa kallað sendiherra Rússlands í Haag á sinn fund eftir að rússnesk árás í Kænugarði olli skemmdum á sendiráði Hollands í úkraínsku höfuðborginni fimmtudaginn 19. nóvember.
Atvikið átti sér stað á sama tíma og samskipti ríkjanna hafa versnað vegna þátttöku hollensks vopnaframleiðanda í árás Úkraínu á Krímbrúna fyrr í vikunni.
Tom Berendsen, utanríkisráðherra Hollands, staðfesti að sprengjuhlutur hefði lent á svæði aftan við sendiráðið og valdið minniháttar skemmdum á byggingunni.
Enginn starfsmaður sendiráðsins slasaðist.
Berendsen sagði atvikið óásættanlegt og að það gæfi tilefni til þess að kalla rússneska sendiherrann til viðræðna.
Fleiri sendiráð urðu fyrir skemmdum
Árásir Rússa á Kænugarð á fimmtudag ollu einnig skemmdum á sendiráði Austurríkis.
Christian Stocker, kanslari Austurríkis, staðfesti að sendiráð landsins hefði orðið fyrir skemmdum en enginn starfsmaður slasast.
Sænsk stjórnvöld tilkynntu jafnframt að þau hygðust kalla rússneska sendiherrann í Stokkhólmi á sinn fund vegna sprengingar nærri sænska sendiráðinu í Kænugarði.
Atvikin hafa vakið áhyggjur af öryggi erlendra sendiráða og starfsfólks þeirra í úkraínsku höfuðborginni.
Samkvæmt upplýsingum úkraínskra yfirvalda lét að minnsta kosti einn maður lífið í árásunum á borgina og fleiri særðust.
Rússar gagnrýna Holland vegna árásar á Krímbrúna
Árásin við hollenska sendiráðið átti sér stað aðeins tveimur dögum eftir að hollenska varnartæknifyrirtækið Destinus greindi frá því að eldflaugar þess hefðu verið notaðar í árás Úkraínu á Krímbrúna.
Brúin tengir Rússland við Krímskaga, sem Rússar innlimuðu árið 2014, og hefur gegnt mikilvægu hlutverki í flutningum til herliðs Rússa á svæðinu.
Destinus hefur höfuðstöðvar í Hollandi og framleiðir meðal annars Ruta-stýriflaugar.
Fyrirtækið greindi frá því að flaugar þess hefðu verið einu erlendu vopnin sem notuð voru í árásinni á brúna.
Rússneska sendiráðið í Hollandi brást harkalega við yfirlýsingunni og spurði opinberlega hvort hollensk stjórnvöld væru nú orðin beinn þátttakandi í stríðinu.
Rússneskir stjórnarerindrekar hafa jafnframt sakað Holland um að auka þátttöku sína í átökunum og stuðla að frekari stigmögnun þeirra.
Hollenskir starfsmenn sagðir hafa prófað dróna í Úkraínu
Hollenska dagblaðið NRC greindi á fimmtudag frá því að starfsmenn Destinus hefðu verið við störf í Úkraínu og tekið þátt í prófunum á drónum fyrirtækisins gegn rússneskum skotmörkum.
Fréttin vakti athygli vegna spurninga um hlutverk einkarekinna varnartæknifyrirtækja í stríðsátökum.
Destinus svaraði umfjölluninni með því að segja að starfsmenn þess hefðu einungis veitt úkraínska hernum aðstoð í samræmi við gerða samninga.
Ekki liggur fyrir að hollensk stjórnvöld hafi sjálf tekið þátt í árásunum á Krímbrúna.
Óljóst hvort sendiráðið var skotmark
Þrátt fyrir að árásin við sendiráðið hafi orðið í kjölfar harðra yfirlýsinga Rússa um Holland hafa engar staðfestar upplýsingar komið fram um að sendiráðið hafi verið vísvitandi skotmark.
Rússneska sendiráðið í Hollandi hefur hafnað því að um markvissa árás á hollenska sendiráðið hafi verið að ræða.
Hollensk stjórnvöld hafa sagt að nánari rannsókn fari fram á atvikinu.
Það er því ekki hægt að fullyrða að árásin hafi verið hefndaraðgerð vegna þátttöku Destinus í árásinni á Krímbrúna.
Diplómatísk spenna eykst
Holland hefur verið meðal þeirra Evrópuríkja sem hafa stutt Úkraínu með hernaðaraðstoð og öðrum stuðningi frá því að Rússland hóf allsherjarinnrás sína árið 2022.
Nýjustu atvikin undirstrika hversu viðkvæm samskipti Rússlands og evrópskra stuðningsríkja Úkraínu eru orðin.
Á sama tíma og Rússar gagnrýna Holland vegna vopnaframleiðslu og stuðnings við Úkraínu krefjast hollensk stjórnvöld skýringa á árás sem olli skemmdum á sendiráði þeirra.
Enn er óljóst hvort málið muni leiða til frekari diplómatískra aðgerða.
Heimildir: Reuters, NRC, NL Times og AFP, 18.–20. nóvember 2026.