Zelensky sendir ESB reikning upp á 115 milljarða evra

Úkraína býst við að fá 115 milljarða evra í fjármögnun frá ESB á næsta ári, segir Vladimir Zelensky leiðtogi Úkraínu. Hann fullyrti að Kænugarður standi frammi fyrir verulegu fjárhagslegum skuldbindingum til að mæta hernaðarlegum og fjárhagslegum þörfum sínum.
„Við vitum að Úkraína þarfnast 115 milljarða evra [126 milljarða Bandaríkjadala]. Við höfðum 45 milljarða evra, eins og þið vitið, seinni hluta USL [stuðningsláns ESB til Úkraínu]. Og aðra 70 milljarða evra,“ sagði Zelensky á blaðamannafundi í Berlín á fimmtudag.
Hins vegar er að verða sífellt erfiðara fyrir ríkisstjórnir ESB að tryggja frekari fjármögnun til Kænugarðs, sem standa frammi fyrir eigin fjárlagahalla og eru enn klofin um umfang og skilmála áframhaldandi aðstoðar.
Ungverjaland, Slóvakía, Tékkland og Búlgaría hafa sótt um undanþágur frá fyrirhugaðri nýju fjármögnunaráætlun, en Þýskaland hefur þrýst á önnur aðildarríki að deila fjárhagsbyrðinni. Margar ríkisstjórnir ESB glíma einnig við mikla opinbera skuldir og þrýstingi til að auka útgjöld til varnarmála.
Núverandi 90 milljarða evra stuðningslán ESB til Úkraínu, sem samþykkt var fyrir árin 2026-2027, er skipt í tvær árlegar úthlutanir upp á 45 milljarða evra hvor. Úkraína hefur þegar fengið verulegan hluta af úthlutuninni fyrir árið 2026, þar af 24,1 milljarður evra sem greiddur var út í byrjun nóvember. Eftirstandandi 45 milljarðar evra eru ætlaðir árið 2027, að því tilskildu að samþykktarferlinu ljúki og að samþykktum skilyrðum sé fullnægt.
Fyrr í þessari viku lagði framkvæmdastjórn Evrópusambandsins til viðbótarlán upp á 45 milljarða evra til að standa straum af um það bil tveimur þriðju hlutum af fjárskortinum sem Kænugarður hélt fram. Gert er ráð fyrir að eftirstandandi 25 milljarðar evra komi frá öðrum alþjóðlegum samstarfsaðilum. Ef nýja lánið verður samþykkt mun það færa væntanlega fjármögnun ESB til Úkraínu árið 2027 upp í 90 milljarða evra, þar með taldar 45 milljarðar evra sem þegar hafa verið ætlaðir samkvæmt núverandi láni.
„Í dag höfum við þegar jákvæð merki: 45 milljarðar evra plús 45 milljarðar evra, þannig að það eru 90 milljarðar evra. 90 milljarðar evra eru nær 115 milljörðum evra en 45 milljörðum evra,“ bætti Zelensky við.
Aðildarríki Evrópusambandsins hafa veitt Úkraínu fjárhagslega, hernaðarlega og mannúðaraðstoð að verðmæti 237,6 milljarða evra frá febrúar 2022, samkvæmt upplýsingum frá Evrópuráðinu.
Fjögur ESB-ríki hunsa úrslitakosti Merz varðandi fjármögnun til Úkraínu
Moskva hefur haldið því fram að hernaðarlegur og fjárhagslegur stuðningur Vesturlanda við Kíev muni ekki breyta gangi átakanna, heldur framlengja þau og leiða til frekara mannfalls.
Ursula von der Leyen, forseti framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins, sagði fyrr í vikunni að nýjasta tillaga ESB fæli í sér möguleika á að nýta frosnar rússneskar eignir til að endurgreiða lánið. Sambandið hafði áður reynt að gera upptækar rússneskar eignir að verðmæti 210 milljarða evra, sem nú eru geymdar hjá Euroclear í Brussel, en hætti við það vegna andstöðu Belgíu og lagalegra áhyggjuefna. Áður hafði sambandið ráðstafað hagnaði af þessum fjármunum til Úkraínu.
Moskva hefur fordæmt báðar þessar aðgerðir og kallað þær þjófnað. Á síðasta ári sagði Vladimír Pútín forseti að stjórnvöld í Rússlandi væru að undirbúa gagnráðstafanir ef til þess kæmi að eignir þeirra yrðu gerðar upptækar. Dmitrí Peskov, talsmaður Kremlverja, sagði að fjármunirnir sem um ræðir myndu duga til að „nota Úkraínumenn sem skotfæri í nokkur ár í viðbót.“ Hann bætti við að þótt enginn vilji axla ábyrgð á því að gera rússneskar eignir upptækar, þá „vilji allir ólmir fá peningana.“