Framsækinn samstarfsvettvangur til framfara - MBL.IS

Mikilvæg tímamót urðu í íslenskum orku- og nýsköpunarmálum þegar ORKIS – Orka Íslands varð formlega til á aðalfundi félagsins í höfuðstöðvum Orkuveitunnar í lok apríl. Með sameiningu Orkuklasans og GEORG rannsóknarklasa í jarðvarma, ásamt því að Íslensk Nýorka verður hluti af starfseminni sem dótturfélag, hefur orðið til nýr og öflugur samstarfsvettvangur sem ætlað er að leiða saman atvinnulíf, rannsóknir og stjórnvöld undir einu nafni.

„Þetta eru í raun söguleg tímamót fyrir íslenskt orkusamfélag,“ segir Rósbjörg Jónsdóttir, starfandi framkvæmdastjóri ORKIS. „Við erum að sameina þrjá sterka vettvanga með djúpar rætur sem hver um sig hefur byggt upp mikla þekkingu og tengslanet. Með því að koma þessu undir eitt þak skapast enn meiri kraftur og skýrari rödd fyrir íslenskan orku- og nýsköpunargeira.“

Að hennar sögn er markmiðið ekki aðeins að efla samstarf innanlands heldur einnig að styrkja stöðu Íslands á alþjóðavettvangi.

„Íslendingar hafa áratugalanga reynslu í orkumálum og sjálfbærri nýtingu auðlinda. Nú viljum við nýta þá þekkingu enn betur og umbreyta henni í verðmæti, bæði fyrir samfélagið hér heima og til útflutnings.“

Brú milli rannsókna og atvinnulífs

ORKIS er ætlað að vera vettvangur þar sem ólíkir aðilar geta unnið saman að sameiginlegum lausnum. Þar koma saman fyrirtæki, rannsóknastofnanir, háskólar og opinberir aðilar sem tengjast orkutengdri starfsemi með einum eða öðrum hætti.

Innan Orkis starfa fimm öflugir sérfræðingar hver á sínu sviði. Allir búa þeir yfir víðtækri þverfaglegri þekkingu og reynslu sem styrkir þá brúarsmíð sem til þarf til að efla verðmætasköpun og auka samkeppnishæfni orkutengdrar starfsemi undir hatti ORKIS.

„Við sjáum mjög skýrt að stærstu áskoranir samtímans verða ekki leystar af einum aðila,“ segir Rósbjörg. „Það þarf samstarf, þverfaglega hugsun og sameiginlega sýn. Okkar hlutverk er að skapa þann jarðveg.“

Hún segir mikilvægt að brúa bilið milli rannsókna og atvinnulífs enda verði verðmætasköpun oft til þegar hugmyndir og þekking fá raunverulegan farveg út í samfélagið.

„Á Íslandi er gríðarlega mikil sérþekking til staðar, bæði innan fyrirtækja og rannsóknasamfélagsins. Við viljum hjálpa til við að tengja þessa heima betur saman svo hugmyndir geti orðið að verkefnum, verkefni að lausnum og lausnir að verðmætum.“

Aðildarfélagar ORKIS koma úr allri virðiskeðju orkutengdrar starfsemi. Ljósmynd/Aðsend

Lifandi vettvangur og ný tækifæri

Starfsemi ORKIS byggist á þremur meginsviðum. Annars vegar er það vistkerfið sjálft þar sem lögð er áhersla á að virkja samstarfsaðila, byggja upp tengslanet og þróa vinnuhópa og viðburði. „Við viljum að þetta sé lifandi vettvangur þar sem fólk hittist, skiptist á hugmyndum og vinnur saman,“ segir Rósbjörg. „Þegar fólk úr ólíkum áttum kemur saman skapast oft ný tækifæri.“

Annað meginsviðið er verkefnastofa sem sinnir styrkumsóknum, verkefnastjórnun og þróunarverkefnum. Þar er sérstök áhersla lögð á að styðja verkefni sem tengja saman rannsóknir og atvinnulíf. „Mörg mjög spennandi verkefni komast aldrei almennilega af stað vegna þess að það vantar tengingu eða utanumhald. Þar getum við komið inn og leitt áfram.“

Þriðja sviðið snýr að orkuskiptum og þeirri umbreytingu sem nú á sér stað í orkumálum hér á landi og víða um heim. „Orkuskipti eru eitt stærsta verkefni samtímans og þar þarf samtal milli stjórnvalda, fyrirtækja, rannsókna og nýsköpunar. Við viljum vera sá vettvangur.“

Ísland í lykilstöðu

Rósbjörg segir Ísland hafa einstaka stöðu þegar kemur að þróun sjálfbærra orkulausna. Reynslan af nýtingu endurnýjanlegra orkugjafa sé mikil og þekkingin sem hafi byggst upp hér á landi sé eftirsótt víða erlendis.

„Við höfum oft verið lítið land með stórar hugmyndir,“ segir hún. „Það hefur verið ótrúlegt að sjá hvað íslensk þekking í jarðhita- og orkumálum hefur haft mikil áhrif víða um heim. Geirinn telur sterkar forsendur fyrir aukinni nýsköpun heima og að heiman. Með enn bættri nýtingu þeirrar sérþekkingar er hægt að byggja upp enn frekari verðmæti, til dæmis á erlendum mörkuðum og þar væri hægt að gera betur.“

Rósbjörg segir að framtíðarsýn ORKIS sé skýr; að Ísland verði leiðandi á alþjóðavísu í þróun og útflutningi sjálfbærra orkulausna. „Við viljum að Ísland verði áfram þekkt fyrir framsækna hugsun í orkumálum. Það er ekki sjálfgefið og það gerist ekki af sjálfu sér. Það þarf að halda áfram að byggja upp þekkingu, mæta þeirri tækniþróun sem á sér stað og efla samstarfið þvert á virðiskeðjuna og þvert á greinar.“

Samvinna lykillinn að árangri

Aðildarfélagar ORKIS koma úr allri virðiskeðjunni, allt frá framleiðendum, alla vega þjónustuaðilum, fjármögnunaraðilum og rannsakendum til fræðslu- og rannsóknarstofnana. Ný stjórn félagsins endurspeglar einnig þessa breidd. „Það er mikilvægt að hafa ólík sjónarhorn við borðið,“ segir Rósbjörg. „Þegar við fáum saman fólk með mismunandi bakgrunn og reynslu verða til sterkari lausnir.“

Við trúum því að með því að deila þekkingu og vinna saman verði allir sterkari. Það á bæði við um fyrirtækin sjálf og samfélagið í heild.“

ORKIS stendur reglulega fyrir vinnustofum, fundum og viðburðum þar sem áhersla er lögð á að leita lausna við þeim áskorunum sem eru til staðar, miðla þekkingu og þróun nýrra hugmynda. Að sögn Rósbjargar er markmiðið að skapa vettvang þar sem lagt er upp með að hafa raunveruleg áhrif.

„Við viljum að samfélagið finni fyrir auknum slagkrafti frá okkur, að jafnt aðilar innan félagsins sem utan geti leitað til okkar með hugmyndir og verkefni, tekið þátt og verið virkur hluti af þróuninni. Við hvetjum öll sem hafa áhuga til að vera með okkur á þessari vegferð. Orkumál snerta okkur öll og framtíðin verður byggð á öflugu samstarfi.“ Frekari upplýsingar má finna á vefsíðunni Orkis.is.