Amnesty International UK hefur viðurkennt mistök við birtingu umdeildrar skýrslu sem skilgreindi yfir 100 samtök sem hluta af svokallaðri „anti rights“ hreyfingu í Bretlandi. Skýrslan hefur verið fjarlægð af vef samtakanna á meðan innri endurskoðun fer fram en fjórir breskir þingmenn hafa nú lagt fram formlega tillögu þar sem þeir krefjast þess að Amnesty biðjist opinberlega afsökunar og dragi skýrsluna endanlega til baka.
Skýrslan, A Growing Threat: The Anti-Rights Movement in the UK, var birt 8. júlí og vakti strax mikla gagnrýni. Þar voru 117 samtök skilgreind sem hluti af „anti rights“ hreyfingu, þar á meðal kvenréttindasamtök, samtök foreldra, heilbrigðisstarfsfólks og stuðningsmiðstöð fyrir konur sem orðið hafa fyrir kynferðisofbeldi.
Nútíminn fjallaði um málið.
Amnesty viðurkennir að skýrslan fór ekki í gegnum hefðbundið ferli
Í yfirlýsingu frá Amnesty International UK segir að skýrslan hafi verið birt án þess að fara í gegnum þá innri ferla sem eiga að tryggja að efnið endurspegli opinbera afstöðu samtakanna.
„Við hörmum að þessi samantekt hafi verið birt á vef okkar án þess að fara í gegnum þau innri ferli sem eru til staðar til að tryggja samræmi, nákvæmni og að efnið samræmist afstöðu Amnesty International UK,“ segir í yfirlýsingunni.
Samtökin segja jafnframt að orðalag skýrslunnar endurspegli ekki afstöðu þeirra og því hafi hún verið fjarlægð tímabundið á meðan innri endurskoðun stendur yfir.
Miðstöð JK Rowling fyrir þolendur kynferðisofbeldis kölluð „anti rights“
Meðal þeirra sem Amnesty skilgreindi sem hluta af „anti rights“ hreyfingunni var Beira’s Place í Edinborg, stuðnings- og ráðgjafarmiðstöð fyrir konur sem orðið hafa fyrir kynferðisofbeldi.
Miðstöðin var stofnuð árið 2022 af JK Rowling ásamt öðrum kvenréttindakonum eftir deilur um rekstur Edinburgh Rape Crisis Centre. Rowling hefur sagt mikilvægt að konur sem hafa orðið fyrir ofbeldi hafi val um þjónustu sem sé bæði veitt af konum og ætluð konum.
Lesley Johnston, framkvæmdastjóri Beira’s Place, sagði lýsingu Amnesty á starfseminni bæði óskiljanlega og móðgandi.
Þingmenn krefjast afsökunarbeiðni
Þrátt fyrir að Amnesty hafi dregið skýrsluna til baka tímabundið telja breskir þingmenn að það sé ekki nóg.
Í formlegri tillögu sem lögð var fram á breska þinginu 14. júlí fordæma þeir skýrsluna harðlega og segja að hún hafi ranglega stimplað lögmæt samtök sem berjist fyrir réttindum kvenna, barna og samkynhneigðra sem andstæðinga mannréttinda.
Þeir benda meðal annars á að mörg samtakanna sinni mikilvægri þjónustu fyrir viðkvæma hópa og að „gender critical“ skoðanir njóti lagalegrar verndar samkvæmt breskum lögum.
Þingmennirnir krefjast þess að Amnesty dragi skýrsluna endanlega til baka og sendi frá sér formlega afsökunarbeiðni vegna skaðans sem skýrslan kann að hafa valdið. Einnig er þess krafist að Amnesty viðurkenni rétt starfsfólks síns til að tjá „gender critical“ skoðanir án ótta við einelti eða áreitni.
Vísa til dóms Hæstaréttar Bretlands
Í tillögunni er einnig vísað til nýlegs dóms breska hæstaréttar í máli For Women Scotland gegn skosku ríkisstjórninni, þar sem staðfest var að hugtakið „kona“ í jafnréttislöggjöfinni vísi til líffræðilegs kyns.
Þingmennirnir segja að það sé bæði lögmætt og mikilvægt að samtök geti boðið upp á kynskipta þjónustu og skipulagt starf sitt á grundvelli líffræðilegs kyns þegar það á við.
Rowling býðst til að styðja málsóknir
JK Rowling hefur einnig brugðist við málinu og boðist til að veita kvennasamtökum sem voru sett á lista Amnesty fjárhagslegan stuðning úr JK Rowling Women’s Fund ef þau hyggjast höfða mál vegna skýrslunnar.
Hún sagðist jafnframt reiðubúin að styðja samtök samkynhneigðra karla sem hafi verið flokkuð sem „anti rights“.