„Eftirlitsgögn eru opinber gögn og hægt er að óska eftir þeim á grundvelli upplýsingalaga og af því leiðir að okkur er ekki heimilt að sitja á þeim. Það hefur verið óskað eftir þessum gögnum og við höfum afhent þau á þessum grundvelli.“
Þetta segir Hrönn Ólína Jörundsdóttir forstjóri Matvælastofnunar, MAST, í samtali við Morgunblaðið.
Hverjir fengu afhent?
Kristján Loftsson, forstjóri Hvals hf., óskaði sl. föstudag eftir upplýsingum um hvort MAST hefði afhent eftirlitsskýrslur um velferð dýra við hvalveiðar og þá hverjum. Benti hann á að í eftirlitsskýrslunum gæti að líta nákvæma staðsetningu veiddra langreyða en út frá því væri hægt að draga ályktanir um hvar skip Hvals héldu sig við veiðar.
Sagði hann fyrirtækið hafa rökstuddan grun um að þessar upplýsingar hefðu borist skipinu Bandero. Ekki þyrfti að fjölyrða um að slíkar upplýsingar ógnuðu öryggi sjómanna Hvals. Hefði Hvalur að sjálfsögðu krafist þess að þessar upplýsingar yrðu afmáðar í ljósi yfirlýsinga skipverja á Bandero og forsvarsmanna útgerðarinnar.
Aðspurð segist Hrönn Ólína ekki hafa á hraðbergi upplýsingar um nöfn þeirra aðila sem fengu sendar eftirlitsskýrslur Hvals. Ekki virðist hafa liðið á löngu að MAST sendi skýrslurnar úr húsi, en fram hefur komið að eftir að skýrslurnar voru sendar MAST leið ekki langur tími áður en Bandero, bátur samtaka Pauls Watsons, sást í námunda við hvalbátana á miðunum. Fram að því höfðu áhafnir hvalbátanna ekki orðið varar við bátinn.
Aðspurð segir hún að rýna þurfi hvort hægt sé að afhenda listann yfir þá sem fengu skýrslurnar afhentar.
Spurð hvort ekki sé ljóst að upplýsingar þar um falli einnig undir upplýsingalög segir hún það ekki eiga við, þar sem málið geti varðað persónuvernd.
Ekki eins og brúneggjamálið
Það er ekki verið að spyrja um persónur, heldur samtök sem hafa látið sig þessi mál varða, t.d. hvalfriðunarsinna.
„Við höfum ekki afhent Paul Watson eða hans samtökum upplýsingarnar,“ segir Hrönn Ólína en spurð hvort hún gæti staðfest hvort innlendum samtökum hafi verið afhentar upplýsingar segist hún „ekki hafa þann lista hjá sér“.
Í fyrirspurn Hvals hf. sem send var MAST sl. föstudag var á það bent að í dómi Hæstaréttar í brúnaeggjamálinu svokallaða hefði komið fram að það teldist til vandaðra stjórnsýsluhátta að gefa aðila sem upplýsingar varða kost á að tjá sig.
Af hverju fylgdi stofnunin ekki leiðsögn Hæstaréttar í þessu máli?
„Það kom líka fram í dóminum að slík fyrirspurn hefði engu breytt varðandi afhendingu gagnanna. Það er mjög algengt að óskað sé eftir eftirlitsgögnum og þá er viðkomandi eftirlitsþegi aldrei beðinn um álit. Eina undantekningin er í brúneggjamálinu,“ segir Hrönn Ólína og bendir á að þar hafi verið óskað eftir viðameiri gögnum en eftirlitsskýrslum og málin séu því ekki sambærileg.
Lesa má nánar um málið á bls.14 í Morgunblaðinu í dag
