Ine Eriksen Søreide, formaður norska Hægriflokksins Høyre, viðurkennir að stafrænvæðing skóla hafi gengið of hratt og verið of gagnrýnislaus. Hún vill meira vægi prentaðra bóka, lestrar og æfinga. Umræðan á sér hliðstæðu í Kópavogi, þar sem vinna við áætlun um snjalltækjanotkun hefur verið samþykkt.
„Við hefðum átt að staldra fyrr við“
Í viðtali við TV2 þann 30. október 2026 sagði Søreide: „Stafrænvæðingin í norskum skólum gekk of hratt og var of gagnrýnislaus.“ Hún tók ábyrgð fyrir hönd flokks síns ásamt meirihluta norska þingsins, sem hefði haft sömu afstöðu.
„Við hefðum átt að staldra fyrr við,“ sagði hún. Á stjórnartíð Ernu Solberg, fyrrverandi forsætisráðherra og fyrrverandi formanns Høyre, fengu nær allir nemendur spjaldtölvur eða tölvur. Margir skólar hættu að nota prentaðar kennslubækur.
Solberg viðurkenndi að þróunin hefði sums staðar gengið of langt og of hratt. „Nemendurnir þurfa bæði bækur, blýant og stafræn verkfæri,“ sagði hún.
Lestrarfærni hefur dalað
Samkvæmt norsku menntamálastofnuninni Udir voru norskir fimmtán ára nemendur undir meðaltali OECD í öllum þremur greinum PISA 2025: lestri, stærðfræði og náttúruvísindum.
Í lestri voru 34 prósent undir öðru hæfniþrepi, samanborið við 15 prósent árið 2015. Það þrep er talið lágmark fyrir áframhaldandi nám og atvinnuþátttöku. Niðurstöðurnar sýna ekki að spjaldtölvur hafi valdið afturförinni. Udir bendir jafnframt á aukna óvissu vegna minni þátttöku og nemenda sem voru undanskildir könnuninni.
Jonas Gahr Støre, forsætisráðherra Noregs úr Verkamannaflokknum, vill betra jafnvægi. „Þú átt að kynnast bókinni áður en þú kynnist skjánum í skólanum,“ sagði hann við TV2. Ríkisstjórnin hefur haft til samráðs lagalegan rétt nemenda til prentaðra kennslubóka.
Vilja breyta tækjanotkun í Ósló
TV2 greindi 22. október 2026 frá tillögu Verkamannaflokksins í Ósló um að nemendur fengju ekki eigin iPad eða annað stafrænt tæki fyrr en í fimmta bekk. Marthe Scharning Lund, formaður borgarstjórnarflokks Verkamannaflokksins, kynnti tillöguna.
Hún næði til um 25.000 nemenda í fyrsta til fjórða bekk. Sameiginleg tækjasett yrðu áfram tiltæk í kennslustofum þar sem kennarar teldu þau viðeigandi. Tillagan hefur ekki verið samþykkt og almennt spjaldtölvubann hefur ekki verið sett í Noregi.
Áætlun í vinnslu í Kópavogi
Kópavogur hóf innleiðingu iPad-spjaldtölva í grunnskólum árið 2015, fyrst í áttunda og níunda bekk.
Menntaráð hefur samþykkt vinnslu áætlunar um snjalltækjanotkun 2026-2030, ekki endanlega stefnu eða brottnám tækja. Samkvæmt tillögunni á ekki að nota stafræna tækni þegar hefðbundnari kennsluaðferðir eru taldar skila betri árangri.
Aldursviðmið og framtíðarfyrirkomulag tækja verða metin við vinnsluna. Endanlegt samþykki er fyrirhugað í apríl eða maí 2027 og innleiðing á árunum 2027-2030.
Heimildir: TV2, viðtal við Søreide, Solberg og Støre, 30. október 2026, TV2, tillaga Verkamannaflokksins í Ósló, 22. október 2026, Udir, niðurstöður PISA 2025, uppfært 8. september 2026, Kópavogur, bókun menntaráðs, Kópavogur, tillaga um vinnslu áætlunar, 12. ágúst 2026, Kópavogur, greinargerð með tillögu, Kópavogsblaðið, upphaf spjaldtölvuinnleiðingar, 7. september 2015.
