„Við þurfum að horfast í augu við það að heimsmyndin er gjörbreytt og við reiðum okkur mjög mikið á alls konar tæknilausnir sem geta að sjálfsögðu annað hvort bilað eða orðið fyrir netárásum. Við erum á öllum sviðum fjármálakerfisins að huga að því að efla viðnámsþróttinn þannig að kerfið geti virkað þrátt fyrir að við lendum í einhverjum alvarlegum atvikum.“
Þetta segir Tómas Brynjólfsson varaseðlabankastjóri Seðlabanka Íslands. Unnið er að innleiðingu nýrra greiðslulausna til að styrkja greiðslumiðlun hérlendis. Þar á meðal að hægt verði að greiða með korti án internets, sem þegar er hafið, og að gera fólki kleift að greiða með millifærslum í verslunum.
Einstaklega mikilvægt að fjölga greiðslulausnum
Þar að auki er unnið að tveimur stórum breytingum til að styrkja fjármálakerfið á Íslandi.
„Annars vegar viljum við fjölga greiðslulausnum og það held ég að sé alveg einstaklega mikilvægt. Í dag reiðum við okkur á tvö erlend kortafyrirtæki fyrir eiginlega allar greiðslur fyrir vörur og þjónustu. Við viljum gera það mögulegt að fólk geti greitt með millifærslum í búðum. Og hins vegar erum við að auka eftirlit okkar og eftirfylgni með alls konar tækniaðilum sem eru að vinna á þessu sviði,“ segir Tómas.
Það að greiða með millifærslum í verslunum hefur verið kallað óháð greiðslulausn. Tómas telur að það eigi eftir að taka að minnsta kosti ár að byggja innviði undir óháðar greiðslulausnir. Fyrirkomulaginu verði komið á á næsta ári.
„Þetta er það sem við höfum kallað innlenda óháða greiðslulausn. Þetta er bara eitthvað sem við erum að vinna að og höfum verið að vinna í þó nokkurn tíma. Við erum núna að undirbúa útboð á nýjum innviðum sem á að gera það auðveldara fyrir einkafyrirtæki að koma fram með lausnir sem gera slíkar millifærslur mögulegar.“
Verði hægt að kaupa nauðsynjavörur þrátt fyrir netleysi
„Hagkerfið virkar ekki nema greiðslumiðlunin virki. Greiðslumiðlun felur í sér að fólk geti greitt fyrir vörur og þjónustu, fyrirtæki geti greitt laun og bara hagkerfið virki. Þannig að þetta kerfi þarf að geta virkað þó að eitthvað bjáti á, hvort sem það er tæknilegt eða annað,“ segir Tómas.
Hægt er að nota kort sem eru gefin út eftir 1. júlí á þessu ári til að greiða án internets. Þó á eftir að uppfæra ýmsan tæknibúnað svo slíkar greiðslur virki. Mögulegt verður að greiða allt að 50 þúsund krónur án nettengingar.
„Þetta virkar þannig að ef það verður netleysi eða bilun, það var nýlega bilun í Danmörku til dæmis þar sem er sambærileg lausn í boði, þá mun fólk geta greitt með plastkortinu sínu. Það þarf þá að hafa plastkortið og þekkja pin-númerið og getur þá greitt fyrir lyf, mat eða bensín og slíkt þó að það verði einhver bilun í netkerfinu.“
Tómas á von á að netlausar greiðslur verði komnar í fulla notkun snemma í haust. Í framhaldi verður unnið að því að hægt verði að greiða með snjallsímum og -úrum án nettengingar.