Páll Vilhjálmsson skrifar:

Stefán Jón Hafstein stjórnarformaður RÚV átti í lok apríl fund með tveim Margrétum á RÚV til að undirbúa ,,sjálfstæða úttekt um ritstjórnarleg ferli og gæðamál innan hópa dagskrárgerðar- og fréttamanna," segir í fundargerð RÚV. Margrét Magnúsdóttir skrifstofustjóri og Margrét Stefánsdóttir mannauðsstjóri funduðu með stjórnarformanni um næstu skref í boðaðri tiltekt á starfi fréttamanna.

Margrét skrifstofustjóri er framlenging á Stefáni Eiríkssyni útvarpsstjóra. Hún sér t.d. um stefnumótunarvinnu, sem er enn önnur endurskoðunin á starfsháttum ríkisfjölmiðilsins. Í þá vinnu verður ráðinn utanaðkomandi aðili.

Í viðtengdri frétt er greint frá taprekstri RÚV og þeim ásetningi stjórnarinnar að fylgjast náið með aðgerðum stjórnenda að ná tökum á rekstrinum.

Tvær óháðar úttektir á faglegu starfi RÚV og smásjá stjórnar í rekstarmálum segja þá sögu að RÚV er í tilvistarvanda. Stefán Jón er gamall RÚV-ari, var dagskrárgerðarmaður þar um árabil á síðustu öld. Hann kann fjölmiðlun og hefur áhyggjur af framtíð og horfum ríkisfjölmiðilsins.

Ekki aðeins er starfsemi RÚV i faglegum og fjárhagslegum ólestri heldur hríðfellur áhorf og hlustun. Stefán Jón bað um og fékk samantekt Valgeirs Vilhjálmssonar markaðsrannsóknarstjóra um áhorf og hlustun árin 2021 til 2026. Sérstök áhersla var á aldurshópinn 18-30 ára. Þróunin var svo óhagstæð að fundargerðin þegir þunnu hljóði um fall í áhorfi og hlustun. Gallup gerir samanburð á vinsældum netútgáfu fjölmiðla. RÚV er þar í fjórða sæti, langt á eftir Morgunblaðinu og Vísi. Jafnvel DV slær út ríkisfjölmiðilinn. RÚV gæti aldrei spjarað sig á markaði. Á sex milljarða frá ríkinu árlega er Efstaleiti dauðans matur.

Tvö stór skandal-mál RÚV eru Namibíumálið og byrlunar- og símamálið. Vegna fréttaherferðar RÚV sem hófst með Kveiks-þætti í nóvember 2019 var hrundið af stað sakamálarannsókn á ásökunum RÚV um að Samherji hefði stundað mútugjafir í Namibíu fyrir áratug. Eina heimild RÚV er ógæfumaðurinn Jóhannes Stefánsson, kallaður uppljóstrari. Sakamálarannsókn embættis héraðssaksóknara lauk fyrir ári. Ekkert bólar á ákærum. Efstaleiti mun þurfa að svara til saka jafnvel þótt héraðssaksóknari hrófli saman málamyndaákærum. Vegna RÚV eru níu manns með stöðu sakborninga í sex ár.

Aðkoma RÚV að byrlunar- og símamálinu er enn óupplýst. Páli skipstjóra Steingrímssyni var byrlað 3. maí 2021 og var hann meðvitundarlaus í þrjá sólarhringa. Á meðan skipstjórinn barðist fyrir lífi sínu var sími hans afritaður á RÚV. Ríkisfjölmiðillinn birti enga frétt með vísun í gögn úr síma skipstjórans. Samstarfsmiðlar RÚV, Stundin og Kjarninn, nú Heimildin, sáu um að koma í umferð einkagögnum, sem fengust með byrlun, þjófnaði og ólöglegri afritun.

Stefáni Jóni Hafstein stjórnarformanni er án efa annt um RÚV þar sem hann starfaði sem ungur maður. Annars hefði hann tæplega tekið að sér verkefnið. Stefán Jón veit að tíminn er naumur. Það styttist í næstu þingkosningar. Meiri líkur en minni eru að upp úr kjörkössunum komi hægristjórn. Einfalt, ódýrt og siðferðilega rétt er að skera RÚV niður við trog. Þeir vindar blása að pólitískir aðgerðasinnar, hvort heldur í ráðhúsinu eða á Efstaleiti, eiga ekki í mörg hús að venda.