Bandaríkin fyrirskipa brottflutning sendiráðsstarfsfólks frá Sádi-Arabíu – óttast frekari stigmögnun átaka

Trump-stjórnin hefur fyrirskipað brottför bandarísks sendiráðsstarfsfólks og fjölskyldna þess frá Sádi-Arabíu vegna vaxandi öryggisógnar í landinu. Ákvörðunin kemur í kjölfar mannskæðra árása Húta í Jemen á flugvelli og mikilvæga olíuinnviði Sádi-Arabíu. Bandarísk stjórnvöld vara við því að átökin geti magnast hratt og breiðst út til fleiri ríkja.
Bandaríska utanríkisráðuneytið tilkynnti miðvikudaginn 21. október að það hefði fyrirskipað brottför þess starfsfólks sendiráðsins í Riyadh og bandarískra ræðisskrifstofa sem ekki sinnir nauðsynlegum neyðarverkefnum, ásamt fjölskyldum þeirra.
Ákvörðunin er tekin vegna versnandi öryggisástands í Sádi-Arabíu eftir ítrekaðar árásir Húta, sem njóta stuðnings Írans.
Tommy Pigott, talsmaður bandaríska utanríkisráðuneytisins, staðfesti ákvörðunina og sagði árásir Húta á borgaralega innviði hafa aukist verulega.
Hann benti sérstaklega á árásir gegn flugvöllum og öðrum mikilvægum mannvirkjum sem hefðu valdið mannfalli og alvarlegum truflunum á samgöngum.
Mannskæðar árásir á flugvelli og olíumannvirki
Ákvörðun Bandaríkjastjórnar kemur á sama tíma og nýjar árásir hafa verið gerðar á mikilvæga innviði Sádi-Arabíu.
Á miðvikudag varð King Fahd-alþjóðaflugvöllurinn í Dammam fyrir árás. Samkvæmt fyrstu upplýsingum frá flugmálayfirvöldum lét einn maður lífið og átta særðust.
Fyrr sama dag létust tveir einstaklingar þegar brak úr dróna, sem loftvarnir Sádi-Arabíu höfðu stöðvað, féll á olíuvinnslusvæði Saudi Aramco í Shaybah í suðausturhluta landsins.
Tveir til viðbótar særðust í því atviki.
Árásirnar hafa aukið áhyggjur af öryggi olíuvinnslu og flutningsleiða á svæðinu.
Flugumferð raskast verulega
Hútar hafa einnig beint árásum sínum að King Khalid-alþjóðaflugvellinum í Riyadh, einum mikilvægasta flugvelli Sádi-Arabíu.
Flugvöllurinn hafði verið lokaður frá 10. október eftir alvarlega árás, en takmörkuð flugumferð hófst að nýju miðvikudaginn 21. október.
Stór alþjóðleg flugfélög, þar á meðal Lufthansa og Air France, hafa aflýst flugi til Riyadh fram í miðjan nóvember.
Bandarískum ríkisstarfsmönnum hefur jafnframt verið gert að afla sérstaks leyfis áður en þeir nota flugvelli landsins.
Bandaríkin íhuga frekari brottflutning við Persaflóa
Samkvæmt Reuters hafa bandarískir embættismenn greint frá því að til skoðunar sé að flytja fjölskyldur sendiráðsstarfsmanna frá fleiri ríkjum við Persaflóa.
Talsmaður utanríkisráðuneytisins hefur þó sérstaklega tekið fram að formleg fyrirskipun um brottför starfsfólks og fjölskyldna þess nái enn sem komið er aðeins til Sádi-Arabíu.
Bandarísk sendiráð í öðrum ríkjum við Persaflóa starfa þegar undir sérstökum öryggistakmörkunum.
Því hefur ekki verið staðfest að sambærileg brottflutningsfyrirmæli hafi verið gefin út fyrir öll bandarísk sendiráð á svæðinu.
Stríðið við Íran hefur aukið spennuna
Öryggisástandið í Sádi-Arabíu tengist víðtækari átökum í Mið-Austurlöndum.
Eftir að stríð Bandaríkjanna og Ísraels gegn Íran hófst í lok febrúar hafa árásir og gagnárásir raskað öryggi og efnahagsstarfsemi á Persaflóasvæðinu.
Hútar í Jemen hafa á síðustu vikum aukið árásir sínar gegn Sádi-Arabíu samhliða harðnandi átökum í Jemen.
Átökin hafa jafnframt haft áhrif á alþjóðlegan orkumarkað, siglingar og flugsamgöngur.
Bandaríska sendiráðið í Riyadh varð sjálft fyrir drónaárásum í mars og hefur starfsemi þess verið takmörkuð um nokkurt skeið.
Hættan talin geta breiðst hratt út
Bandarísk stjórnvöld hafa varað við því að ófriðurinn geti magnast hratt og náð út fyrir þau svæði þar sem árásir hafa þegar verið gerðar.
Ákvörðunin um brottflutning sendiráðsstarfsfólks er því ekki aðeins viðbragð við einstökum árásum heldur einnig varúðarráðstöfun vegna hættu á frekari stigmögnun.
Sádi-Arabía er eitt mikilvægasta olíuframleiðsluríki heims og hefur öryggi landsins verulega þýðingu fyrir alþjóðlegan orkumarkað.
Frekari árásir á olíumannvirki, flugvelli eða samgönguleiðir gætu því haft áhrif langt út fyrir Mið-Austurlönd.
Ákvörðun Trump-stjórnarinnar undirstrikar hversu alvarlega bandarísk stjórnvöld meta nú öryggisástandið í Sádi-Arabíu.