Sterka og óþægilega lykt frá Colas Íslandi leggur yfir íbúðabyggð í Hafnarfirði. Ólyktina má rekja til fimmtíu þúsund tonna malbiksfarms sem Colas fékk í febrúar.
Hörður Þorsteinsson, framkvæmdastjóri heilbrigðiseftirlitsins á höfuðborgarsvæðinu, segir að tugir kvartana hafi borist vegna ólyktar á síðustu fimm árum.
„Við skiljum alveg áhyggjur íbúa. Þessi ólykt er óþolandi og í ákveðnum áttum og þegar lygnt er virðist hún liggja yfir hverfið ofan við Suðurhöfnina og íbúar eru mjög ósáttir við það,“ segir Hörður.
Eftirlit með malbikunarstöðvum heyrir undir Umhverfisstofnun en ekki heilbrigðiseftirlit sveitarfélaga. Hörður segir heilbrigðiseftirlitið hafa vakið athygli stofnunarinnar á mikilvægi þess að gripið verði til aðgerða til að stemma stigu við ólyktinni. Þá sé það jafnframt áhyggjuefni fjarlægðin á milli mengunareftirlits og íbúa aukist.
„Við höfum auðvitað áhyggjur af því þegar allt mengunareftirlit fer úr nærsamfélaginu, þá verður kannski lengra til íbúanna. Við höfum verið að vekja athygli á því í tillögum sem liggja fyrir hjá stjórnvöldum um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin að það sé ekki í þágu almennings sem verið er að horfa til þess heldur kannski atvinnulífsins fyrst og fremst.“
Malbikið er til rannsóknar í Frakklandi
Björk Úlfarsdóttir, sviðsstjóri hjá Colas, segir að staðsetning malbikunarstöðvarinnar hafi ekki verið vandamál fram til 2021. Þá barst farmur af malbiki sem lyktaði illa. Ráðist var í úrbætur sem dugðu ekki til.
„Við fengum annan farm í febrúar sem er enn verri en þessi sem við fengum 2021 og erum núna að vinna að því fullum fetum, eins hratt og við getum, að kaupa nýjan búnað og setja betri hreinsibúnað þannig að þetta verður vonandi úr sögunni.“
Björk segir að verið sé að rannsaka lyktina af malbikinu á rannsóknarstofu í Frakklandi. Birgjar Colas séu upplýstir vegna þessa og vinni að því með fyrirtækinu að greiða úr vandamálinu.
„Okkur finnst það með öllu ólíðandi að það sé svona vond lykt af þessu. Það er verið að rannsaka þetta núna svo við vitum ekki nákvæmlega af hverju þessi farmur er svona slæmur en við fáum vonandi svör á næstu vikum.“
Fyrirtækið stendur nú í því að meta í hvaða hreinsibúnaði verður fjárfest, segir Björk. Mikilvægt sé að vanda valið því búnaðurinn verði að skila fullnægjandi árangri. Hún segir malbikið verða komið í lag eigi síðar en á næsta ári.
