Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir dómsmálaráðherra segir þá flokka sem tala fyrir heimgreiðslum, til að brúa bilið milli fæðingarorlofs og leikskólapláss, selja landsmönnum snákaolíu.
Ráðherrann skrifar um heimgreiðslur í færslu á Facebook þar sem hann rekur að það sé staðreynd að barneignir hafi meiri áhrif á tekjur kvenna en tekjur karla. Það gleymist gjarnan í umræðunni að skoða tekjur fjölskyldna í stærra samhengi og yfir lengra tímabil en fyrstu tvö árin eftir fæðingu barns.
„Rannsókn Unu Margrétar Lyngdal sýnir að barneignir hafa mikil og varanleg neikvæð áhrif á tekjur kvenna. Barneignir hafa hins vegar ekki sambærileg áhrif á tekjur karla. Tekjumissirinn helst til langs tíma og tíu árum eftir fæðingu er tekjumissirinn að meðaltali um 35% samanborið við tekjur karla.“
Tekjumissir kvenna í kjölfar barneigna geti haft mikil áhrif á fjárhagslegt sjálfstæði þeirra, svo sem með áhrifum á lífeyrisréttindi. Nú sé Miðflokkurinn að boða auknar heimgreiðslur með vísan til þess að flokkurinn treysti konum.
„Má skilja þá yfirlýsingu sem pólitísk tímamót,“ skrifar ráðherrann sem bendir á að heimgreiðslur séu ekki framhald fæðingarorlofs heldur styrkir. Þetta felur í sér tap réttinda enda greiða þeir sem þiggja slíka styrki hvorki til lífeyrissjóðs né stéttarfélags. Þorbjörg segir að mæður séu líklegri til að þiggja heimgreiðslur en feður og þar með sé verið að senda þau skilaboð út í atvinnulífið að kona sem eignast barn sé frá næstu tvö árin. Afleiðing þessa verði að konur standi veikar á vinnumarkaði og launamunur kynjanna aukist.
„Allar breytingar þarf að skoða út frá áhrifum. Heimgreiðslur eru langtum stærra mál en að snúast um að fjölskylda fái 100 til 200 þúsund krónur greiddar í einhverja mánuði. Heimgreiðslur til foreldra munu til lengri tíma skerða tekjur mun meira en sem nemur þessum ávinningi.
Þess vegna eru heimgreiðslur snákaolía.“
Þorbjörg segir að það þurfi heildstæða nálgun og uppbyggingu á leikskólakerfinu. Það þurfi að taka raunhæf skref áfram og brúa bilið með raunverulegum lausnum og styðja við þátttöku beggja foreldra á vinnumarkaði. Annars sé bara verið að færa vandann til frekar en að leysa hann.
„Horfum fram á veginn frekar en að láta blekkjast af sölumönnum snákaolíu. Þó heimgreiðslur hljómi hugsanlega vel í eyru einhverra, þá eru þær engin lausn. Þetta er aðgerð sem færir okkur aftur til fortíðar og snýst ekkert um að auka valfrelsi kvenna.
Núna þurfum við stjórnmálafólk sem talar um leikskólakerfið og er tilbúið að setja skólamál í forgang. Tilbúið að forgangsraða í þágu barna og fjölskyldna en ekki bara senda konur heim.
Það væri lausn sem íslenskt samfélag getur verið stolt af.“
