Álit og breytingartillögur meirihluta allsherjar- og menntamálanefndar um frumvarp um brottfararstöð voru birt í gærkvöld. Þar er lögð til breyting um aðskildar vistarverur fyrir fjölskyldur með börn.
Meirihluti nefndarinnar leggur til breytingu sem fulltrúar Sjálfstæðisflokks í 1. minnihluta höfðu áður lagt fram; að hver fjölskylda með börn hafi eigið afmarkað rými með að lágmarki svefnaðstöðu, tómstundasvæði innan- og utandyra, auk salernis- og eldunaraðstöðu. Orðalag í breytingartillögunni er sótt í álit fulltrúa Sjálfstæðisflokks í nefndinni.
Annarri umræðu um frumvarpið lauk á þingi í vikunni. Stefnt er að því að afgreiða frumvarpið fyrir sumarfrí.
Breytingar á tveimur greinum og nýtt ákvæði lagt til
Í nefndaráliti frá meiri hluta allsherjar- og menntamálanefndar eru lagðar til þrjár breytingar á frumvarpi til laga um brottfararstöð. Tvær þeirra lúta að breytingum á tilteknum málsgreinum frumvarpsins og sú þriðja að nýju ákvæði við frumvarpið.
„1. Við 4. mgr. 7. gr. bætist nýr málsliður, svohljóðandi: Hver fjölskylda með börn skal hafa eigið afmarkað rými með að lágmarki svefnaðstöðu, tómstundasvæði innan- og utandyra, auk salernis- og eldunaraðstöðu.
2. Orðin „og einnig víkja frá 4. mgr. 7. gr.“ í 10. gr. falli brott,“ segir í nefndarálitinu.
Tíunda grein frumvarpsins lýtur að neyðarástandi:
„Heimilt er að vista útlendinga annars staðar en á brottfararstöð og einnig víkja frá 4. mgr. 7. gr. ef þær aðstæður skapast að óvenjumargir útlendingar bíða brottflutnings og það veldur ófyrirséðu álagi á brottfararstöð og starfsfólk þess,“ segir í frumvarpi til laga um brottfararstöð.
Í nefndarálitinu segir um breytingartillöguna að í skýringum við ákvæðið í greinargerð með frumvarpinu komi skýrt fram að ekki skuli túlka ákvæðið svo að það heimili stjórnvöldum að víkja frá almennri skyldu sinni til að grípa til allra viðeigandi ráðstafana, almennra eða sérstakra, til að tryggja efndir á skyldum sínum samkvæmt ákvæðum frumvarpsins og brottvísunartilskipunar Evrópusambandsins. Ákvæðið byggi á 18. grein tilskipunarinnar.
„Heimildin á aðeins við ef um er að ræða tímabundið og ófyrirséð ástand, svo sem skyndilega fjölgun útlendinga eða umsækjenda um alþjóðlega vernd, sem fer verulega fram úr getu stjórnvalda til að tryggja þeim vistun á brottfararstöð,“ segir þar.
Ákvæðið sem lagt er til að bæta við frumvarpið á að vera til bráðabirgða. Það snýr að eftirfylgni með framkvæmd laga um brottfararstöð.
Ákvæðið hljóðar svo:
„Ráðherra skal tólf mánuðum frá því að brottfararstöð tekur til starfa leggja fyrir Alþingi skýrslu um framkvæmd laga þessara sem og viðeigandi ákvæða laga um útlendinga, nr. 80/2016, sem varða vistun á brottfararstöð. Í skýrslunni skal meðal annars gera grein fyrir fjölda einstaklinga sem vistaðir hafa verið á brottfararstöð og tímalengd vistunar. Sérstaklega skal gera grein fyrir vistun fjölskyldna með börn á brottfararstöð, fjölda fjölskyldna og barna sem hafa verið vistuð á grundvelli laganna og tímalengd vistunar. Þá skal gera grein fyrir fjölda skipta sem valdbeitingarheimildum hafi verið beitt og hvers eðlis sú valdbeiting hafi verið sem og hvernig hafi reynt á önnur íþyngjandi úrræði samkvæmt lögunum, svo sem agaviðurlög. Gæta skal að því að upplýsingar um einstaklinga verði ekki persónugreinanlegar.“
Um tillöguna segir í nefndaráliti meiri hluta allsherjar- og menntamálanefndar að hann taki undir að æskilegt sé að kveða á um lögbundna eftirfylgni með framkvæmd laganna. Þá undirstrikar meiri hlutinn nauðsyn þess að gætt verði að virku samráði við viðkomandi sveitarfélög á Suðurnesjum hvað varðar útfærslu á úrræði brottvísunarstöðvar.
