„Kjarninn í þessu er sá að ef við berum þetta saman við síðustu alþingiskosningar þá hækkaði kjörsókn um 2,3 prósent á landsvísu en töluvert meira á landsbyggðinni heldur en í Reykjavík, mest jókst hún í Norðausturkjördæmi um 3,5 prósent,“ segir Hafsteinn Einarsson stjórnmálafræðingur í samtali við Vísi. Hafsteinn stóð eins og frægt er orðið vaktina í kosningasjónvarpi Ríkisútvarpsins og áttaði sig fyrstur manna á væntanlegum sigri Nei-sinna. Nei fékk 52,8 prósent atkvæða en Já 47,16 prósent.
Hafsteinn segir að í heildina hafi kjörsókn aukist um 2,8 prósent á landsbyggðinni samanborið við 1,7 prósent í Reykjavík.
„Það er mjög áhugaverð þróun og bendir til sérstaks áhuga landsbyggðarkjördæmanna á þessari kosningu. Þó erum við bara að tala um einhver nokkur hundruð atkvæði sem bætast við ef kjörsókn væri jöfn á öllu landinu. Þetta er því ekki líklegt til að hafa áhrif á úrslit kosninganna. Ástæða þess er að þrátt fyrir að kjörsóknin hafi aukist svona mikið að þá hafi Já-ið samt náð fjörutíu prósenta fylgi í landsbyggðarkjördæmunum.“
Erfitt sé að setja fingur á hvað valdi en ljóst sé að um grundvallarmál sé að ræða á landsbyggðinni. Þó verði að taka fram að jöfn kjörsókn hefði einungis skilað Já-inu 0,1 prósent meira fylgi.
Hvað veldur aukinni kjörsókn á landsbyggðinni?
„Það er mjög góð spurning. Þetta er auðvitað grundvallarmál. Segjum að við hefðum ákveðið að ganga í Evrópusambandið að undangengum tvennum kosningum þá væri það grundvallarbreyting. Það þarf ekki að koma á óvart að þetta ýti við fólki og ég held þetta hafi sérstaklega mikil áhrif á landsbyggðinni þar sem stórar atvinnugreinar eiga rætur, sjávarútvegur og svo framvegis og ljóst að sjávarútvegurinn var upp til hópa mjög andsnúinn viðræðum.“
