Ursula von der Leyen vill að sparnaður evrópskra heimila fjármagni fjárfestingar í hagkerfi ESB.

Forseti framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins, talar opinskátt um sparnað evrópskra heimila sem fjármagn sem notað verður fyrir fyrirtæki í ESB og „stjórnmálaverkefni“. Í ræðu í París benti hún á um 10 billjónir evra í bankainnstæðum sem auðlind fyrir hagkerfi ESB.

Yfirlýsingin var gefin út 27. ágúst á árlegri ráðstefnu franska vinnuveitendasamtakanna MEDEF. Von der Leyen sagði að evrópsk fyrirtæki skorti fjármagn til að vaxa, en stór hluti sparnaðar heimila er annað hvort á bankareikningum eða fjárfestur utan Evrópu.

— Í dag eru 10 billjónir evra af sparnaði heimila geymdir á bankareikningum. Evrópa verður nú að láta þennan sparnað virka fyrir fyrirtæki sín, sagði hún í ræðu sinni.

Þetta er víðtæk krafa til einkasparnaðar borgaranna. Orð Von der Leyen sýnir að framkvæmdastjórn Evrópusambandsins sér ekki fyrst og fremst bankasjóði sem öryggisstuðning fyrir fjölskyldur eða lífeyrisfé, heldur sem fjármögnun sem ætti að beina víðar inn í hagkerfi Evrópu.

Vill losa um 470 milljarða evra

Von der Leyen tengdi skilaboðin við Sparnaðar- og fjárfestingarsamband ESB, sem var hleypt af stokkunum árið 2025. Framkvæmdastjórnin hefur kynnt aðgerðir um meðal annars verðbréfavæðingu, fjárfestingar banka og tryggingafélaga og samþættara eftirlit með fjármagnsmörkuðum.

Samkvæmt útreikningum framkvæmdastjórnarinnar gætu aðgerðirnar losað um allt að 470 milljarða evra í viðbótarfjárfestingum. Von der Leyen vill samkomulag milli allra 27 aðildarríkjanna fyrir árslok. Ef það tekst ekki, sagði hún, er hægt að halda áfram vinnu með þeim löndum sem eru undirbúin.

Sparnaður ætti að styðja við pólitísk verkefni ESB

Stefna framkvæmdastjórnarinnar lýsir Sparnaðar- og fjárfestingarsambandinu sem leið til að fá einkafjármagn til að fjármagna meðal annars loftslagsbreytingar, nýsköpun og varnarmál. Þar sem forysta ESB krefst sívaxandi útgjalda til varnarmála, mun sparnaður heimila þannig verða hluti af þeirri fjármögnun sem mun styðja við vopnabúnað sambandsins. Á sama tíma leggur ESB áherslu á að sparifjáreigendur ættu að hafa fleiri fjárfestingarkosti og möguleika á hærri ávöxtun.

Bakgrunnurinn er mat framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins á því að Evrópa þurfi á fjárfestingum að halda upp á hundruð milljarða evra árlega til að mæta samkeppni, tæknibreytingum og auknum varnarkostnaði. Þar sem opinbert fjármagn er talið ófullnægjandi beinist athyglin nú að sparnaði heimilanna - og stefnu þar sem gert er ráð fyrir að öryggi almennings í sparnaði verði að fjármagni fyrir iðnaðar- og hernaðarforgangsröðun Brussel.