Óskýrt regluverk um ágengar framandi tegundir þýðir að vistkerfi og menningararfur í íslenskri náttúru eru óvarin. Sæunn Júlía Sigurjónsdóttir, líffræðingur hjá Náttúruminjasafni Íslands, segir mikilvægt að tekið sé á þessu í fyrirhugaðri aðgerðaráætlun stjórnvalda um líffræðilega fjölbreytni.
Framandi ágengar tegundir geti herjað á íslenska náttúru sé ekki sett skýrt regluverk og öflugt eftirlit. Sæunn Júlía segir skýrasta dæmið um þetta vera lúpínuna, sem er skilgreind sem ágeng framandi tegund.
„Þetta getur haft mjög neikvæð áhrif á vistkerfi en líka á fólk og samfélög því þarna erum við í rauninni að breyta ásýnd lands í fyrsta lagi en líka menningarlegum þáttum eins og til dæmis berjalynginu. Þarna erum við að missa þannig landsvæði sem eru mjög mikilvæg fyrir okkur menningarlega séð,“ segir Sæunn.
Ráðherra umhverfismála hefur boðað aðgerðaráætlun um líffræðilega fjölbreytni. Samkvæmt upplýsingum frá ráðuneytinu er stefnt að því að hún verði birt í samráðsgátt á næstu dögum.
Ábyrgð óskýr og tegundalisti úreltur
Sæunn vonast eftir áhrifaríkum breytingum því íslensk stjórnsýsla sé einfaldlega ekki nógu góð til að stemma stigu við útbreiðslu framandi ágengra tegunda.
Ábyrgð stofnana gagnvart málefnum framandi tegunda sé óskýr, sérstaklega þegar kemur að því að uppræta ágengar tegundir. Þá hafi listi yfir ágengar tegundir ekki verið uppfærður í fjölda ára og ekkert kerfi sé til staðar um framkvæmd áhættumats sem þurfi til að taka ákvarðanir.
„Það hefur lengi vantað reglugerð og eftirlit er mjög lítið á landamærunum miðað við önnur lönd. Stefnan hefur markmið sem uppfylla þetta algjörlega. Við þurfum bara að vona að aðgerðaáætlunin fylgi því vel eftir.“