Vilja lagfæra frumvarp um innviðafélag - MBL.IS
📅 2026-05-31 10:00:00
👁️ 0 lesið
Félagið Eyjagöng ehf. lýsir yfir stuðningi við meginmarkmið frumvarps fjármála- og efnahagsráðherra um innviðafélag og segir löngu tímabært að skapa skýran og faglegan lagaramma utan um fjármögnun og uppbyggingu stórra samgönguinnviða, sem byggist á veggjöldum og fjármögnun utan A-hluta ríkissjóðs. Slíkt fyrirkomulag sé lykilinn að því að rjúfa kyrrstöðu sem ríkt hafi í samgöngubótum á Íslandi.
Þetta segir í umsögn Eyjaganga um frumvarpið, en Eyjagöng eru einkahlutafélag sem hefur að markmiði að rannsaka, undirbúa og síðan að ráðast í gerð jarðganga á milli lands og Vestmannaeyja. Segir félagið að sú framkvæmd yrði ein stærsta og þjóðhagslega mikilvægasta innviðaframkvæmd Íslandssögunnar.
Gildissvið of þröngt
Fram kemur að markmiðið sé að ráðast í framkvæmdina sem hefðbundið PPP-verkefni, sem er samstarfsverkefni opinberra aðila og einkaaðila um opinbera framkvæmd. Í því samhengi benda Eyjagöng á að gildissvið frumvarpsins eins og það lítur út nú gæti verið of þröngt þar sem það geri aðeins ráð fyrir beinu opinberu eignarhaldi, en geri ekki með skýrum hætti ráð fyrir að nýta megi þá möguleika sem felist í PPP-verkefni, enda aðeins vikið að slíkum verkefnum í greinargerð með frumvarpinu en ekki í lagatextanum sjálfum. Engar sértækar heimildir væru til að taka þátt í PPP-samningum við einkaaðila. Lagt er til að lagagrein verði bætt inn í frumvarpið sem heimili innviðafélaginu að taka þátt í PPP-samningum við einkaaðila.
Þá benda Eyjagöng á að skv. frumvarpinu byggist val á verkefnum á samgönguáætlun sem skapi þann vanda að innviðafélagið geti þá ekki komið að verkefnum sem gætu talist fjárhagslega sjálfbær á grundvelli einkafjármögnunar, ef þau væru ekki á samgönguáætlun hverju sinni. Göng til Vestmannaeyja væru t.a.m. ekki á gildandi samgönguáætlun, en þau séu þó fjárhagslega fýsileg á PPP-grundvelli skv. greiningum félagsins. Af þeim sökum leggja Eyjagöng til að í frumvarpinu verði einkaaðilum heimilað að leggja fram umsóknir um PPP-verkefni sem ekki væri að finna á samgönguáætlun.
Í umsögn sinni segjast Eyjagöng þegar hafa fjárfest í rannsóknum og undirbúningi jarðganga til Vestmannaeyja. Rökrétt væri að hið nýja innviðafélag gæti gengið til samstarfs við félög eins og Eyjagöng, eða orðið lítill hluthafi í því til að nýta þekkingu og auka samstarf, enda verði það að teljast ríkinu til hagsbóta að einkaaðili taki að sér svona stórt verkefni fyrir eigin áhættu, í stað þess að það lendi með fullum þunga á innviðafélaginu. Því þurfi að skýra í lagatextanum að innviðafélagið geti verið þátttakandi í verkefnum sem væru að meirihluta í eigu einkaaðila. Jafnframt þyrfti að setja reglur um hvaða áhætta hvíldi á hvorum aðila.
Þá er nefnt að í frumvarpinu sé lögð til breyting á vegalögum á þá leið að ráðherra verði heimilað að veita opinberu innviðafélagi eða dótturfélagi þess sérleyfi til innheimtu gjalda. Leggja Eyjagöng til að sú heimild verði víkkuð út á þann veg að hún nái einnig til félaga sem eru í meirihlutaeigu einkaaðila eða sveitarfélaga, að því gefnu að þau starfi á grundvelli samnings við hið opinbera um þjóðhagslega mikilvæga innviði.
Það myndi auðvelda Eyjagöngum að sækja fjármagn til lífeyrissjóða og annarra fagfjárfesta ef félagið gæti treyst á lögbundna heimild til sérleyfis á borð við þá sem hinu nýja innviðafélagi sé ætluð.
Fáðu þér áskrift til að lesa áfram
Þú ert innskráð(ur) sem ... en ert ekki með áskrift.
Aðgangur að þessari frétt í fullri lengd krefst áskriftar að Morgunblaðinu,
rafræns aðgangs á borð við vikupassa eða séráskriftar að viðkomandi efnisflokki
á mbl.is.