Uppfinningamaðurinn sem bjó í þrjú ár á hóteli á Akureyri: „Hann var fólki hér að einhverju leyti ráðgáta“

Uppfinningamaðurinn sem bjó í þrjú ár á hóteli á Akureyri: „Hann var fólki hér að einhverju leyti ráðgáta“

Uppfinningamaðurinn sem bjó í þrjú ár á hóteli á Akureyri: „Hann var fólki hér að einhverju leyti ráðgáta“

„Þessi maður, hann bara kemur allt í einu, lendir á Akureyri, gengur inn á besta hótel staðarins, pantar sér þar tvö herbergi og svo er hann bara þar í þrjú ár, inni á þessu hóteli, og er að reyna að hjálpa fólki,“ segir Ásgeir Jónsson, seðlabankastjóri og rithöfundur. Hann ræðir þarna um þýsk-bandarískan uppfinningamann, Georg Schrader, sem bjó síðustu þrjú æviárin á Akureyri í upphafi síðustu aldar.

Fyrir tæpum 20 árum stóð Ásgeir að endurútgáfu bókar í viðskiptafræði sem Schrader skrifaði á Íslandi og skrifaði formála. Bókin heitir Heilræði fyrir unga menn í verslun og viðskiptum.

Nafn Schraders er heimsþekkt vegna samnefnds ventils sem hann bjó til ásamt föður sínum í Bandaríkjunum undir lok 19. aldar. Hann efnaðist vel á þessum ventli sem enn þann dag í dag er notaður á reiðhjólum, bifreiðum, flugvélum og fleiri farartækjum.

Líf Schraders er enn þá ákveðin ráðgáta. Ásgeir segir að svo virðist sem ein af ástæðunum fyrir því að hann kom til Íslands hafi verið áhugi hans á íslenska hestinum.

Fjallað er um sögu Schraders og veru hans á Íslandi í fréttaskýringaþættinum Þetta helst. Hlusta má á þáttinn hér:

Útbreiddasti ventill í heimi

Schrader fæddist árið 1858 og var því rúmlega fimmtugur þegar hann kom til Íslands 1912. Þá var hann orðinn auðugur maður eftir að hafa fundið upp Schrader-ventilinn. Georg Schrader vann að þessum ventli ásamt föður sínum August Schrader en samkvæmt fyrirliggjandi heimildum er það alltaf sonurinn sem er sagður hafa verið aðalmaðurinn á bak við þennan merka ventil.

Til að átta sig á því hversu stór þessi uppgötvun á Schrader-ventlinum var á þessum tíma þá þróaðist notkunin á honum þannig að hann var settur í nær öll reiðhjól, bifreiðar og fleiri farartæki á hjólum í Bandaríkjunum næstu áratugina. Svo var byrjað að nota ventilinn í Evrópu.

Schrader-ventillinn er í dag frægasti og mest notaði ventill í heimi og er talið að 100-200 milljarðar af honum hafi verið framleiddar frá því hann var fyrst búinn til árið 1891.

August Schrader lést árið 1894 eftir að þeir fundu upp ventilinn. Georg Schrader fær einhvern tauga- eða hrörnunarsjúkdóm, selur sig út úr fjölskyldufyrirtækinu og kemur svo af einhverjum ástæðum til Akureyrar 1912 eftir tvö ár í Bretlandi. Hann verður svo eiginlega innlyksa á Íslandi í þrjú ár, segir Ásgeir.

Bækur og hús á Íslandi

Schrader skrifaði eða gaf út þrjár bækur á meðan hann var á Akureyri: Bók um íslenska hestinn, bókina með viðskiptaheilræðum til ungra manna og svo matreiðslubók sem Jóninna Sigurðardóttir skrifaði og Schrader kostaði útgáfu á. Hann vingaðist líka við fólk á Akureyri, meðal annars Steingrím Matthíasson sem var sonur Matthíasar Jochumssonar, prests og skálds sem er þekktastur fyrir að hafa samið ljóðið við íslenska þjóðsönginn. Steingrímur Matthíasson var sá sem þýddi heilræði Schraders á íslensku.

Hann reyndi að láta gott af sér leiða á Akureyri, segir Ásgeir. Hann byggði hestahótel í Gilinu á Akureyri 1913-1914 og nefndi það eftir móður sinni, Caroline's Rest. Honum fannst Íslendingar ekki fara nægilega vel með hesta og fólk gat fengið inni á þessu hóteli fyrir hesta sína en þar voru einnig gistirými fyrir fólk, segir Ásgeir. Þetta hús stóð við kirkjutröppurnar á Akureyri allt til ársins 1979. 

Þrátt fyrir að ýmislegt sé vitað um Georg Schrader var hann fólki á Akureyri ákveðin ráðgáta. „Annars er hann bara á Akureyri í þrjú ár og reynir að láta gott af sér leiða. [...] Hann skipulagði líka hluti eins og fyrstu jólatréssamkomurnar á Akureyri og kaupir nammi handa börnunum. Hann gerir líka hluti eins og að reyna af afla markaðar fyrir íslenskar vörur í Bandaríkjunum. En það gengur ekkert sérstaklega vel. Hann var fólki hér að einhverju marki ráðgáta,“ segir Ásgeir.

#bjó #hóteli #sem #uppfinningamaðurinn #þrjú


Upprunaleg slóð:
https://nyr.ruv.is/frettir/innlent/2026-08-10-uppfinningamadurinn-sem-bjo-i-thrju-ar-a-hoteli-a-akureyri-hann-var-folki-her-ad-einhverju-leyti-radgata-480833

📰 Aðrar fréttir

Ætla að hagræða og borgarstjóri segir tækifærin blasa við
📅 19.11.2026 👁️ 0
Ætla að hagræða og borgarstjóri segir tækifærin blasa við
Í bréfi borgarstjóra kemur fram að á árunum 2022–2025 jókst rekstrarkostnaður Orkuveitunnar um 62%, ársverkum fjölgaði um 100 og laun og launatengd gj...
Jeremy Bowen: Myanmar genocide verdict is historic and could have far-reaching implications
📅 19.11.2026 👁️ 0
Jeremy Bowen: Myanmar genocide verdict is historic and could have far-reaching implications
Lawyers will study the way in which Gambia proved the crucial point that Myanmar intended to commit genocide, writes the BBC's international editor.
Hvað veistu um… James Bond? - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 1
Hvað veistu um… James Bond? - Vísir
Alls hafa sex leikarar farið með hlutverk Bond í kvikmyndunum, þar á meðal Sean Connery, Roger Moore, Pierce Brosnan og síðast Daniel Craig. Í vikunni...
Kostnaður við að­gerðir er­lendis jókst - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 1
Kostnaður við að­gerðir er­lendis jókst - Vísir
Þetta kemur fram í svari frá Sjúkratryggingum við fyrirspurn fréttastofu. Spurt var hversu mörg börn og fullorðnir hefðu verið send til læknismeðferða...
Össur ljóstrar upp um sinn síðasta fund með Davíð - Davíð kom með óvænt tilboð
📅 19.11.2026 👁️ 2
Össur ljóstrar upp um sinn síðasta fund með Davíð - Davíð kom með óvænt tilboð
Össur Skarphéðinsson fyrrum ráðherra segir hann efist um að bók þeirra feðga Reynis Traustasonar og Jóns Trausta Reynissonar um Davíð Oddsson sé tímab...
Telur að Ingvar eigi að segja af sér þingmennsku
📅 19.11.2026 👁️ 2
Telur að Ingvar eigi að segja af sér þingmennsku
Gunnar Salvarsson, fyrrverandi fréttamaður og dagskrárgerðarmaður, telur að Ingvar Þóroddsson eigi að segja af sér þingmennsku. Hann hafi ekkert umboð...
Kaleo, Bubbi og Eivör á Berg­máli fyrir vestan - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 2
Kaleo, Bubbi og Eivör á Berg­máli fyrir vestan - Vísir
Hátíðin stendur í fimm daga og teygir sig víða um Vestfirði. Stórtónleikar á Ísafjarðarhöfn föstudaginn 6. og laugardaginn 7. ágúst eru aðalviðburðuri...
Evrópuleiðtogar gefa lítið fyrir fundinn í Kína
📅 19.11.2026 👁️ 1
Evrópuleiðtogar gefa lítið fyrir fundinn í Kína
Leiðtogar Rússlands, Kína og Bandaríkjanna hittust í Shenzhen í Kína í dag í fyrsta sinn á formlegum fundi. Hann stóð í einn og hálfan tíma og að honu...
Dæmdur fyrir þrjár nauðganir í stað einnar - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 1
Dæmdur fyrir þrjár nauðganir í stað einnar - Vísir
Dómurinn var kveðinn upp í Landsrétti í dag. Í byrjun þessa árs féll dómur í málinu í Héraðsdómi Reykjavíkur sem Vísir fjallaði um. Ion færði konunni ...
Vélfag fær hvorki að greiða skuldir sínar né svör frá ráðuneytinu
📅 19.11.2026 👁️ 0
Vélfag fær hvorki að greiða skuldir sínar né svör frá ráðuneytinu
Ivan Kaufmann, meirihlutaeigandi Vélfags, segir að félaginu sé bæði meinað að greiða skuldir sínar og að það fái engin svör frá utanríkisráðuneytinu. ...
Europe ready for talks with Russia on ending war in Ukraine, leaders say
📅 19.11.2026 👁️ 0
Europe ready for talks with Russia on ending war in Ukraine, leaders say
European allies of Ukraine say they have a "united" negotiating position at a summit in Berlin.
Kuldi í húsum víða á höfuðborgarsvæðinu vegna stíflaðra vatnssía
📅 19.11.2026 👁️ 1
Kuldi í húsum víða á höfuðborgarsvæðinu vegna stíflaðra vatnssía
Sjötíu útköll á einum degiÍbúar á höfuðborgarsvæðinu hafa margir hverjir fundið fyrir minni þrýstingi á hitaveitukerfi í húsum sínum undanfarnar vikur...
11 molar í Bókakonfekti kvöldsins
📅 19.11.2026 👁️ 1
11 molar í Bókakonfekti kvöldsins
Þriðja Bókakonfekt Forlagsins af fjórum fer fran í Bókabúð Forlagsins Fiskislóð 39, í kvöld, fimmtudaginn 19. nóvember kl. 20:00.Léttar veitingar í bo...
Verkfalli frestað
📅 19.11.2026 👁️ 3
Verkfalli frestað
Verkfalli flugmanna hjá FÍA, Félagi íslenskra atvinnuflugmanna, sem átti að hefjast á miðnætti hefur verið frestað.„Icelandair hefur samþykkt ákvörðun...
Kærður fyrir þriggja milljóna króna fjárdrátt úr foreldrafélagi Foldaskóla
📅 19.11.2026 👁️ 1
Kærður fyrir þriggja milljóna króna fjárdrátt úr foreldrafélagi Foldaskóla
Stjórn foreldrafélags Foldaskóla hefur kært fyrrverandi gjaldkera félagsins til lögreglu eftir að grunur kviknaði um að viðkomandi hefði dregið sér fé...
Fyrst og fremst tilefni til að láta mynda sig saman
📅 19.11.2026 👁️ 1
Fyrst og fremst tilefni til að láta mynda sig saman
Engar tillögur að lausnum á stærstu deilumálum í heiminum komu fram á sögulegum fundi leiðtoga Bandaríkjanna, Rússlands og Kína í dag. Guðmundur Hálfd...
51 umsögn og rúmlega 1.500 undirskriftir gegn vindorkuveri við Hnotastein
📅 19.11.2026 👁️ 1
51 umsögn og rúmlega 1.500 undirskriftir gegn vindorkuveri við Hnotastein
Vilji íbúa til vindorkuvers á Sauðahálsi á Langanesi verður athugaður í könnun sem verður lögð fyrir íbúa sveitarfélagsins á næstu vikum. Slíkt var íb...
Flug­menn fresta verk­falli - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 2
Flug­menn fresta verk­falli - Vísir
Fram kemur í tilkynningu frá Icelandair að félagið hafi samþykkt að fresta verkfallinu um þrjár vikur eða fram til miðnættis aðfaranótt 10. desember. ...
Flugmenn fresta verkfalli
📅 19.11.2026 👁️ 1
Flugmenn fresta verkfalli
Icelandair hefur samþykkt ákvörðun Félags íslenskra atvinnuflugmanna (FÍA) að fresta verkfalli sem átti að hefjast á miðnætti. Þetta kemur fram í tilk...
Það svartasta við Loftslagsráð: klúbbur róttækra umhverfisverndaraktívista og vinstrisinna
📅 19.11.2026 👁️ 1
Það svartasta við Loftslagsráð: klúbbur róttækra umhverfisverndaraktívista og vinstrisinna
Íris Erlingsdóttir skrifar: „Loftslagsráð hefur sent frá sér stöðumatsskýrslu um loftslagsmál. Hún er alvarleg áminning um að Ísland stendur ekki við ...
Fast sótt að oddvita Miðflokksins í Hafnarfirði í umræðu um íslenskt mál - „Mér er nákvæmlega sama hvort við erum öll hérna eða allir“
📅 19.11.2026 👁️ 1
Fast sótt að oddvita Miðflokksins í Hafnarfirði í umræðu um íslenskt mál - „Mér er nákvæmlega sama hvort við erum öll hérna eða allir“
Nokkuð fast var sótt að Einari Geir Þorsteinssyni bæjarfulltrúa Miðflokksins í Hafnarfirði á bæjarstjórnarfundi í gær þegar hann lagði fram tillögu um...
Fimm sagt upp hjá ríkis­lög­reglu­stjóra - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 1
Fimm sagt upp hjá ríkis­lög­reglu­stjóra - Vísir
Lagðar voru niður fjórar stöður og ein tímabundin ráðning var dregin til baka. Rannveig Þórisdóttir sviðsstjóri þjónustusviðs staðfestir þetta en Ríki...
Seven earthquakes recorded off the coast of Tenerife
📅 19.11.2026 👁️ 1
Seven earthquakes recorded off the coast of Tenerife
The National Geographic Institute have reported that seven small earthquakes were recorded off Tenerife’s north coast in the space of 35 minutes, in a...
Hveitiskandall í Danmörku nær til Íslands – 1.200 pakkningar til skoðunar
📅 19.11.2026 👁️ 1
Hveitiskandall í Danmörku nær til Íslands – 1.200 pakkningar til skoðunar
Hveitiskandall í Danmörku nær til Íslands – 1.200 pakkningar til skoðunar Fréttin19. nóvember 2026Erlent, Heilbrigðismál, InnlentLeave a Comment Alvar...
Uppsagnir hjá ríkislögreglustjóra
📅 19.11.2026 👁️ 1
Uppsagnir hjá ríkislögreglustjóra
Fimm stöður voru lagðar niður hjá embætti ríkislögreglustjóra í dag. Ein þeirra var þó tímabundin ráðning sem dregin var til baka. Þetta staðfestir Ra...
What did Trump, Xi and Putin get out of their historic talks?
📅 19.11.2026 👁️ 1
What did Trump, Xi and Putin get out of their historic talks?
Trump, Putin and Xi have issued a "joint declaration of peace" after historical trilateral talks, but what did they get out of meeting?
Hæstréttur féllst ekki á lögbann í plastpokamáli
📅 19.11.2026 👁️ 2
Hæstréttur féllst ekki á lögbann í plastpokamáli
Papco hf. lagði Samhenta Kassagerð hf. í Hæstarétti í gær. Síðarnefnda fyrirtækið hafði farið í mál til að staðfesta lögbann við því að Papco héldi áf...
Tinna Laufey Ásgeirsdóttir um rannsóknina VAL: „Það er auðvelt að dæma fólk út frá einni ákvörðun“
📅 19.11.2026 👁️ 4
Tinna Laufey Ásgeirsdóttir um rannsóknina VAL: „Það er auðvelt að dæma fólk út frá einni ákvörðun“
Hvað er kvöld með barninu þínu mikils virði þegar reikningarnir bíða líka? Tinna Laufey Ásgeirsdóttir vill skilja ákvarðanirnar sem fólk tekur í sínu ...
Sakar meirihluta menntaráðs um að nota ChatGPT til að eigna sér heiður - „Algjörlega óritskoðuð frá gervigreindinni“
📅 19.11.2026 👁️ 5
Sakar meirihluta menntaráðs um að nota ChatGPT til að eigna sér heiður - „Algjörlega óritskoðuð frá gervigreindinni“
Einar Jóhannes Guðnason, bæjarfulltrúi Miðflokksins í Kópavogi, sakar meirihluta menntaráðs í Kópavogi um að eigna sér mál minnihlutans og að hafa í þ...
Diljá Mist finnur stuðning þingsins í erfiðleikum
📅 19.11.2026 👁️ 4
Diljá Mist finnur stuðning þingsins í erfiðleikum
Diljá Mist Einarsdóttir þingmaður Sjálfstæðisflokks hrósaði samstarfsfólki sínu á Alþingi á þingfundi í dag, undir liðnum störf þingsins. Diljá sagði ...
ASÍ: Bensínverð hefur ekki fylgt lækkun heimsmarkaðsverðs
📅 19.11.2026 👁️ 3
ASÍ: Bensínverð hefur ekki fylgt lækkun heimsmarkaðsverðs
Þrátt fyrir lækkun á heimsmarkaðsverði á bensíni frá miðjum september hefur innlent bensínverð, án opinberra gjalda, ekki enn fylgt á eftir, samkvæmt ...
Arkitekt stingur upp á leið til að bjarga stúkunni í Laugardal
📅 19.11.2026 👁️ 3
Arkitekt stingur upp á leið til að bjarga stúkunni í Laugardal
Áform hafa verið uppi um að rífa stóran hluta áhorfendastúkunnar við Laugardalslaug þar sem hún telst hættuleg samkvæmt áhættumati verkfræðistofunnar ...
Halli Reykjanesbæjar minnkaði úr tæpum 103 milljónum í tæpar 10 milljónir
📅 19.11.2026 👁️ 4
Halli Reykjanesbæjar minnkaði úr tæpum 103 milljónum í tæpar 10 milljónir
Meirihluti Sjálfstæðisflokks og Miðflokks í Reykjanesbæ segir að viðsnúningur hafi orðið í rekstri bæjarins á fyrstu þremur mánuðum nýs meirihluta. Þe...
'You can be believed and understood': Joanne Young speaks after verdict
📅 19.11.2026 👁️ 3
'You can be believed and understood': Joanne Young speaks after verdict
Joanne Young, who has waived her right to anonymity, urged other victims of similar crimes to come forward.
Lengja umsóknarfrest fyrir þá sem hafa misst vinnuna - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 4
Lengja umsóknarfrest fyrir þá sem hafa misst vinnuna - Vísir
Þetta kemur fram í tilkynningu á heimasíðu háskólans. Þar segir að upphaflega hafi umsóknarfrestur verið til 15. október. „Fregnir hafa hins vegar bor...
Don't buy smart glasses, Dutch data watchdog advises
📅 19.11.2026 👁️ 1
Don't buy smart glasses, Dutch data watchdog advises
Tests of glasses showed some misread medicine instructions or pretended to have called an ambulance
Larry Poindexter látinn eftir að ekið var á hann - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 4
Larry Poindexter látinn eftir að ekið var á hann - Vísir
Poindexter var að ganga yfir götu í Studio City-hverfi í Los Angeles á leið að sækja sér mat á föstudagsvköld þegar ekið var á hann. Poindexter var fl...
Hrósar þing­mönnum fyrir að standa saman þegar á bjátar - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 2
Hrósar þing­mönnum fyrir að standa saman þegar á bjátar - Vísir
Diljá segir þann stuðning ná þvert á flokka og ekki sé það alltaf svo að almenningur fái veður af því. Diljá sagði almenning helst verða vitni að rifr...
Myanmar committed genocide against Rohingya minority, top UN court rules
📅 19.11.2026 👁️ 3
Myanmar committed genocide against Rohingya minority, top UN court rules
The unprecedented International Court of Justice verdict concerns a 2017 military crackdown that killed thousands.
Skólanum hafa borist myndir af at­vikinu - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 3
Skólanum hafa borist myndir af at­vikinu - Vísir
Þetta kemur fram í tölvubréfi starfandi skólastjóra Hagaskóla til foreldra barna við skólann. „Skólinn harmar að þetta atvik hafi átt sér stað og mun ...
Rossini’s Cinderella takes the stage in Fuerteventura
📅 19.11.2026 👁️ 3
Rossini’s Cinderella takes the stage in Fuerteventura
Rossini’s comic opera La Cenerentola comes to the Palacio de Formación y Congresos in Puerto del Rosario tonight (Thursday). A second performance take...
Kennari sagði börnum að tala ekki um atlot starfsmanna
📅 19.11.2026 👁️ 3
Kennari sagði börnum að tala ekki um atlot starfsmanna
Börn í bekk í Hagaskóla voru beðin um að tala ekki um ástaratlot tveggja starfsmanna sem sáust í gegnum sandblásið gler á skrifstofu á skólatíma á þri...
Billie Eilish á Hróarskeldu — „risastór bókun“
📅 19.11.2026 👁️ 3
Billie Eilish á Hróarskeldu — „risastór bókun“
Ein þekktasta tónlistarkona heims, Bille Eilish, verður aðalnúmerið á dönsku tónlistarhátíðinni Hróarskeldu á næsta ári. „Þetta er algerlega risastór ...
Tjakkur gaf sig og höndin klemmdist undir bíl - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 5
Tjakkur gaf sig og höndin klemmdist undir bíl - Vísir
Maður var að vinna við bílinn sinn í Digranesi í Kópavogi þegar tjakkurinn gaf sig og hann festi höndina undir bílnum á fjórða tímanum.
Hafi nauðgað sex­tán ára stúlku - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 2
Hafi nauðgað sex­tán ára stúlku - Vísir
Mál Héraðssaksóknara á hendur manninum var þingfest í Héraðsdómi Reykjaness fyrir luktum dyrum í gær. Því liggur afstaða hans til sakarefnisins ekki f...
Fara fram á aðgerðir vegna mengunar frá Hveragerði
📅 19.11.2026 👁️ 3
Fara fram á aðgerðir vegna mengunar frá Hveragerði
Náttúruverndarstofnun hefur farið fram á að Hveragerðisbær grípi til aðgerða vegna mengunar í Varmá, sem rennur rétt framhjá bænum, og Þorleifslæk sem...
„Þeir ætla sér að ráða skipan heimsmála“
📅 19.11.2026 👁️ 3
„Þeir ætla sér að ráða skipan heimsmála“
Í dag fór fram tímamótafundur forseta Bandaríkjanna, Kína og Rússlands. Xi Jinping Kínaforseti tók á móti Donald Trump Bandaríkjaforseta og Vladimír P...
Hætta dönsku­kennslu fyrir yngstu börnin - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 2
Hætta dönsku­kennslu fyrir yngstu börnin - Vísir
Grænlensk grunnskólabarn hefja í dag nám í dönsku og ensku strax á fyrsta ári grunnskólans, samhliða grænlensku, stærðfræði, samfélagsfræði og fleirum...
Mjanmar fyrst allra ríkja sak­fellt fyrir þjóðar­morð - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 3
Mjanmar fyrst allra ríkja sak­fellt fyrir þjóðar­morð - Vísir
Um sögulega stund er að ræða því allt frá því að sáttmáli Sameinuðu þjóðanna um ráðstafanir gegn þjóðarmorði var samþykktur eftir seinni heimsstyrjöld...
Hveitiskandallinn:  
Inn­kalla þarf danskt hveiti á Ís­landi - Vísir
📅 19.11.2026 👁️ 3
Hveitiskandallinn: Inn­kalla þarf danskt hveiti á Ís­landi - Vísir
Eins og Vísir greindi frá í gær hefur umfangsmikið mengunarmál vakið athygli í Danmörku eftir að rottur, mýs, dýradrit og skemmt korn fundust í geymsl...