Kostnaður við að halda úti íslensku krónunni er líklega meiri en sá ábati sem af henni hlýst.
Þetta er niðurstaða sérfræðingahóps sem Daði Már Kristófersson, varaformaður Viðreisnar og fjármála- og efnahagsráðherra, fól að vinna skýrslu um valkosti Íslands í gjaldmiðlamálum.
Í tilkynningu frá ráðuneytinu segir að skýrslunni sé ætlað að leggja grunn að upplýstri umræðu um framtíðarfyrirkomulag gjaldmiðlamála hér á landi. Efnt er til ráðstefnu af þessu tilefni þriðjudaginn 2. júní.
Hópnum var falið að meta kosti og galla sjálfstæðs gjaldmiðils í samanburði við aðild að stærra gjaldmiðlasvæði, svo sem evrusvæðinu.
„Helstu niðurstöður skýrslunnar eru að kostnaðurinn við íslensku krónuna sé verulegur og líklega að jafnaði meiri en sá ábati sem fylgir sjálfstæðum gjaldmiðli. Höfundar telja að gengi krónunnar sé ekki til þess fallið að stuðla að efnahagslegum stöðugleika, nema í stóráföllum og að gengissveiflur hafi oft fremur magnað en dregið úr áhrifum efnahagsskella,“ segir í tilkynningunni.
Kostir og gallar
Þá segir að upptaka evru geti haft í för með sér lægri vexti, minni viðskiptakostnað, aukinn stöðugleika og betri aðgang að fjármálamörkuðum.
Á móti er bent á að upptaka evru fæli í sér að Ísland gæfi upp sjálfstæða peningastefnu. Þá myndi aukin ábyrgð færast yfir á ríkisfjármál, vinnumarkað og aðra hagstjórn til að tryggja stöðugleika.
Umbætur á vinnumarkaði eru taldar nauðsynlegar óháð fyrirkomulagi gengismála. Slíkar umbætur væru þó forsenda farsællar aðildar að myntbandalagi, að mati skýrsluhöfunda.
Skýrslan er skrifuð af hópi erlendra sérfræðinga undir stjórn Catherine L. Mann, fyrrverandi aðalhagfræðings OECD, sem situr í peningastefnunefnd seðlabanka Evrópu.
Einnig voru í hópnum Hilde Christiane Bjørnland, prófessor við Norska viðskiptaháskólann, Steinar Holden, prófessor við Háskólann í Osló, og Stijn Claessens, fyrrverandi aðstoðarframkvæmdastjóri hagfræðisviðs Alþjóðagreiðslubankans, BIS, sem nú starfar við Yale-háskóla.
Ráðstefna opin öllum í Hörpu 2. júní
Fjallað verður um efni skýrslunnar á opinni ráðstefnu í Hörpu þann 2. júní næstkomandi. Catherine L. Mann, sem fer fyrir hópi skýrsluhöfunda, mun gera grein fyrir helstu niðurstöðum og taka þátt í pallborði.
Þá munu Daði Már Kristófersson fjármála- og efnahagsráðherra og Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri flytja ávarp. Einnig verður ávarp frá ECB seðlabanka Evrópu. Að loknum ávörpum verða haldnar pallborðsumræður.
