Norrænu almannaþjónustumiðlarnir SVT, DR og NRK og eistneski miðillinn Delfi birtu niðurstöður sameiginlegra rannsókna sinna í morgun, en þær byggja einkum á samanburði gervihnattamynda frá svæðum nærri landamærum Rússlands við Noreg, Finnland og Eystrasaltsríkin.
Gervihnattamyndir sýna nýjar herbúðir, ný svæði fyrir ökutæki og önnur hergögn á rússneskum stöðvum frá Kólaskaga til Kalíníngrad. Miðlarnir skoðuðu hvernig skógar hafa verið ruddir, gamlar herstöðvar hafa verið endurbyggðar og aðrar stækkaðar, verkstæði og herbúðir reistar svo að auðveldlega mætti koma þar fyrir á bilinu 80-115 þúsund hermönnum. Að mati heimilda miðlanna gæti Rússland jafnframt nýtt járnbrautakerfi sitt til að færa lið og búnað hratt frá öðrum hlutum landsins. Svipuð mynd hefur birst í öðrum opnum greiningum, meðal annars hjá British Institute for the Study of International Security.
Myndirnar sýna mestu uppbygginguna við Petsamo eða Petsjenga á Kólaskaga, einungis um ellefu kílómetra frá landamærunum að Noregi. Miklar breytingar hafa einnig orðið við Kandalaksha í Múrmansk nálægt Finnlandi, Petrozavodsk sem er um tæplega 200 kílómetra frá Finnlandi, Sapernoje og Kirillovskoje sem eru norður af Sankti Pétursborg, Luga sem er suður af Sankti Pétursborg og Baltiysk í Kalíníngrad.
Stefna að fjölgun í herliði
Uppbyggingin passar við áform Rússa um stækkun hersins og endurreisn Leníngrad-herumdæmisins. Pútín gaf út tilskipun í september 2024 um að fjölga hermönnum í rússneska hernum í 1,5 milljónir virkra hermanna, úr ríflega einni milljón núna. Það er í samræmi við það sem til dæmis leyniþjónustur Eista hafa sagt um uppbyggingu hersins og að Rússar séu enn harðákveðnir í að ná yfirráðum á landsvæði sem Vladímír Pútín telur að sé sögulega rússneskt. Það byggir á söguskoðun Pútíns sem hann hefur ítrekað lýst, en Rússar hafna því engu að síður að hafa nokkur áform um árásir á Evrópuríki. Mat eistnesku leyniþjónustunnar er að hverfandi líkur séu á beinni árás Rússa á NATO-ríki 2026 eða 2027.
Mesta hættan næstu 2–3 ár
Í fréttaskýringum norrænu miðlanna er talað um að mesta hættan sé næstu 2-3 ár. Sú greining rímar við greiningu annarra, hugveitna og fjölmiðla. Rússar gætu verið mættir að nýrri víglínu frekar hratt, en geta Vesturveldanna til að bregðast við er takmörkuð.
Það helgast af breyttri stefnu og forgangsröðun bandarískra stjórnvalda, en sviðsmyndir um innrás Rússa eða aðgerðir í Eystrasaltinu gera ráð fyrir að Bandaríkjastjórn myndi ekki láta til sín taka við þær aðstæður og Evrópuríki yrðu að sjá alfarið um eigin varnir. Í bili búa Evrópuríki ekki yfir hernaðarmætti til að kljást við Rússa ein – sú uppbygging er hafin og innan tveggja, þriggja ára væri staðan kannski önnur. Reuters hefur eftir eistneskum leyniþjónustumanni að Rússland telji sjálfstæða, evrópska hernaðargetu geta aukist á tveimur til þremur árum og vilji tefja það. Eftir þrjú ár væri kominn annar forseti í Hvíta húsið, hvort sem það þýddi breytta stefnu eður ei.
Uppbygging á Kólaskaga, þar sem norðurfloti Rússa er hýstur, bendir til þess að þeir ætli ekki að draga úr neinu. NATO tilkynnti 8. júní 2026 að Forward Land Forces Finland hefði verið stofnað til að styrkja fælingu og varnir á norður- og austurvæng bandalagsins.
