Greta Thunberg: „Við vildum kollvarpa kapítalismanum frá fyrsta degi“

Sænski loftslagsaðgerðasinninn Greta Thunberg hefur vakið mikla athygli eftir að myndskeið úr nýrri þýskri heimildarmynd fór í dreifingu á samfélagsmiðlum. Þar segir hún að andstaða við kapítalisma hafi verið hluti af markmiðum hennar og samherja frá upphafi. Ummælin hafa vakið umræður um pólitísk markmið loftslagshreyfingarinnar og hvernig áherslur Thunberg hafa þróast á undanförnum árum.
Ummælin koma fram í heimildarmyndinni Auf Panzern in die Klimakrise – wie Aktivismus kriminalisiert wird, eftir þýska kvikmyndagerðarmanninn Hubertus Koch, sem var frumsýnd á YouTube 28. október síðastliðinn.
Myndin fjallar um þróun loftslagsaðgerða, viðbrögð stjórnvalda við mótmælahreyfingum og tengsl loftslagsbaráttu við andstöðu gegn stríðsrekstri og kapítalisma.
Í viðtali við Koch í Berlín rifjar Thunberg upp hvernig gagnrýnendur hafi sakað hana og aðra aðgerðasinna um að hafa róttækst og vilja nú kollvarpa kapítalismanum.
Við þeirri lýsingu svarar hún:
„Já, við vildum það frá fyrsta degi.“
Myndskeiðið hefur farið víða á samfélagsmiðlum og verið tekið upp af fjölmiðlum í Evrópu og Bandaríkjunum.
Segir loftslagsbaráttuna snúast um samfélagskerfið
Greta Thunberg varð heimsþekkt árið 2018 þegar hún hóf skólaverkföll fyrir utan sænska þingið og krafðist aðgerða gegn loftslagsbreytingum.
Mótmæli hennar urðu upphaf alþjóðlegu hreyfingarinnar Fridays for Future, sem náði til milljóna ungmenna um allan heim.
Á undanförnum árum hefur Thunberg í auknum mæli tengt loftslagsbaráttu við efnahagslegt réttlæti, andstöðu við hernaðaruppbyggingu og stuðning við Palestínumenn.
Afstaða hennar til kapítalisma er þó ekki alveg ný.
Þegar hún kynnti The Climate Book árið 2022 kallaði hún eftir umfangsmiklum breytingum á efnahags- og samfélagskerfum heimsins og gagnrýndi það sem hún taldi kerfisbundna arðránsstefnu gagnvart fólki og náttúru.
Nýju ummælin hafa engu að síður vakið athygli vegna þess hversu afdráttarlaust hún lýsir markmiðum sínum.
Hló þegar hún frétti af áframhaldandi loftslagsmótmælum
Önnur sena úr sömu heimildarmynd hefur einnig vakið umtal.
Þegar Koch segir Thunberg að Fridays for Future standi enn fyrir mótmælum í Berlín bregst hún við með hlátri og spyr hvort hreyfingin sé enn að halda slík mótmæli.
Viðbrögðin hafa verið túlkuð af sumum gagnrýnendum sem vísbending um að Thunberg hafi fjarlægst þá mótmælahreyfingu sem hún sjálf átti þátt í að koma á laggirnar.
Koch hefur hins vegar mótmælt þeirri túlkun og segir myndskeiðið hafa verið tekið úr samhengi.
Að hans sögn beinist gagnrýni Thunberg einkum að hefðbundnum mótmælaaðferðum sem hún telji ekki lengur skila nægilegum árangri.
Hún hefur á síðustu árum lagt aukna áherslu á borgaralega óhlýðni og aðrar leiðir til pólitískra breytinga.
Ummælin vekja pólitískar deilur
Gagnrýnendur Thunberg telja að ummælin staðfesti að barátta hennar hafi frá upphafi snúist um mun víðtækari pólitískar breytingar en loftslagsmál ein og sér.
Stuðningsmenn hennar benda hins vegar á að loftslagsréttlæti og gagnrýni á efnahagskerfi hafi lengi verið hluti af hugmyndafræði margra loftslagshreyfinga.
Hreyfingin hefur starfað í fjölmörgum löndum og innan hennar hafa verið ólíkar pólitískar áherslur.
Ummælin varpa engu að síður ljósi á hvernig Thunberg sjálf tengir loftslagsbaráttu við grundvallarbreytingar á efnahags- og samfélagsskipan.
Greta Thunberg admits their goal "from day 1" was "overthrow capitalism"
It wasn't about "the climate" after all
WE TOLD YOU SO https://t.co/FDixCbDwqt
— End Wokeness (@EndWokeness) November 17, 2026
So Greta Thunberg just admitted what we all knew.
Her climate activism was always about "overthrowing capitalism".
In other words, just like I said.
It's Climate Communism.
— PeterSweden (@PeterSweden7) November 17, 2026
Heimildir
-
Die Welt, 14. nóvember 2026 – um viðtal Gretu Thunberg í heimildarmynd Hubertus Koch.
-
Brussels Signal, 18. nóvember 2026 – um ummælin um kapítalisma.
-
NieuwRechts, 18. nóvember 2026 – um ummælin og fyrri afstöðu Thunberg.
-
Heimildarmynd Hubertus Koch, Auf Panzern in die Klimakrise – wie Aktivismus kriminalisiert wird, 28. október 2026.