Fulltrúar frá Grænlandi, Danmörku og Bandaríkjunum ræddu saman um framtíðarsamskipti ríkjanna á því sem danska ríkisútvarpið segir leynilegum fundi í Washington á fimmtudag.
Mike Needham, nýskipaður aðstoðarþjóðaröryggisráðgjafi Bandaríkjanna, tók á móti sendinefnd skipaðri Minniguaq Kleist, ráðuneytisstjóra sjálfstæðis- og utanríkismála grænlensku landsstjórnarinnar og Jeppe Tranholm-Mikkelsen, ráðuneytisstjóra danska utanríkisráðuneytisins.
Mikil spenna og óvissa hefur ríkt um stöðu Grænlands síðan Donald Trump forseti hóf ásælni sína í landið, sem hann segir í varnarskyni, ekki síst gagnvart Kína. Mesta áskorunin er sögð vera hvernig uppfylla megi óskir forsetans.
Meginþættir viðræðnanna snúast að sögn DR um hvernig uppfylla megi kröfur Bandaríkjanna um varnarsamstarf án þess að gefa eftir landsvæði og fullveldi og framtíðarhlutverk Atlantshafsbandalagsins við varnir Grænlands og Norðurslóða.
Það síðarnefnda mun ekki hafa verið rætt á leynifundinum. Þriðji þátturinn eru þau óljósu og óræðu áhrif sem skipun Jeff Landry sem erindreka Bandaríkjanna fyrir Grænland getur haft.
Landry heimsótti Grænland nýlega og hefur staðhæft við forsetann að Bandaríkin geti lagt þar mikið af mörkum samkvæmt vilja landsmanna sjálfra, sem ekki stenst alla skoðun. Heimildarmenn DR segja heimsókn Landrys ekki hafa verið hjálplega.
Bandarískir viðskiptajöfrar hafa einnig uppi áætlanir sem geti flækt viðræðurnar, enda verðmæta málma að finna þar í jörð. Bandaríkjamenn vilja tryggja sér aðgengi að þeim og ekki síst koma í veg fyrir að Kínverjar geri það og nái þannig fótfestu á Norðurslóðum.
Það er einn helsti ásteitingarsteinninn. Trump hefur ekki gleymt Grænlandi og þótt samninganefndirnar komist að ásættanlegri niðurstöðu verður ekkert úr henni án samþykkis forsetans. Heimildamenn DR segja anda Trumps hafa svifið yfir vötnum á fundunum.
Ósennilegt þykir að nokkuð samkomulag náist fyrr en með haustinu enda bandarísk stjórnvöld upptekin við að semja við Írani um stríðslok. Líklegt þykir meðal annars að niðurstaðan verði sú að þremur til fjórum bandarískum herstöðvum verið komið upp á Grænlandi.
