„Vaxandi verðbólga og hærra vaxtastig koma fram í auknum vaxtatekjum en það er líka tvíeggja sverð vegna þess að það er mikill samdráttur í þjónustutekjum. Óvissa og hátt vaxtastig hafa mjög neikvæð áhrif á fjárfestingarbankarekstur og á þjónustutekjur þeirra. Og sömuleiðis þessi óvissa í efnahagsmálum bæði hérna heima og erlendis.“
Þetta segir Snorri Jakobsson, hagfræðingur og greinandi hjá Jakobsson Capital.
Stóru viðskiptabankarnir þrír hafa birt uppgjör fyrir annan ársfjórðung. Hagnaður Íslandsbanka og Landsbanka jókst lítillega á fyrri helmingi ársins samanborið við fyrri helming síðasta árs en minnkaði hjá Arion banka.
Hagnaður Landsbankans á fyrri helmingi ársins 2026 nam 22,1 milljarði króna eftir skatta, segir í tilkynningu frá bankanum, samanborið við 18,3 milljarða króna hagnað á sama tíma í fyrra.
Hreinar vaxtatekjur Landsbankans voru 39,8 milljarðar króna í fyrri helmingi ársins og hækka á milli ára. „Bein áhrif verðbólgu eru áfram óvenju mikil,“ segir í tilkynningu bankans.
Á aðalfundi bankans þann 18. mars var samþykkt að greiða 18,9 milljarða í almenna arðgreiðslu og 16,1 milljarð króna í sértæka arðgreiðslu. Samtals nema arðgreiðslur til hluthafa vegna reikningsársins 2025 því 34,9 milljörðum króna.
Heildarhagnaður bankanna á fyrri helmingi ársins er 52 milljarðar króna. Áður hefur verið sagt frá ársfjórðungsuppgjörum Íslandsbanka og Arion banka.
Meiri vaxtamunur hér en á Norðurlöndunum
Vaxtamunur íslensku bankanna, það er mismunur útláns- og innlánsvaxta, er 3,4-3,5 prósent. Breki Karlsson, formaður Neytendasamtakanna, vakti í dag athygli á meiri vaxtamun íslensku bankanna samanborið við norræna banka. Þar er vaxtamunur um 2%. Snorri segir ekki marktækt að bera saman vaxtamun innlendra og erlendra banka nema leiðrétt sé fyrir eiginfjárstöðu bankanna og háu vaxtastigi á Íslandi.
„Eigið fé er tvöfalt hærra hér en erlendis. Þú tekur eigið fé ekki að láni svo að vaxtamunurinn er þá bara grunnvextir sem eru í hagkerfinu. Svo vaxtamunur á eigið fé er gríðarlega hár hér.
Eftir bankahrunið hafi Fjármálaeftirlitið gert kröfu um að íslenskir bankar væru með meira eigið fé en erlendir bankar. Það leiði sjálfkrafa til meiri vaxtamunar hérlendis.
Rekstrarkostnaður eykst
Rekstrarkostnaður allra bankanna jókst milli ára. Mest jókst hann hjá Arion banka, eða um 12%. Hjá Landsbankanum jókst hann um 6% og um 8% hjá Íslandsbanka.
Snorri segir rekstrarkostnaðinn vera nokkurn veginn í samræmi við væntingar. Rekstrarkostnaður hjá Íslandsbanka hafi þó verið aðeins yfir væntingum, sem m.a. megi rekja til kaupauka starfsmanna og kostnaðar vegna endurskipulagningar.
