Seðlabanki Íslands leggur áherslu á samvinnu samfélagsins í heild til þess að vinna að raunverulegum viðnámsþrótti og fjármálastöðugleika. Seðlabankastjóri segir að sjaldan hafi ríkt jafn mikil óvissa í alþjóðakerfinu.
Þá verða heimili landsins að vera undirbúin fyrir mögulegt tímabundið óaðgengi að greiðsluleiðum sem þau eru vön að nota.
Á kynningarfundi Seðlabanka Íslands í dag var gerð grein fyrir yfirlýsingu fjármálastöðugleikanefndar Seðlabankans. Um kynninguna sáu Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri og Tómas Brynjólfsson varaseðlabankastjóri fjármálastöðugleika.
Ásgeir opnaði kynninguna og sagði meðal annars fjármálakerfið hér á landi vera vel í stakk búið til að bregðast við ófyrirsjáanlegum áföllum.
Sjaldan verið meiri óvissa
Að sögn Ásgeirs hefur „sjaldan verið meiri óvissa í alþjóðakerfinu“. Tómas tók undir þetta og sagði óvissuna „alltumlykjandi“.
Þá er umtöluð óvissa að miklu leyti tilkomin vegna aukinnar nothæfi gervigreindar við framkvæmd netárása en hún hefur gert slíkar árásir bæði ódýrari og algengari.
Kynntu fjölbreyttar aðgerðir
Í kynningunni komu fram fjölbreyttar aðgerðir sem Seðlabankinn vinnur að sem ætlað er að auka seiglu fjármálakerfisins í kjölfar vaxandi óvissu og ógnarinnar sem stafar af netárásum.
Styrkja á greiðslumiðlun með því að gera kortaviðskipti möguleg þrátt fyrir netleysi og fjölga greiðsluleiðum í verslunum bæði á sölustað og á netinu.
Efla á viðbúnað fyrir nauðsynlega fjármálaþjónustu, meðal annars með atvikamiðstöð, samhæfingaráætlun og skýrari skilgreiningu á nauðsynlegri fjármálaþjónustu.
Einnig er unnið að betri yfirsýn og samskiptum með kerfislega mikilvægum innviðum með auknum kröfum og tíðari samskiptum.
Ásgeir sagði samhæfðan viðbúnað gegn rekstraratvikum vera grundvöll fjármálastöðugleika. Það á þá ekki einungis við samhæfðan viðbúnað fjármálastofnana og fyrirtækja, heldur einnig almennings í heild sinni.
Samvinna sé nauðsynleg
„Aukin seigla fjármálakerfisins er ekkert einkamál seðlabankans,“ sagði Tómas, en í kynningu hans kom fram að hver og einn þurfi að leggja sitt af mörkum ef samfélagið eigi að búa við raunverulegan viðnámsþrótt.
Heimili landsins verði að vera undirbúin fyrir mögulegt tímabundið óaðgengi að greiðsluleiðum sem þau eru vön að nota. Þá er vert að huga að því að geta greitt á fleiri en einn máta. Hvetur Tómas fólk til þess að eiga fleiri en eitt greiðslukort „og að hafa eitthvað reiðufé við höndina“.
Söluaðilar skuli huga að fjölbreytni í mögulegum greiðsluleiðum viðskiptavina, meðal annars með móttöku reiðufjár og millifærslum.
Aðilar á fjármálamarkaði ættu að vera viðbúnir fyrir varaleiðum til að framkvæma nauðsynlega fjármálaþjónustu. Þurfa þeir þá að tryggja öryggi gagna, vinna að varaleiðum fyrir millifærslur og gera einstaklingum og fyrirtækjum aðgengilegt að nálgast reiðufé.
Netlaus notkun greiðslukorta stórt skref
Notkun greiðslukorta í netleysi segir Tómas vera eitt mikilvægasta skrefið í átt að auknum viðnámsþrótti. Sagði hann að um mitt ár yrði hægt að nota plastkort með pin-númeri í netleysi.
Auglýst verður þegar þessi eiginleiki plastkortanna verður mögulegur.
Þá vinnur Seðlabankinn að ýmsum öðrum aðgerðum sem ætlað er að styrkja innviði enn frekar.
Fleira áhugavert kom fram í kynningunni en hægt er að horfa á upptöku af fundinum hér fyrir neðan.
Nánari upplýsingar má finna á vef Seðlabankans.
