Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, formaður Miðflokksins, segir tímabært að Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra verði kölluð fyrir utanríkismálanefnd Alþingis vegna málflutnings hennar um mögulega aðild Íslands að Evrópusambandinu.
Í færslu á samfélagsmiðlum segir Sigmundur það stóralvarlegt að forsætisráðherra Hollands hafi þurft að leiðrétta utanríkisráðherrann eftir að hún gerði athugasemdir við ummæli hans í hollenska þinginu.
Hann segir fyrri fundi ráðherrans með utanríkismálanefnd frekar hafa einkennst af pólitískum digurmælum og útúrsnúningum en skýrum svörum.
Segir ráðherrann hafa færst úr einu víginu í annað
Sigmundur gagnrýnir viðbrögð Þorgerðar Katrínar við fréttum af afstöðu erlendra stjórnmálamanna til mögulegra undanþága Íslands frá reglum Evrópusambandsins.
Hann segir fyrstu viðbrögð hennar hafa verið að gagnrýna Morgunblaðið fyrir að greina frá ummælum hollenska forsætisráðherrans. Í kjölfarið hafi hún gefið í skyn að gagnrýnin væri komin frá stjórnmálamönnum tengdum Miðflokknum.
Sigmundur bendir á að forsætisráðherra Hollands sé ótengdur Miðflokknum og leiði flokk sem helst mætti líkja við systurflokk Viðreisnar. Þá séu írskir þingmenn á Evrópuþinginu, sem hafi sagt útilokað að Ísland yrði undanþegið sameiginlegri sjávarútvegsstefnu ESB, ekki heldur tengdir Miðflokknum.
„Getur verið að utanríkisráðherra Íslands telji raunverulega að almennt orðað kurteisishjal við kaffivélina eða í lyftunni um að „auðvitað reynum við að taka tillit til ykkar“ sé formleg yfirlýsing um að Ísland, eitt landa, fái varanlegar undanþágur frá sáttmála Evrópusambandsins?“
„Eins og vill henda þegar menn fara frjálslega með, hrökklaðist ráðherrann úr einu víginu í annað,“ skrifar Sigmundur.
Hann segir utanríkisráðherrann því næst hafa vísað til samtala við hollenska forsætisráðherrann, þótt síðar hafi komið fram að þau hefðu ekki átt formlegan fund. Að sögn Sigmundar hafi ráðherrann þá sagt þau hafa rætt málið þegar þau hittust á gangi á ráðstefnu.
„Kurteisishjal við kaffivélina“
Sigmundur spyr hvort ráðherrann telji almennt orðað samtal á göngum eða við kaffivél jafngilda formlegri yfirlýsingu um að Ísland geti fengið varanlegar undanþágur frá sáttmálum Evrópusambandsins.
„Getur verið að utanríkisráðherra Íslands telji raunverulega að almennt orðað kurteisishjal við kaffivélina eða í lyftunni um að „auðvitað reynum við að taka tillit til ykkar“ sé formleg yfirlýsing um að Ísland, eitt landa, fái varanlegar undanþágur frá sáttmála Evrópusambandsins?“ skrifar hann.
Hann telur utanríkisráðherrann vita að svo sé ekki en að henni hafi hentað að segja eina sögu á Íslandi og aðra erlendis.
Sigmundur spyr jafnframt hvort einhver trúi því að Þorgerður Katrín hafi sagt erlendum ráðamönnum að fyrirhuguð þjóðaratkvæðagreiðsla snerist aðeins um að kanna hvað ESB væri tilbúið að bjóða Íslandi en ekki um mögulega aðild.
Gagnrýnir fréttaflutning RÚV
Sigmundur gagnrýnir einnig Ríkisútvarpið og segir það, eftir því sem hann komist næst, ekki hafa greint frá því sem hann kallar leiðréttingu hollenska forsætisráðherrans.
Hann segir RÚV heldur ekki hafa fjallað með fullnægjandi hætti um skilyrði Evrópusambandsins fyrir umsóknarríki.
Að mati Sigmundar liggi skýrt fyrir að umsókn um aðild þýði að umsóknarríkið stefni að inngöngu og samþykki að laga sig að öllum kröfum sambandsins.
Hann sakar stjórnvöld um að gera sér upp fáfræði um ferlið og segir ekki hægt að draga aðra ályktun en að ætlunin sé að blekkja almenning inn í Evrópusambandið.
Vill einnig fá svör frá forsætisráðherra
Sigmundur gagnrýnir að utanríkisráðherrann hafi tekið á móti evrópskum ráðamönnum hér á landi án þess að ræða opinberlega við þá um hugsanlegt aðildarferli Íslands eða þær undanþágur sem hún hafi talað fyrir á Íslandi.
Hann segir íslensku þjóðina ekki láta blekkjast en að utanríkisráðherrann þurfi að svara fyrir framgöngu sína og uppfylla skyldu sína til að veita utanríkismálanefnd upplýsingar.
„Raunar ætti forsætisráðherrann að gera það líka, þrátt fyrir að vera eflaust ekki áfjáður í slíkt af skiljanlegum ástæðum,“ skrifar Sigmundur.
Nú er tímabært að utanríkisráðherra verði kallaður fyrir utanríkismálanefnd, þótt fundir ráðherrans með nefndinni til þessa hafi snúist meira um pólitísk digurmæli og útúrsnúninga ráðherrans en að veita nefndinni svör.
Það er stóralvarlegt mál að forsætisráðherra Hollands hafi…
— Sigmundur Davíð (@sigmundurdavid) July 21, 2026
