„Þú munt alltaf finna fyrir því að hitastigið lækkar, þú munt alltaf finna fyrir myrkvanum og heyra í honum,“ segir Sævar Helgi Bragason, betur þekktur sem Stjörnu-Sævar, en hann var viðmælandi í kvöldfréttum Sýnar þar sem hann var spurður út í algengar mýtur og pælingar.
Meðal þess sem þar kom fram er að það sé alls ekki rétt að börn undir tólf ára aldri þurfi að vera með sólmyrkvagleraugu allan tímann. Þau séu til þess að verja augun á meðan horft er beint í sólina á meðan deildarmyrkvi gengur yfir, þ.e.a.s. þegar tunglið er ekki alveg komið fyrir sólina.
Það sjáist nefnilega ekkert í gegnum sólmyrkvagleraugu nema sólin og því væri synd ef börn væru með þau á sér meðan á almyrkvanum stendur, því þá missi þau af sjónarspilinu en það geti einnig skapast slysahætta af því.
Nemur fyrst land klukkan 17:43
Ef það sé skýjað, líkt og útlit er fyrir, þurfi ekki á neinum tímapunkti að vera með sólmyrkvagleraugun enda engin leið að horfa beint í sólina.
„En ef það sést í sólina þá duga venjuleg sólgleraugu engan veginn til,“ segir Sævar en hann útskýrir því næst að það sé gott að vera kominn út tímanlega eða um hálftíma fyrir almyrkvann, sem nemur fyrst land á Íslandi við Straumnesvita á Hornströndum klukkan 17:43 að kvöldi til miðvikudaginn 12. ágúst.
„En ef það er alskýjað ætti fólk að vera úti frá um 17:30 til 18:30,“ segir hann en þegar almyrkvinn skellur á í skýjuðu veðri verði „stysta, skyndilegasta og skrítnasta nótt lífsins“.
Hér fyrir neðan má sjá klippu úr kvöldfréttum í heild sinni. Þar snertir Sævar á því hvers vegna það sé ekki nauðsynlegt að kaupa sólmyrkvagleraugu fyrir hunda og ketti, hvernig dagurinn horfi við íbúum Austurlands og hvernig munurinn á deildarmyrkva og almyrkva sé gríðarlegur.
Dagurinn sé ekkert hættulegri en hver annar dagur og það sé einungis nauðsynlegt að hafa gleraugun á í deildarmyrkvanum.
„Þegar síðasta flís sólarinnar hverfur þá er orðið öruggt að taka gleraugun af og svo þegar sólin brýst fram undan tunglingu á ný þá verður bara rosalega bjart í jaðrinum í sekúndu og þá er það þitt merki um að horfa frá,“ segir Sævar og ítrekar „það gerir ekkert til þó að þú horfir eina sekúndu óvart á sólina, þú átt bara ekki að stara beint í sólina rétt eins og hvern annan dag“.
Enginn betri dagur til þess að grilla
Hann segir ráðleggingar þess efnis að fólk þurfi að vera með gleraugun á sér allan tímann geta hreinlega valdið slysum, þegar fólk setji gleraugun á sig og labbi um sjái það ekki hvert það fer.
„Í Bandaríkjunum 2017 og 2024 gerðist það að læknasamfélagið sagði fólki og brýndi fyrir því að vera með sér gleraugun allan tímann, sem er ekki rétt, og þá fór fólk að setjast undir stýri með gleraugun á sér og sá náttúrulega ekki nokkurn skapaðan hlut.“
Aðspurður út í orðróm sem hefur gengið um króka og kima veraldarvefsins þar sem fólk heldur því fram að það sé hættulegt að geyma mat utandyra meðan á sólmyrkvanum stendur vegna aukinnar geislunar segist Sævar sjaldan hafa heyrt eins mikla þvælu.
„Þetta er bara það að sólin er að hverfa á bak við tunglið, það er engin önnur geislun sem berst, meira að segja berst geislun frá aðeins kaldari lögum sólarinnar rétt áður en sólmyrkvinn skellur á,“ segir Sævar og bætir við: „Það er örugglega enginn betri dagur til þess að fara út og grilla.“