Ingibjörg Andrea Hallgrímsdóttir, kynjafræðingur, segir að rannsókn hennar á ofbeldi í nánum hinsegin samböndum hafi ekki aðeins varpað ljósi á þögn og jaðarsetningu, heldur líka brotið niður ákveðna glansmynd sem hún sjálf hafði tekið þátt í að trúa á. Hún segist hafa verið komin með ákveðna hugmynd um hinsegin sambönd, meðal annars vegna umræðu á samfélagsmiðlum.
„Það var svo mikið verið að tala um hvað hinsegin ástir eru heilnæmar,“ segir hún í viðtali við Þorstein Einarsson í Karlmennskan.
Sú mynd hafi breyst þegar konur í hinsegin samfélaginu fóru að opna sig við hana um eigin reynslu.
„Þær fóru að segja mér frá því að þær hefðu verið beittar ofbeldi og hefðu reynslu af ofbeldissamböndum,“ segir Ingibjörg. Hún segir að það hafi sérstaklega hrist upp í sér þegar um líkamlegt ofbeldi var að ræða. „Ég var bara: bíddu, þetta passar ekki alveg við mína heimsmynd.“
„Eins og þetta væri eitthvað allt annað“
Ingibjörg segir að kveikjan að rannsókninni hafi einnig komið úr fræðunum sjálfum. Hún hafi ítrekað rekist á að hinsegin fólk væri tekið út fyrir sviga í rannsóknum, annaðhvort vegna þess að hópurinn væri of lítill eða ekki hluti af meginefninu.
Sérstaklega hafi eitt orðalag setið í henni, þar sem vísað var til þess að ofbeldi kvenna gegn öðrum konum mætti skoða í „öðrum rannsóknum á lesbíum“. „Mér fannst þetta mjög jaðarsetjandi orðalag,“ segir hún.
Henni hafi fundist eins og verið væri að tala um hinsegin þolendur sem eitthvað allt annað en aðra þolendur ofbeldis. Ekki sem hluta af sama veruleika, heldur sem sérverkefni sem mætti skoða einhvern tímann seinna. „Eins og það væri bara verið að segja: næst þegar þið rannsakið hestana, þá getið þið kíkt á lesbíurnar líka,“ segir hún.
Ingibjörg segir orðalagið hafa gefið til kynna að rannsóknir á lesbíum væru eitthvað sem væri stöðugt í gangi annars staðar, bara ekki í þessari umræðu.
„Eins og það væri einhver tilraunastofa í Mjódd þar sem væri verið að rannsaka lesbíur í þaula.“ Hún segir þetta hafa hitt sig sérstaklega illa vegna þess að hinsegin þolendur virtust þannig ekki vera hluti af sama mengi og aðrir þolendur. „Eins og þetta væri bara eitthvað allt annað.“
„Ég tilheyrði þessum hópi allan tímann“
Rannsóknin varð Ingibjörgu líka persónulegri en hún hafði séð fyrir. Hún hafði sjálf orðið fyrir ofbeldi í sambandi með manni og hafði lengi hugsað um það sem gagnkynja samband.
Í lok ritgerðarferlisins áttaði hún sig hins vegar á því að sú skilgreining héldi ekki alveg.
„Ég fattaði það þegar ég var að skrifa lokaorðin í ritgerðinni að ég hef sjálf verið þolandi ofbeldis í nánu hinsegin sambandi,“ segir hún.
Ástæðan sé einföld: hún er sjálf tvíkynhneigð.
„Ég tilheyrði þessum hópi allan tímann. Verandi tvíkynhneigð í gagnkynja sambandi.“
Ingibjörg segir þetta sýna hversu auðveldlega reynsla hinsegin fólks getur horfið úr umræðunni þegar sambandið lítur út fyrir að vera gagnkynja.
