Nýtt mat á hættu vegna ofanflóða fyrir Siglufjörð sýnir að bærinn er ekki eins vel varinn fyrir snjóflóðum og áður var talið. Lagt var fram endurskoðað ofanflóðahættumat fyrir Siglufjörð og Ólafsfjörð á íbúafundi sem fram fór í dag. Ofanflóðasérfræðingar Veðurstofu Íslands kynntu matið.
Ákveðið var að endurmeta ofanflóðahættu út frá bættum reiknilíkönum og sýna þau að sextán íbúðarhús eru ekki í vari frá stoðvirkjum. Notuð voru ný líkön til þess að greina virkni garða sem eru fyrir ofan bæinn.
„Það kemur í ljós ákveðinn veikleiki í tveimur garðanna sem þarf að kanna hvernig hægt er að endurbæta,“ segir Tómas Jóhannesson, sérfræðingur í ofanflóðahættumati hjá Veðurstofu Ísland.
Það eru Stóri- og Litli-Boli undir Strengsgiljum og Jörundarskál sem voru svo reistir á árunum 1998 og 1999.
„Þannig að hættusvæðin syðst í bænum stækka þannig að hús lenda inni á svokölluðum C-svæðum,“ segir hann en alls lenda um 16 hús á hættusvæðinu sem Tómas segir vissulega vonbrigði. Gert hafi verið ráð fyrir að C-svæðin, alvarlegustu hættusvæðin, færðust upp fyrir byggðina.
Þetta verði kannað með nýrri frumathugun þar sem skoða á hvernig hægt sé að bregðast við þessu. Sjá má skýrslu um endurskoðun áhættumatsins hér.
Mikið bætt staða þrátt fyrir vonbrigði
Tómas segir að í nýja hættumatinu færist C- og B-línur, sem kveða á um mismunandi hættustig, þó að mestu upp fyrir byggðina. Því sé gjörbreytt staða á Siglufirði eftir tilkomu varnarvirkjanna miðað við hættumatið sem var í gildi áður en þau voru reist.
Alls sé búið sé að verja um 9 milljörðum króna til uppbyggingar á vörnum, þar á meðal 8 kílómetrum af stoðvirkjum.
„Þessi varnarvirki hafa gjörbreytt þeirri stöðu sem við er að eiga hér þegar snjóflóðahætta kemur upp að vetrinum,“ Tómas.
Nýtt hættumat á Ólafsfirði
Hættumat fyrir Ólafsfjörð var einnig endurskoðað. „Þar sem leiðigarður hefur verið reistur til að verja elliheimili og heilsugæslustöð syðst í bænum,“ segir hann.
„Þar reiknast okkur að garðurinn virki eins og til er ætlast og hættumatslínurnar færast upp fyrir þá byggingu.“
Það hættumat verði formfest í framhaldi af íbúafundinum og taki gildi fljótlega eftir mánaðamótin september, október.
Lagaleg skylda að verja hús á C-svæðum
Ný kynslóð af snjóflóðareiknilíkönum, íslensk og svissnesk, voru notuð við nýja hættumatið.
„Þegar þessi varnarvirki voru hönnuð fyrir 30 árum síðan þá voru miklu ófullkomnari líkön sem gáfu mönnum ekki kost á að gera sams konar greiningu og við erum að beita núna, segir Tómas.
Stoðvirkin hafi verið hönnuð og sett upp miðað við svissneska staðla og segir Tómas þær forsendur enn í gildi.
„Leiðigarðarnir Stóri og Litli Boli sem eru syðst í bænum reynast ekki hafa jafn mikla virkni gagnvart snjóflóðunum og eldri hönnunarviðmið gerðu ráð fyrir og það þarf að leita leiða til þess að bæta þetta með einhverjum aðgerðum sem verða í skoðun núna næsta árið,“ segir Tómas sem tekur fram að búið sé að finna pláss í framkvæmdaáætlun Ofanflóðasjóðs til þess að fara út í framkvæmdir.
„Það er lagaskylda hjá bæjarfélögunum og yfirvöldum að verja hús á C-svæðum, þannig að það verður ekkert vikist undan því að grípa til fullnægjandi endurbóta að þessu leyti,“ segir Tómas.