Stjórnvöld ætla að endurskoða námskrá, auka áherslu í grunnfærni í kjarnagreinum grunnskóla, auka faglegan stuðning í skólum og verja 455 milljónum króna í útgáfu námsgagna til að bregðast við versnandi frammistöðu íslenskra grunnskólabarna í PISA-könnuninni.
Þetta eru meðal aðgerða sem Inga Sæland, mennta- og barnamálaráðherra, boðaði á blaðamannafundi í dag eftir að niðurstöður PISA-könnunarinnar 2025 voru birtar.
„Það má segja að við séum með rauða spjaldið þegar kemur að námsárangri barnanna okkar í þeim mælikvörðum sem PISA felur í sér,“ sagði Inga á blaðamannafundinum.
Versta frammistaða frá upphafi
Frammistaða íslenskra grunnskólabarna í PISA-könnun hefur aldrei mælst jafn slæm og þegar könnunin var lögð fyrir í fyrra. Færni þeirra í lesskilningi, stærðfræðilæsi og vísindum hefur hrakað með hverri PISA-könnun undanfarin ár.
56% nemenda mældust með grunnhæfni í lesskilningi og 62% í stærðfræðilæsi og vísindum. Nokkuð fleiri stúlkur mældust með grunnhæfni í lesskilningi en drengir, eða 62% stúlkna á móti helmingi drengja. 63% stúlkna mældust með grunnfærni í vísindum og 60% drengja. Hlutfall drengja var örlítið hærra þegar litið var til grunnfærni í stærðfræðilæsi, eða 64% á móti 60% stúlkna.
Aðeins 2-4% íslenskra nemenda mældust með afburðahæfni samanborið við 5-8% meðaltal OECD-ríkja og 6-8% meðaltal í hinum Norðurlöndunum.
Mæla árangur í matsferli 2027
Inga sagði miklar áskoranir vera framundan. Verkefnið væri hins vegar ekki að endurbyggja námskerfið frá grunni heldur að nýta þá styrkleika sem eru þegar til staðar. Hún sagðist eiga von á því að sjá árangur af aðgerðum stjórnvalda strax á næsta ári í niðurstöðum matsferils. Hann verður lagður fyrir íslensk börn í annað sinn næsta vor.
Inga sagði að niðurstöður fyrsta matsferilsins í ár yrðu ekki birtar fyrr en að öðrum matsferli loknum.
„Algjört hrun í orðsins fyllstu merkingu“
„Verkefnið er ekki að endurbyggja menntakerfið frá grunni heldur nýta þá styrkleika sem eru til staðar. Við þurfum að snúa skútunni við og ég finn mikinn vilja í samfélaginu til að gera það,“ sagði Inga.
„Það verður að segja eins og er að það hefur frá árinu 2015 verið algjört hrun í orðsins fyllstu merkingu, hrun, þegar kemur að getu barnanna okkar í lesskilningi, stærðfræði og almennt í STEM-greinunum. Þessu ætlum við að snúa við.“
Íslensk grunnskólabörn mældust sterkari þegar litið var til félagslegra þátta líkt og þrautseigju, lífsánægju og öryggis.
„Börnin okkar eru jákvæðari,“ sagði Inga á blaðamannafundinum.
Fjallað var um niðurstöður PISA-könnunarinnar og blaðamannafundinn í lifandi fréttavakt sem má sjá í heild sinni hér fyrir neðan:
