Kærunefnd útboðsmála hefur hafnað kröfu Kópavogsbæjar um að aflétta sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar vegna verks við aðalvöll íþróttafélagsins HK í Kórahverfi í Kópavogi.
Þar stendur til að reisa áhorfendastúku með þjónustubyggingu á tveimur hæðum og koma fyrir fullbúnum upphituðum gervigrasvelli með vallarlýsingu og öllu sem því fylgir.
Samningurinn hljóðar upp á rúma tvo milljarða og hugðist Kópavogsbær ganga til samninga við sigurvegara útboðs vegna verksins, ÞG verktaka.
Kærðu innkaupaferli Kópavogsbæjar
Útboðinu lauk um miðjan apríl. Tvö fyrirtæki tóku þátt, Ístak og ÞG verktakar. Þegar kunngjört var um sigurvegara útboðsins kærði Ístak innkaupaferli Kópavogsbæjar til kærunefndar útboðsmála og krafðist þess að ákvörðun bæjarfélagsins um að velja tilboð ÞG verktaka yrði felld úr gildi og þar með hafnað tilboði þeirra í útboðinu.
Þá krafðist Ístak þess að kærunefndin tæki afstöðu til hugsanlegrar skaðabótaskyldu Kópavogsbæjar gagnvart Ístaki og að bæjarfélagið greiddi málskostnað. Auk þess var þess farið á leit að nefndin stöðvi samningsgerð Kópavogsbæjar þar til úr henni verði endanlega skorið. Krafa Ístaks hafði í för með sér sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar.
Hafna kröfum Ístaks
Kópavogsbær sendi greinargerð til kærunefndar um miðjan maí, þar sem þess er krafist að sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar verði aflétt og að öllum kröfum Ístaks verði hafnað.
ÞG verktakar sendu einnig inn greinargerð þar sem farið er fram á að kröfum Ístaks verði hafnað og að kærunefnd útboðsmála aflétti stöðvun samningsgerðar – og að Ístaki verði gert að greiða félaginu kostnað við að halda uppi vörnum í þessu máli.
Kærunefnd útboðsmála kallaði til sérfræðing til ráðgjafar. Sá fékk skipunarbréf í maí og fengu allir sem að málinu koma afrit af því.
Framkvæmdir fyrirhugaðar við aðalvöll HK
Í almennri lýsingu verksins í útboðsskilmálum var óskað eftir tilboðum í hönnun og byggingu áhorfendastúku með þjónustubyggingu á tveimur hæðum og fullbúnum upphituðum gervigrasvelli með vallarlýsingu og öllu sem því fylgir, við aðalvöll HK í Kórahverfi í Kópavogi.
Fjallað var um val á tilboði í útboðsskilmálum og undirgreinum þeirra. Valforsendur voru þær að tilboð yrði valið á grundvelli hagkvæmasta tilboðs milli verðs og gæða, þar sem verð gildi 30% og mat á gæðum tillögu gildi 70%. Matsnefnd og viðræðunefnd yrðu skipaðar.
Matsnefnd, sem skipuð væri fjórum aðilum, færi yfir tillögurnar og tilboðin og myndi skila einkunn ásamt skriflegri umsögn um hverja tillögu sem kæmi til mats. Verðtilboðin kæmu ekki til mats á þessu stigi, heldur yrðu einungis til hliðsjónar. Hver þátttakandi fengi afhenta umsögn um sína tillögu og stigagjöf sem viðræðunefnd myndi kynna nánar fyrir honum. Það tilboð sem fengi flest stig samanlagt fyrir mat á tillögum eftir yfirferð matsnefndar og verð eftir opnun tilboða yrði talið hagkvæmasta tilboðið.
Lækkuðu í stigagjöf milli þrepa
Á fyrsta stigi viðræðnanna fékk Ístak alls 14,26 stig fyrir fyrsta matsþáttinn – þar af 10,69 stig fyrir fyrstu þrjá liðina í þeim matsþætti. Í endanlegu tilboði fékk Ístak 13,51 stig fyrir sama matsþátt og þar af 9,19 fyrir fyrstu þrjá liðina í matsþættinum.
ÞG verktakar ehf. fékk 9,19 stig fyrir fyrstu þrjá liðina í fyrsta matsþættinum og alls 13,32 stig í heild fyrir þann hluta matsþáttarins. Í seinni tillögu sinni fékk ÞG verktakar 10,88 stig fyrir fyrstu þrjá liðina og alls 15,38 stig í þessum matsþætti.
Í niðurstöðu innkaupaferlisins kom fram að tilboð kæranda hefði alls fengið 77,57 heildarstig en ÞG verktakar ehf. hefði fengið 78,56 heildarstig. Kópavogsbær tilkynnti bæði Ístaki og ÞG verktökum um miðjan apríl að ákveðið hefði verið að velja tilboð þess síðarnefnda.
Ístak bendir á að það sem hafi breyst milli upphaflegs tilboðs og endanlegs tilboðs hans hafi verið að þeir hafi útfært viðkomandi liði í samræmi við ábendingar viðræðunefndar varnaraðila sem hafi byggt á endurgjöf matsnefndar. Í fundargerð frá 17. mars 2026 komi fram að arkitekt Ístaks hafi upplýst að hann hefði nýjar teikningar og breytingar í samræmi við athugasemdir matsmanna og viðræðunefndar.
Að öðru leyti hafi allar breytingar innanhúss verið gerðar eftir samræðufundi varnaraðila og kæranda og tekið tillit til athugasemda á fyrri tillögu. Breytingar utanhúss hafi snúið að því að einfalda skyggni, fækka gólfsíðum gluggum að ósk varnaraðila og taka út hönnun á þeim svæðum sem ekki hafi tilheyrt verkefninu. Að öðru leyti hafi endanleg tillaga verið eins og upphafleg tillaga Ístaks.
Ístak telur að óheimilt sé að lækka einkunn tilboðs hans með þeim hætti sem matsnefnd Kópavogsbæjar hafi gert. Hvergi í lögum eða í útboðsgögnum hafi verið gert ráð fyrir þeim möguleika að samkeppnisviðræður, sem hafi það að markmiði að breyta tillögum þátttakenda þannig að þær mæti þörfum kaupanda betur, leiði til verri stigagjafar við það að þörfum kaupanda sé betur mætt. Auk þess bendir Ístak á að ýmsar lausnir í tilboði ÞG verktaka samrýmist ekki kröfu í þarfa- og kröfulýsingu verksins og að tillaga ÞG verktaka kalli hugsanlega á breytingar á deiliskipulagi.
Einkunnagjöf útboðsins rétt
Kópavogsbær hafnar þessum staðhæfingum Ístaks og segir einkunnagjöf í útboðinu hafa verið rétta. Þá hafi ákvörðun um val á tilboði ÞG verktaka verið rétt og lögmæt. Matsviðmiðum hafi þó verið breytt, en allir skilmálar um valforsendur, matsnefnd, matsþætti, matsliði og matskvarða hafi verið óbreyttir frá því útboðsskilmálar samkeppnisviðræðna hafi verið sendir þátttakendum í lok desember.
Þá vísar Kópavogsbær til laga þar sem fram kemur heimild til handa kærunefnd útboðsmála að líta til þeirra einka- og almannahagsmuna sem í húfi séu og hvort þeir séu meiri eða minni en hagsmunir kæranda af því að viðhalda banni við samningsgerð. Áætlað upphaf samnings hafi verið 1. maí 2026 og nauðsynlegt sé að hefja verk og ná að klára ákveðinn áfanga fyrir veturinn. Kópavogsbær telji að almannahagsmunir krefjist þess að stöðvun samningsgerðar verði aflétt.
Þá leiki verulegur vafi á málsástæðum kæranda þannig að ekki séu meiri líkur en minni á að ákvörðun varnaraðila teljist ólögmæt. Um sé að ræða tæplega tveggja milljarða króna samning sem hafi fylgt skipulögðu og ströngu innkaupaferli og verði því að telja það almannahagsmuni að framkvæmdir geti hafist í samræmi við áætlanir.
Annmarkar á verklagi við störf matsnefndar
Úrskurður kærunefndar útboðsmála um hvort aflétta eigi sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar var birtur í lok síðustu viku. Þar kemur fram að annmarkar hafi verið á því verklagi sem fylgt var við störf matsnefndar og kynningu umsagnar fyrir þátttakendum. Þar kemur fram að samkvæmt lögum hvíli á Kópavogsbæ að kynna þarfir sínar og kröfur – og miða verði við að sú kynning sé skýr og ótvíræð.
Kærunefndin telur að draga megi í efa að persónuleg en mismunandi viðhorf fjögurra nefndarmanna matsnefndarinnar fullnægi þeim kröfum sem gera verður til Ístaks að þessu leyti. Ekki verði séð að ákvæði útboðslýsingarinnar, um að skilað yrði skriflegri umsögn, geti náð til fjögurra mismunandi umsagna. Það sé vandséð hvernig hægt sé að samræma tillögur við umsögn matsnefndar – þar sem um sé að ræða fjórar mismunandi umsagnir. Umsögn matsnefndar og kynning hafi því verið annmörkum háð.
Fjórir sátu í matsnefnd: skipulagsfulltrúi Kópavogsbæjar, deildarstjóri íþróttadeildar bæjarins, byggingafræðingur hjá bænum og stjórnarmaður hjá íþróttafélaginu HK.
„Verulegar líkur á“ að brotið hafi verið gegn lögum um opinber innkaup
Sérfræðingur kærunefndar fór yfir tillögu Ístaks og bar hana saman við endanlegt tilboð þeirra. Að hans mati var ekki annað séð, miðað við fyrirliggjandi gögn, en að í tilboðinu væri af góðum vilja reynt að bregðast við umsögn matsnefndar um matsliði þá sem kærandi gerir ágreining um.
Í öllu falli sé vandséð hvernig endanlegt tilboð geti talist fela í sér lakari tillögu en þá sem upphaflega var gerð þannig að hún verðskuldi lakari einkunn.
„Með vísan til þessa verði, á þessu stigi máls, litið svo á að einkunnagjöf matsnefndar fyrir tilboð Ístaks í umræddum liðum samrýmist ekki lögum um opinber innkaup. Þá er sá munur sem var á einkunnagjöf tillögunnar og tilboðsins nægjanlegur til að breyta röðun þeirra tilboða sem fram komu í innkaupaferlinu.“
Kærunefndin telur samkvæmt fyrirlögðum gögnum og áliti sérfræðings að verulegar líkur séu á að við útboðið hafi verið brotið gegn lögum um opinber innkaup.
Slíkt geti leitt til ógildingar á ákvörðun Kópavogsbæjar um val á tilboði í útboðinu. Kröfu Kópavogsbæjar um að aflétta sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar var því hafnað.
