Alexandre Rocha, franskur faðir búsettur á Íslandi, segir dómara á æðra dómstigi hafa gripið með afgerandi hætti inn í mál tíu ára barns hans. Að sögn Rocha hefur Landspítala verið gert að stöðva meðferð barnsins hjá transteymi spítalans og fyrirskipað hefur verið nýtt og óháð mat á stöðu þess.
Rocha greinir frá niðurstöðunni á GoFundMe-síðu sem heldur utan um söfnun vegna málskostnaðar hans.
Hann lýsir niðurstöðunni sem sögulegum tímamótum og segir málið vera það fyrsta sinnar tegundar á Íslandi þar sem faðir hafi áfrýjað og gengið svo langt í baráttu fyrir því að meðferð barns vegna kynvitundar verði endurskoðuð.
Að sögn Rocha markar niðurstaðan afgerandi þáttaskil í baráttu hans fyrir því að allar hliðar á líðan, heilsu og taugaþroska barnsins verði rannsakaðar áður en frekari ákvarðanir eru teknar.
Faðir á Íslandi missir forsjá vegna ágreinings um transhugmyndafræði
Dómari sagður hafa hnekkt synjun móðurinnar
Rocha segir móður barnsins hafa hafnað því að nýtt mat færi fram.
Að hans sögn hefur dómari á æðra dómstigi nú hnekkt þeirri afstöðu og fyrirskipað að barnið verði metið að nýju af óháðum og viðurkenndum sálfræðingi með sérþekkingu á börnum og málefnum kynvitundar.
Þá segir Rocha að Landspítala hafi verið gert að stöðva tafarlaust meðferð barnsins hjá transteymi spítalans.
„Í fyrsta sinn hefur dómari á æðra dómstigi í raun sagt að synjun annars foreldris verði ekki einfaldlega látin standa, að meðferðin verði stöðvuð og að skoða þurfi raunverulega sálræna stöðu barnsins betur,“ skrifar hann.
Rocha segir barnið hafa verið yngra en tíu ára þegar það kom fyrst að þjónustu transteymisins.
Hann telur niðurstöðuna sýna að áhyggjur hans hafi átt rétt á sér og að nauðsynlegt sé að staldra við áður en frekari skref eru tekin.
Missti forsjá eftir ágreining um kynvitund barnsins
Nútíminn fjallaði fyrst um mál Rocha í janúar.
Þá kom fram að hann hefði misst forsjá barnsins eftir að héraðsdómur komst að þeirri niðurstöðu að sameiginleg forsjá foreldranna væri ekki lengur fær.
Mikill ágreiningur hafði verið milli Rocha og móður barnsins, einkum um kynvitund þess og hvernig bregðast ætti við líðan þess.
Rocha hefur sagt móðurina hafa viljað skilgreina barnið sem stúlku. Hann hafi sjálfur viljað fara varlega og láta skoða alla þætti í heilsu og líðan barnsins áður en frekari ákvarðanir yrðu teknar.
Héraðsdómur taldi foreldrana ekki geta unnið saman að málefnum barnsins og að ágreiningur þeirra hefði valdið því vanlíðan.
Rocha var talinn hæfur til uppeldis. Dómurinn taldi hins vegar að tregða hans til að staðfesta þá kynvitund sem barnið hafði lýst gæti haft neikvæð áhrif á samband þeirra.
Rocha hefur frá upphafi hafnað því að afstaða hans byggist á andstöðu við barnið. Hann segist hafa kallað eftir meiri varfærni, betri greiningu og óháðu mati.
View this post on Instagram
Báðir foreldrar taldir hæfir til uppeldis
Í fyrri umfjöllun kom fram að uppeldisaðstæður hjá báðum foreldrum hefðu verið metnar góðar.
Þótt fjárhagsstaða Rocha væri lakari en móðurinnar voru engar vísbendingar um að barnið skorti nokkuð hjá honum. Báðir foreldrar voru taldir geta sett barninu skýr mörk.
Rocha fékk áfram umgengnisrétt, meðal annars yfir páska og í sumarleyfi. Gert var ráð fyrir að barnið gæti dvalið hjá honum í fjórar vikur samfleytt yfir sumarið.
Honum var jafnframt heimilt að ákveða að umgengnin færi fram erlendis.
Áfrýjun föðurins frestaði ekki réttaráhrifum dóms héraðsdóms.
Einhverfa, ADHD og mikil vanlíðan
Rocha hefur lagt áherslu á að staða barnsins sé flókin og að ekki megi horfa á kynvitund þess án þess að skoða aðra þætti.
Samkvæmt fyrri frétt Nútímans hafði barnið lokið greiningarferli hjá Geðheilsumiðstöð barna og fengið greiningu um ódæmigerða einhverfu og ADHD.
Staða barnsins í skóla var sögð mjög erfið. Það þurfti fylgd eða aðstoð í öllum kennslustundum og hafði sýnt nemendum og starfsfólki ógnandi hegðun.
Í matsgögnum var tilfinningavanda barnsins lýst sem miklum og félagslegri stöðu þess sem veikri. Samvinna foreldranna var jafnframt sögð lítil sem engin.
Barnið hafði sagt kennara að það vildi stundum vera stelpa og stundum strákur og óskað eftir því að vera ávarpað með tilteknu nafni.
Rocha telur að einhverfa, ADHD, félagsleg staða barnsins og mikil tilfinningaleg vanlíðan kalli á ítarlegt og óháð mat áður en frekari ákvarðanir eru teknar um meðferð eða þjónustu vegna kynvitundar.
Spurt hvort móðirin væri á undan barninu
Í gögnum sem áður var fjallað um kom fram að móðir barnsins hefði fengið ráðgjöf frá Samtökunum ’78.
Þar var meðal annars fjallað um hvort barnið sýndi einkenni svokallaðs kynama. Hugtakið lýsir vanlíðan sem getur fylgt ósamræmi milli kynvitundar einstaklings og líkamlegrar eða félagslegrar stöðu hans.
Í umsögn ráðgjafa kom fram að ef barnið fengi ekki stuðning til að tjá sig í samræmi við eigin upplifun gæti það leitt til alvarlegs tilfinninga- og hegðunarvanda.
Jafnframt hafði verið velt upp þeirri spurningu hvort móðirin væri mögulega komin á undan barninu í ferlinu.
Tekið var fram að foreldrarnir væru ósammála um nálgunina, að skilnaður þeirra hefði verið erfiður og að nauðsynlegt væri að horfa á stöðu fjölskyldunnar í heild.
Rocha telur að þessi atriði hafi ekki fengið nægilega mikið vægi í fyrri meðferð málsins.
Segir dómara hafa stigið á bremsuna
Rocha segir barn sitt hafa verið komið inn í kerfi sem væri farið að leiða það inn á læknisfræðilega braut.
Hann telur nýju niðurstöðuna sýna að dómari hafi ákveðið að stíga á bremsuna og kalla eftir ítarlegri skoðun.
„Tíu ára barn var þegar komið á læknisfræðilega braut sem dómari á æðra dómstigi taldi nú ástæðu til að stöðva,“ skrifar Rocha.
Í færslu hans er talað um meðferð hjá transteymi Landspítala. Nánari upplýsingar um nákvæmlega hvaða þjónustu eða meðferð barnið hafði fengið koma ekki fram.
Rocha segir kjarna málsins þó vera þann að óháður sérfræðingur fái nú að meta sálræna stöðu barnsins áður en haldið verður lengra.
„Ég er að berjast fyrir barninu mínu“
Rocha leggur áherslu á að barátta hans snúist hvorki um hatur á transfólki né andstöðu við barnið.
Hann segist vilja tryggja að nægur tími sé gefinn, að vandað og óháð mat fari fram og að málið verði skoðað með gagnrýnum hætti áður en barn er sett á braut sem gæti haft langvarandi áhrif.
„Ég er ekki að berjast gegn barninu mínu. Ég er að berjast fyrir því,“ hefur hann skrifað.
Hann segir baráttuna snúast um tíma, sannleika og vandlega skoðun áður en barni er veitt meðferð sem gæti haft mikil áhrif á framtíð þess.
Feðradagur sem hann segist aldrei gleyma
Rocha segir feðradaginn í ár hafa verið dag sem hann muni aldrei gleyma.
Á meðan aðrir feður hafi fagnað með kortum og gjöfum hafi hann staðið í lokuðu dómsmáli og reynt að vernda barn sitt fyrir kerfi sem fáir þori að gagnrýna.
Hann segist finna fyrir ótta, reiði, ást og von á sama tíma, en að hann geti ekki hætt baráttunni.
„Barnið mitt á aðeins eitt foreldri sem er tilbúið að berjast með þessum hætti,“ skrifar hann.
Rocha segist bera kostnaðinn, áhættuna og álagið einn. Engin stór samtök standi að baki honum og hann hafi ekki aðgang að sérstökum fjárhagslegum stuðningi.
Safnar tveimur milljónum króna
Rocha óskar nú eftir um tveimur milljónum króna í fjárstuðning.
Hann segir peningunum ætlað að greiða fyrir nýtt sérfræðimat, viðtöl við barnið og áframhaldandi kostnað vegna lögfræðinga og sérfræðinga.
Hann hvetur fólk til að styrkja söfnunina og deila henni með foreldrum, fagfólki og öðrum sem láta sig öryggi barna, siðferði í heilbrigðisþjónustu og réttlæti varða.
Rocha segir jafnvel lítil framlög geta skipt máli þar sem hann geti ekki staðið einn undir áframhaldandi kostnaði málsins.
Baráttunni er ekki lokið
Rocha segir niðurstöðuna stóran sigur, en að baráttunni sé ekki lokið.
Hann telur að málið sýni hversu mikilvægt sé að foreldrar geti kallað eftir óháðu mati þegar ágreiningur ríkir um meðferð og þjónustu fyrir börn.
Að hans mati á ekkert barn að fara í gegnum öflugt heilbrigðiskerfi án þess að sálræn staða þess, taugaþroski og heildarvandi séu skoðuð af mikilli nákvæmni.
Hann segist ætla að halda áfram að berjast fyrir tíma, varfærni og ítarlegri skoðun á högum barnsins.
Ósk hans á feðradaginn hafi verið einföld: Að engum föður verði refsað fyrir að krefjast varfærni og óháðs mats áður en tíu ára barn er sett á læknisfræðilega braut.
„Ég er ekki að berjast gegn barninu mínu. Ég er að berjast fyrir því.“