Sveinn Andri Sveinsson, verjandi Quang Le, segir rannsókn lögreglu hafa dregist úr hófi og að skjólstæðingur hans hafi í reynd verið sviptur möguleikanum á að sjá fyrir sér áður en ákæra hefur verið gefin út. Hann telur jafnframt ástæðu til að spyrja hvort jafn harkalega hefði verið gengið fram gegn íslenskum fyrirtækjaeiganda.
Sveinn Andri Sveinsson hæstaréttarlögmaður gagnrýnir harðlega meðferð lögreglu á Quang Le, sem hefur um árabil sætt rannsókn vegna gruns um meðal annars mansal, peningaþvætti, skjalafals og brot á atvinnuréttindum útlendinga.
Í viðtali við Frosta Logason í Spjallinu segir Sveinn Andri, sem er verjandi Quang Le, að aðgerðir lögreglu hafi gengið mun lengra en efni stóðu til.
„Ég hef stundum verið að velta fyrir mér hversu langt menn hefðu gengið hefði þetta verið íslenskur fyrirtækjaeigandi, hvítur á hörund,“ segir Sveinn Andri.
Hann bendir á að Quang hafi rekið nokkur fyrirtæki og telur að jafnvel þótt grunur hafi beinst að starfsemi eins þeirra hafi ekki verið réttlætanlegt að stöðva allan rekstur hans.
„Þarftu að rústa öllu saman? Hann er náttúrulega bara knúinn með allan sinn rekstur í þrot.“
Fyrirtækin gjaldþrota og Herkastalinn fór á nauðungarsölu
Quang Le rak um árabil fjölmörg fyrirtæki, meðal annars veitingastaði undir merkjum Wok On. Félögin WOKON ehf. og EA17 ehf. voru úrskurðuð gjaldþrota í júní 2024, skömmu eftir að umfangsmiklar aðgerðir lögreglu hófust. Vísir greindi frá gjaldþrotunum á sínum tíma.
Sveinn Andri segir skjólstæðing sinn einnig hafa misst fasteignir á nauðungarsölu, þar á meðal svokallaðan Herkastala við Kirkjustræti.
Að sögn Sveins Andra taldi lögregla um tíma að peningaþvætti kynni að tengjast kaupum Quang á húsinu. Sú kenning hafi hins vegar fljótt misst flugið þegar í ljós kom að kaupin hefðu að langmestu leyti verið fjármögnuð af Landsbankanum.
„Lögreglan var með mjög miklar meiningar um að hann hefði verið að þvætta peninga þegar hann keypti húsið en gleymdi því að það var 90 prósent fjármagnað af Landsbankanum. Sú kenning fór nú býsna hratt út um gluggann,“ segir hann.
„Hann má ekkert sjá fyrir sér“
Sveinn Andri segir bankareikningum Quang hafa verið lokað og fjármuni hans frysta. Landsbankinn hafi að auki slitið viðskiptasambandi við hann og honum hafi síðan reynst ómögulegt að komast í hefðbundin bankaviðskipti.
„Hann verður fyrir svona, eins og Þjóðverjinn kallar það, Berufsverbot. Hann má ekkert sjá fyrir sér.“
Quang höfðaði mál gegn Landsbankanum vegna synjunar bankans um að stofna fyrir hann reikning en Héraðsdómur Reykjavíkur sýknaði bankann af kröfum hans í mars síðastliðnum. Vísir hefur fjallað ítarlega um þann anga málsins.
Sveinn Andri segir meðferðina hafa haft í för með sér að skjólstæðingur hans hafi í reynd sætt þungum viðurlögum áður en tekin hefur verið ákvörðun um ákæru.
Rannsóknin staðið yfir árum saman
Upphaf málsins má meðal annars rekja til eftirlits með matvælageymslu fyrirtækis tengdu Quang í Sóltúni haustið 2023. Í mars 2024 réðst lögregla í umfangsmiklar aðgerðir og voru Quang, sambýliskona hans og fleiri handtekin.
Quang sat í gæsluvarðhaldi mánuðum saman, þar af lengi í einangrun, en var látinn laus í júní 2024 og úrskurðaður í farbann.
Rannsóknin hefur verið sögð ein umfangsmesta mansalsrannsókn Íslandssögunnar. Samkvæmt upplýsingum sem birtust í tengslum við farbannsúrskurð Landsréttar í sumar eru meintir brotaþolar 29 talsins. Fimmtán einstaklingar hafa haft réttarstöðu sakbornings og fjórir verið taldir grunaðir um alvarlegustu brotin.
Landsréttur staðfesti áframhaldandi farbann yfir Quang í sumar en stytti gildistíma þess frá 25. september til 1. september. Sveinn Andri túlkaði þá styttingu sem skilaboð til lögreglu um að rannsókninni yrði að ljúka. DV fjallaði um úrskurðinn í júlí.
„Hann er búinn að vera að dúsa í farbanni í tvö ár og alltaf segir lögreglan að rannsókn málsins sé á lokastigum. Þetta hljómar eins og biluð plata,“ segir Sveinn Andri.
Segir vitni eiga brottvísun yfir höfði sér
Sveinn Andri vekur einnig athygli á stöðu víetnamskra starfsmanna sem hafa verið yfirheyrðir vegna málsins.
Hann segir komið hafa í ljós, óháð máli Quang Le, að nokkuð hafi verið um að einstaklingar frá Víetnam hafi komið til Íslands á grundvelli prófskírteina eða sérfræðivottorða sem lítið eða ekkert hafi staðið á bak við.
Að mati Sveins Andra geti slík staða skapað þrýsting á fólk til þess að gefa lögreglu þann framburð sem hún vilji fá, enda geti viðkomandi annars átt yfir höfði sér brottvísun úr landi.
„Þegar farið er að ganga á það í máli Quang Le er freistingin ansi sterk til þess að segja lögreglu og ASÍ bara það sem þau vilja heyra,“ segir hann.
Sveinn Andri heldur því fram að sumir fyrrverandi starfsmenn hafi fundið fyrir þrýstingi tengdum mögulegri brottvísun. Þeir sem hafi talað afdráttarlausast gegn ásökunum á hendur Quang séu hins vegar einstaklingar sem þegar séu komnir með varanlegt atvinnuleyfi og þurfi því ekki að óttast brottvísun.
Mismunur á mansali og kjarasamningsbroti
Sveinn Andri segir eitt helsta álitaefnið í málinu vera hvar mörkin liggi milli mansals annars vegar og brota á kjarasamningum hins vegar.
„Hvenær er þetta mansal og hvenær er þetta einfaldlega misbrestur á greiðslu samkvæmt kjarasamningi? Það er auðvitað himinn og haf þar á milli,“ segir hann.
Fram hefur komið í gögnum vegna rannsóknarinnar að starfsmenn hafi sagst hafa þurft að greiða hluta útborgaðra launa sinna til baka. Þeir hafi óttast að missa vinnuna ef þeir létu það ógert. Quang og sambýliskona hans hafa samkvæmt fyrri fréttum gefið aðrar skýringar á greiðslunum.
Sveinn Andri segir það ekki sjálfkrafa gera fyrirtækjaeiganda að mansala þótt erlendu starfsfólki hafi ekki verið greidd rétt laun samkvæmt kjarasamningi.
Quang Le hefur frá upphafi hafnað því að hafa gerst sekur um mansal eða önnur alvarleg brot. Rannsókn lögreglu er ólokið og nýtur hann, eins og aðrir sakborningar, réttarstöðu saklauss manns þar til sekt hefur verið sönnuð fyrir dómi.
Sveinn Andri Sveinsson, verjandi Quang Le, gagnrýnir harðlega rannsókn lögreglu á skjólstæðingi sínum og segir aðgerðir hennar hafa gengið langt úr hófi fram. Quang hafi verið knúinn með allan rekstur sinn í þrot, útilokaður frá bankaviðskiptum og sætt farbanni árum saman án þess… pic.twitter.com/SyGYCORTzg
— Brotkast (@brotkasttv) August 24, 2026
