Peningastefnunefnd Seðlabankans tilkynnir á morgun hversu háir stýrivextir bankans verða á næstunni. Greiningardeildir hafa spáð því að vextir hækki þrátt fyrir aukið atvinnuleysi og að hægst hafi um á fasteignamarkaði.
Jón Bjarki Bentsson, aðalhagfræðingur Íslandsbanka, var í viðtali á Morgunvaktinni á Rás 1 í morgun. Hann segir að verðbólga hafi þróast með mun óhagstæðari hætti en flestir vonuðust til.
Verðbólgan gefur ekkert eftir
„Við héldum að verðbólga yrði á nokkuð öruggri leið niður að markmiði, ekki alveg niður í markmið, um þessar mundir, en hún hefur ekkert gefið eftir síðan um áramót heldur þvert á móti mjakast hún upp. Það er grábölvað vissulega en það sem kannski verra er að Seðlabankinn á í erfiðri baráttu við væntingar um verðbólgu.“
Hann segir ekki nóg að verðbólgan sé mikil heldur hafi væntingar markaðarins um verðbólgu aukist. Hann segir að bæði almenningur og forystufólk á markaði geri ráð fyrir þriggja til fjögurra prósenta verðbólgu á næstu árum.
Skattalækkun hefur áhrif en aðrir þættir sterkari
Jón Bjarki segir að lækkun virðisaukaskatts á eldsneyti hafi vissulega áhrif á verðbólgumælingu í maí. Þar geti munað 0,3 prósentum frá því sem annars væri.
„Það eru bara svo óheppilega sterkir kraftar í hina áttina, núna síðast auðvitað Persaflóaátökin og áhrif þeirra ekki bara á eldsneytismarkaði heldur líka alls konar aðra markaði, allt frá framleiðslu á plastefnum og öðrum gerviefnum sem eru notuð í allt mögulegt sem við notum í stóru og smáu en líka verð á áburði sem eru hræðilegar fréttir, sér í lagi fyrir fátækari ríki. Fyrir okkur, getum við orðað þetta þannig, er þetta lúxusvandamál þannig að matvara verður dýrari en í fátækari ríkjum getur þetta verið spurning bara um að hafa nóg.“
Jafnvel þótt staðan við Persaflóa leystist á morgun tæki langan tíma að koma öllu í lag, segir Jón Bjarki.
Auk þess séu launahækkanir umfram verðbólgu.