Ábyrg uppbygging vindorku gæti verið háð því að rekstraraðili þessarar óstöðugu orkuframleiðslu búi einnig yfir annarri stöðugri framleiðslu, til að mæta þeim áskorunum sem fylgja sveiflukenndu framleiðslumynstri vindorkunnar.
Mat Landsvirkjunar er að uppbygging vindorku þurfi að vera hófleg og staðsett þannig að það krefjist ekki umfangsmikilla fjárfestinga í innviðum, sem auki kostnað neytenda raforkunnar. „Það er góð ástæða fyrir því að Landsvirkjun lagði Vaðölduver og Blöndulund fram sem fyrstu vindorkukosti sína í rammaáætlun,“ segir í svari fyrirtækisins við fyrirspurn Morgunblaðsins.
Tilefni fyrirspurnarinnar var umfjöllun Morgunblaðsins um vindorku í síðustu viku. Þar kom fram að þar sem vindorka er orðin umfangsmikill þáttur raforkuframleiðslu í Evrópu hafi það skapað kerfislægan vanda. Óstöðugleiki framleiðslunnar kalli á að m.a. vind- og sólarorkuverum verði greidd stöðvunargjöld eða byggðir verði kostnaðarsamir innviðir og fjárfest í dýrum tæknilausnum til að takast á við sveiflurnar í framleiðslunni. Þessum kostnaði dreifingaraðila rafmagnsins er síðan velt á neytendur.
Um er að ræða viðurkenndan vanda sem meðal annars er fjallað um í kerfisáætlun Landsnets fyrir árin 2025–2034. „Íslenska flutningskerfið er lokað kerfi og ef of mörg vindorkuver yrðu tengd við kerfið gæti þurft að greiða þeim fyrir að framleiða ekki, þar sem sú staða gæti komið upp að kerfið réði ekki við að flytja raforkuna til kaupenda. Við munum gera allt til að koma í veg fyrir að slík staða myndist,“ sagði Ragna Árnadóttir forstjóri Landsnets í samtali við Morgunblaðið um málið í síðustu viku.
Nýta innviði
Unnið er hörðum höndum að því að koma upp fyrsta vindorkuveri Landsvirkjunar, Vaðölduveri. Fyrirtækið vekur athygli á því að „vatnsaflsvirkjanir á Þjórsársvæði eru vel til þess fallnar að sinna jöfnun gagnvart vindi; þær búa allar yfir inntakslónum og sveigjanlegu keyrslusviði og geta því brugðist fljótt við breyttri vinnslu vindsins. Þess vegna er Vaðölduver einmitt byggt nálægt vatnsaflsvirkjunum.“
Þá er Vaðölduver á hraun- og sandsléttu austan Þjórsár, stærsta orkuvinnslusvæði fyrirtækisins, þar sem finna má sjö vatnsaflsstöðvar og verður Hvammsvirkjun sú áttunda. Staðsetningin kemur þannig í veg fyrir þörf á nýjum, dýrum mannvirkjum. „Helstu innviðir sem nýtast verkefninu – háspennulínur, vegir og önnur mannvirki – eru nú þegar til staðar. Háspennulínurnar Sigöldulína 3 og Hrauneyjafosslína 1 þvera framkvæmdasvæðið og flytja rafmagn frá vindorkuverinu.
Vaðölduver styrkir innviði á svæðinu enn frekar, meðal annars rafkerfi rekstrarsvæðisins og fjarskiptakerfi. Tengivirki Landsnets við Ferjufit mun svo styrkja kerfi Landsnets á efra Þjórsársvæði.“
Forsendan hófsemi
Vaðölduver er að mati Landsvirkjunar dæmi um að þrátt fyrir að aukið vægi vindorku kalli á aukinn sveigjanleika í dreifikerfinu kalli það ekki endilega á aukinn kostnað. Einnig bendir fyrirtækið á að með fjárfestingum í vindorku á Suðvesturlandi, þar sem eftirspurn eykst mest, sé verið að draga úr flutningsþörf milli landshluta og þannig létta álagi af dreifikerfinu. „Landsvirkjun deilir því sýn Rögnu Árnadóttur og Landsnets – staðsetning vindorkuvera skiptir höfuðmáli.“
Viðurkennir Landsvirkjun í svari sínu að takmarkanir vindorku liggi í tengingum við flutningskerfið og í jöfnunargetu vinnslukerfisins. „Grundvöllur þess að vindorkan geti skilað okkur ávinningi og verði þriðja stoð raforkukerfisins er því hófleg uppbygging á réttum stað og á réttum tíma, í samræmi við þarfir samfélagsins og styrkingu og sveigjanleika vinnslu- og flutningskerfisins.“
Fáðu þér áskrift til að lesa áfram
Þú ert innskráð(ur) sem ... en ert ekki með áskrift.
Aðgangur að þessari frétt í fullri lengd krefst áskriftar að Morgunblaðinu,
rafræns aðgangs á borð við vikupassa eða séráskriftar að viðkomandi efnisflokki
á mbl.is.
