Evrópusambandið og WHO undirbúa sig fyrir nýjan heimsfaraldur

Í febrúar síðastliðnum kynnti framkvæmdastjórn Evrópusambandsins “BE READY” verkefnið, nýtt evrópskt samstarf um viðbúnað vegna heimsfaraldra. „Með BE READY mun Evrópusambandið styrkja getu sína til að sjá fyrir, koma í veg fyrir og bregðast hratt við faröldrum og heimsfaraldri. BE READY leggur áherslu á að efla rannsóknir á nýjum og endurvöktum sýklum og flýta fyrir þróun greiningar, meðferða og bóluefna.“
Ekaterina Zaharieva, framkvæmdastjóri sprotafyrirtækja, rannsókna og nýsköpunar, sagði:
„Viðbúnaður Evrópu við heimsfaraldri verður að byggjast á traustum vísindalegum grunni. Þess vegna erum við að veita 120 milljónir evra úr fjárhagsáætlun Horizon Europe fyrir BE READY samstarfið. Með BE READY setjum við heilsu borgaranna í fyrsta sæti og styrkjum um leið forystu Evrópu í nýsköpun.“
Fullyrðir um nýjan heimsfaraldur
Hadja Lahbib, framkvæmdastjóri jafnréttis, viðbúnaðar og kreppustjórnunar í Evrópu, segir jafnframt í febrúar síðastliðnum að mikilvægt sé að að fólk geti fengið lyf, bóluefni og nauðsynleg tól hraðar þegar „nýr heimsfaraldur“ skellur á, hún segir orðrétt:
„BE READY er næsta djarfa skref Evrópu fram á við, sem breytir rannsóknum í raunverulega seiglu. Það setur rannsóknir í hjarta viðbúnaðar, þannig að fólk geti fengið lyf, bóluefni og nauðsynleg verkfæri hraðar þegar heimsfaraldurinn skellur á. Við erum að sameina vísindi, rannsóknir og nýsköpun, vinna þvert á landamæri og stofnanir til að byggja upp sterkari Evrópu, tilbúna til að sjá fyrir heilsufarsógnum og bregðast hratt við þegar líf eru í húfi.“
Heimsfaraldur tækifæri fyrir nýsköpunarfyrirtæki í heilbrigðisgeiranum
Á heimasíðu Evrópusambandsins sem heldur utan um styrki, kemur fram að nýsköpunarfyrirtæki geti sótt um styrk, en fylgja verður ákveðnum lykilþáttum BE READY samstarfsins sem eru eftirfarandi:
- Að samræma forgangsröðun rannsókna á landsvísu meðal þátttökulanda og bæta samræmingu í rannsóknum á viðbúnaði vegna faraldurs með samþykktri stefnumótun og nýsköpun í rannsóknum
- Að styðja fjölþjóðlegar rannsóknir með sameiginlegum alþjóðlegum útköllum, að gera kleift að samræma fjármögnun á milli innlendra og evrópskra fjármögnunaraðila til að efla rannsóknir á nýjum og endurvaknum sjúkdómsvöldum og að flýta fyrir nýsköpun í greiningu, meðferðum og þróun bóluefna
- Að samþætta alla lykilþætti rannsóknarvistkerfisins, þannig að þeir séu starfhæfir bæði á milli faraldurs og í kreppum
WHO faraldurssjóðurinn
WHO Faraldurssjóðurinn er fyrsta fjölþjóðlega fjármögnunarkerfið sem eingöngu er tileinkað því að styrkja mikilvæga getu til að koma í veg fyrir, undirbúa og bregðast við staðbundum faröldrum, svæðisbundnum og á alþjóðlegum vettvangi, með áherslu á lág- og meðaltekjulönd.
Á aðeins fáeinum árum hefur Faraldurssjóðurinn brugðist hratt við til að fylla upp í mikilvæg fjárfestingarbil. Í febrúar 2026 nam eignasafn Faraldurssjóðsins næstum 11,5 milljörðum Bandaríkjadala í 128 löndum á sex landfræðilegum svæðum. Þar á meðal voru 1,4 milljarðar Bandaríkjadala í styrkjum sem veittir voru í fyrstu þremur fjármögnunarlotunum, sem hvattu til yfir 10 milljarða Bandaríkjadala í viðbótar innlendra og alþjóðlegra auðlinda fyrir lönd og svæði.
Í apríl 2022, viðurkenndu fjármálaráðherrar G20 og seðlabankastjórar Alþjóðabankans þörfinni á að bregðast við langvarandi vanfjárfestingu í getu til að koma í veg fyrir, undirbúa og bregðast við faröldrum, sérstaklega í lág- og meðaltekjulöndunum, og óskuðu þeir eftir því að Alþjóðabankinn kannaði stofnun nýs fjármögnunarkerfis. Með víðtækum stuðningi G20, annarra stofngjafa, borgaralegs samfélags og annarra hagsmunaaðila samþykkti stjórn Alþjóðabankans tillögu um stofnun Faraldurssjóðsins 30. júní 2022. Stjórn hans stofnaði formlega Faraldurssjóðinn á stofnfundi hans 8.-9. september 2022. Alþjóðabankinn gegnir hlutverki stjórnarmanns og hýsir skrifstofu sjóðsins, að því kemur fram á heimasíðu WHO.
Bill og Melinda Gates sjóðurinn, Rockefeller og Wellcome Trust meðal framlagsaðila
Stofngjafar Faraldurssjóðsins eru: Ástralía, Kanada, Kína, framkvæmdastjórn Evrópusambandsins, Þýskaland, Indónesía, Ítalía, Japan, Lýðveldið Kórea, Nýja-Sjáland, Noregur, Singapúr, Spánn, Sameinuðu arabísku furstadæmin, Bandaríkin, Bill og Melinda Gates sjóðurinn, Rockefeller sjóðurinn og Wellcome Trust. Stofngjafarnir, ásamt Austurríki, Danmörku, Frakklandi, Indlandi, Hollandi, Portúgal, Sádi-Arabíu, Suður-Afríku, Sviss og Bretlandi, hafa hingað til veitt yfir 2,1 milljarð Bandaríkjadala í fjárframlög. Faraldurssjóðurinn heldur áfram að safna fé til starfa sinna frá bæði fullvalda og erlendum framlögum.
Faraldurssjóðurinn getur fengið fjármögnun frá aðildarríkjum Alþjóðabankans, milliríkjastofnunum og frjálsum félagasamtökum eins og góðgerðarstofnunum, sjóðum og einkageiranum, að fengnu samþykki stjórnar bankans og Alþjóðabankans sem stjórnarmanns.
Fjármögnunarfyrirtæki eins og Argentum hófu strax í febrúar að bjóða fram aðstoð fyrir nýsköpunarstyrki vegna komandi „heimsfaraldurs.“ Fyrirtækið sérhæfir sig í styrkjaumsóknum fyrir ESB og tekur prósentur ef styrkir fást. skjáskot af einu slíku ferli má sjá hér neðar.
Ljóst þykir því að stærstu sjóðir heims hagnast á heimsfaraldri, því iðnaðurinn hleypur nú á billjónum dollara/Evra.
