Sjónarhorn
Thomas Möller
unga fólkið+vextir
Í dag á þjóðhátíðardegi okkar eru 73 dagar þar til við göngum að kjörborðinu og kjósum um framtíð Íslands næstu áratugina.
Mikil umræða er í landinu um þjóðaratkvæðagreiðsluna sem verður þann 29. ágúst.
NEI sinnar endurtaka í sífellu að aðild að ESB muni hafa slæmar afleiðingar fyrir Ísland en horfa fram hjá því að kosningarnar í haust fjalla alls ekki um aðild að ESB heldur aðeins um það hvort viðræður við Evrópusambandið verði teknar upp að nýju.
Við erum að kjósa um það hvort við viljum sjá samning sem síðar verður kosið um í öðrum kosningum. Þannig má segja að JÁ í haust þýðir í raun „kannski“.
Með JÁ-i tekur þú ágæti lesandi enga áhættu og þú ert ekki að skuldbinda landið þitt. Þú ert eingöngu að halda möguleikum og tækifærum opnum meðan NEI þýðir að við fáum ekki að sjá hugsanlega góðan samning sem færir framtíðarkynslóðum ábata og betri lífkjör. NEI lokar endanlega á þann möguleika og er því í raun stærri ákvörðun en JÁ.
Því má segja að JÁ sinnar séu forvitið fólk meðan NEI hópurinn sé með fordóma og dæmi samning slæman fyrir fram sem hann hefur ekki séð sem er nánast skilgreining á orðinu fordómar.
NEI hópurinn talar hátt
NEI fólkið reynir að sannfæra almenning um að kosningarnar í haust fjalli um inngöngu landsins okkar í ESB sem er alrangt eins og nefnt er hér að ofan. Með því að ítreka þetta nógu oft er reynt að blekkja almenning.
Sem dæmi um þetta má nefna að í helgarblaði Morgunblaðsins sem kom út 13. júní voru 18 greinar og fréttir sem vöruðu fólk við hættum við inngöngu í ESB. Engin grein var birt um jákvæðar hliðar aðildar enda er blaðið búið að reka flesta Evrópusinnaða pistlahöfunda sína.
Í helgarblaðinu var meira að segja fullyrt á forsíðunni að matarverð á Íslandi væri með því lægsta í Evrópu og að hinir himinháu okurvextir bankanna væru eðlilegir og hagstæðir. Þeir sem kaupa í matinn og borga af lánum vita að þetta er fjarstæða.
NEI-fólk hamrar á því að innganga í ESB sé í „brennandi hús Evrópu“ þar sem allt sé í hnignun og að þar séu lönd sem eru á leiðinni í gjaldþrot. Fullyrt er að atvinnuleysi og hörmungar dynji á almenningi og að efnahagur ESB landa sé í rúst.
Fullyrt er að við munum tapa okkar fullveldi og auðlindum en horft fram hjá því að öll 27 ríki ESB eru fullvalda ríki sem hafa ákveðið að deila sínu fullveldi til að ná árangri. Þetta hefur Ísland gert í EFTA, NATO og EES samstarfinu með góðum árangri. Flestar framfarir í landinu okkar hafa komið í kjölfar aukinnar alþjóðlegar samvinnu.
Evrópusambandið á engar auðlindir og sækist ekki eftir neinum auðlindum á Íslandi frekar en í hinum 27 löndunum sem eru í ESB. Þau eiga sína skóga, akra, olíu, gas, námur og orkuauðlindir. Við munum halda okkar fiskveiðiauðlindum að öllu leyti enda er það tryggt í lögum ESB um hlutfallslegan stöðugleika og sjálfbærni fiskveiða.
JÁ hópurinn er líka öflugur
Nýjustu skoðanakannanir sýna að JÁ hópurinn er örlítið stærri en NEI hópurinn sem vekur vonir um að við getum fengið að sjá samning sem færasta samningafólk landsins mun knýja fram í samningaviðræðum næstu 12 til 18 mánuði.
Aldrei í sögu heimsins hafa lífskjör verið eins góð og í ESB löndum (þar með talin EES löndin).
Í löndum Evrópusambandsins sem hefur ríkt friður í um 80 ár sem er lengsta friðartímabil í sögunni. Í Evrópu blómstrar mannlíf, menning og listir eins og ferðalangar frá Íslandi kynnast í ferðum sínum enda eru utanlandsferðir landans að langmestu leyti til Evrópulanda.
Samgöngur er með því besta sem gerist í heiminum og staða umhverfismála og matar- og vatnsgæða eru hvergi betri en í Evrópulöndum. Þetta kallar sumt fólk „brennandi hús“ enda er það þegar orðið að athlægi og ætti að skammast sín fyrir að halda þessu fram.
ESB löndin hafa átt samstarf um þúsundir mála sem hafa gert líf fólks betra, bætt umhverfið og auðveldað ferðalög milli landa. Í þessum löndum er verðlag á matvælum og nauðsynjum hagstætt fyrir neytendur, vextir eru stöðugir og lágir þannig að fólk getur skipulagt sín fjármál langt fram í tímann, atvinnuleysi fer minnkandi og nýsköpun og þróunarstarf ríkja og fyrirtækja blómstrar sem aldrei fyrr.
Auðvelt er að benda á nálæg lönd í ESB sem blómstra, eins og Danmörku, Svíþjóð og Finnland. Einnig hefur gengið vel í löndum eins og Írlandi, Hollandi, Póllandi og Eystrasaltslöndunum, en þar hefur hagvöxtur aukist strax eftir inngöngu og vextir hafa lækkað strax eftir upptöku evru úr um 12-14% niður í um 3-4%. Atvinnuleysi og verðbólga er í mörgum löndum ESB minna en á Íslandi þar sem unga fólkið þarf að glíma við allt að fjórfalda raunvexti af húsnæðislánum.
Skoðanakannanir í ESB löndum sýna að allt að 91% íbúa landanna eru ánægð með veru landsins í sambandinu og álíka margir eru ánægðir með gjaldmiðilinn sinn, evruna.
Full ástæða er til að ætla að við Íslendingar verðum jafn ánægð með inngöngu landsins okkar í ESB. Sem minnir á textann í auglýsingum BYKO: „þar sem fagmennirnir versla, er þér óhætt.“
Kjarni málsins.
Það má segja að Jón Ásgeir Jóhannesson, stofnandi Bónuss og athafnamaður, hafi komist að kjarna málsins í viðtali í hlaðvarpsþætti nýlega þegar hann sagði meðal annars að það „væri skrítið að segja nei við að skoða“ (…samning) og að „við höfum engu að tapa að skoða þetta“.
Hann fullyrti að ef við segjum nei í kosningum í haust munum við þræta um þetta mál næstu 15 árin. Hann sagðist sjá margar þjóðir sem eru líkar okkur sem líður vel inni í þessu samstarfi.
Jón Ásgeir rifjar upp í viðtalinu að það voru sterk öfl sem voru á móti EES og EFTA samningunum sem sögðu að „allt færi til andskotans“ við inngöngu. Stórir hópar þjóðfélagsins forðast alltaf breytingar og að slík staða er komin upp núna sagði Jón.
Hverjir eru á móti ESB?
Það er athyglisvert að sjá hvaða hópar eru á móti aðild Íslands að ESB.
Flest samtök atvinnurekenda hafa lýst yfir andstöðu við ESB aðild og eru þar samtök útgerðarmanna, sem eru í eigendahópi Morgunblaðsins, í fararbroddi. Flest útgerðarfélög landsins hafa þegar yfirgefið krónuna og eru með sín reikningsskil og lántökur í evrum eins og um 260 önnur fyrirtæki. Þessi fyrirtæki framleiða um 60% af þjóðarframleiðslunni.
Gera má ráð fyrir að þessum fyrirtækjum líði vel í einangruðu krónuhagkerfi sem tryggir minni samkeppni á banka- trygginga og matvörumarkaði sem skaðar almenning. Með upptöku evru opnast dyr fyrir erlend fyrirtæki sem hingað hafa ekki viljað taka áhættu með starfsemi hér á landi vegna óstöðuleika og smæðar krónunnar.
Útgerðirnar vilja greinilega hafa samkeppnisforskot með betri lánakjörum en önnur fyrirtæki njóta enda hafa þær keypt mikinn fjölda fyrirtækja í óskyldum atvinnurekstri svo sem í flutningum, tryggingum og matvælaframleiðslu.
Þannig má fullyrða að ESB aðild snúist um almannahagsmuni en ekki sérhagsmuni fyrirtækja.
Í hvaða liði viltu vera?
Því spyr ég þig ágæti lesandi: ertu forvitin(n) og vilt sjá samning sem gæti verið góður fyrir framtíðarkynslóðir landsins, eða viltu vera með fordóma um samning sem þú hefur ekki séð.
Kynntu þér málið á næstu 73 dögum með opnum huga. Hugsaðu til þinna afkomenda og hvort þeirra hagur sem betur tryggður með öflugu alþjóðasamstarfi með þjóðum sem eru með svipuð gildi og við eða í landi sem einangrast frá nágrannalöndum og sem verður með örgjaldmiðil sem krefst okurvaxta af húsnæðislánum um ókomna framtíð.
Kosningarnar í haust eru í raun kosningar unga fólksins, kosningar sem ráða miklu um lífskjör, framfærslukostnað og framtíð unga fólksins í landinu okkar.