Landeyjahöfn hefur verið meira og minna lokuð það sem af er ári og bilun í Herjólfi gerir siglinguna lengri en vanalega. Staða samgangna til Vestmannaeyja var til umfjöllunar á opnum fundi umhverfis- og skipulagsnefndar í dag.
Gagnrýnir skort á gagnsæi og fyrirsjáanleika
Halla Hrund Logadóttir þingmaður Framsóknar í nefndinni segir mikið öryggismál að tryggja samgöngur. Ástandið hafi líka bitnað illa á atvinnulífi í Vestmannaeyjum.
„Og þessi óvissa með hvernig fjármögnun á varaskipi verður háttað, hvenær það er kallað út og svo auðvitað þessar langtímalausnir, hvað á að gera varðandi Landeyjahöfn og hvernig mun fjárfesting birtast í Landeyjahöfn, við verðum að hafa miklu meira gagnsæi í fjárfestingu og tímaáætlun og aðgerðum fyrir íbúa,“ segir Halla Hrund.
Ferjumál eigi að vera í forgangi í samgönguáætlun
Það var einnig gagnrýnt að ferjan Baldur ætti að vera varaskip Vestmannaeyja til framtíðar, hann uppfyllti ekki þörf, til að mynda varðandi frakt og að of langt væri í nýjan Baldur.
„Nýr Baldur, í samgönguáætlun, sem við erum akkúrat að ræða núna er ekki á dagskrá fyrr en 2036 í fyrsta lagi,“ segir Jens Garðar Helgason þingmaður Sjálfstæðisflokks.
„Þannig að eftir tíu ár á nýr Baldur að koma sem verður þá orðinn 45 ára, hann er 35 ára í dag, þannig í fyrsta lagi eftir tíu ár. Þannig að það segir manni það að ef ráðherra er alvara með að gera eitthvað í þessum málum og vera með alvöru varaskip tækt, sem mögulega getur orðið nýr Baldur, þá þarf að forgangsraða því inn í samgönguáætlun.“
Ekkert hægt að segja hvenær hægt sé að fara í framkvæmdir í höfninni
Eyjólfur Ármannsson, innviðaráðherra segir að niðurstöðu dönsku straumfræðistofnunarinnar sé beðið til að sjá hvort hægt sé að ráðast í framkvæmdir við varnargarða í Landeyjahöfn, til að verja hana sandi. Búist er við bráðabirgðaniðurstöðum í næsta mánuði, og lokaskýrslu í haust.
Hvenær verður þá hægt að raunverulega fara í einhverjar framkvæmdir?
„Það á bara eftir að koma í ljós. En við vildum benda á að núna í vetur var mjög óvenjulegt ástand út af sjó- og veðurlagi þannig að við skulum vona að það verði ekki áfram og þetta er óvenju seint sem höfnin er að opna varanlega,“ segir Eyjólfur.
770 milljónir í öflugra dæluskip
Herjólfur eigi að vera kominn í lag um miðjan júní og frá og með haustinu verði 770 milljónum varið í öflugra sanddæluskip.
Illa hefur gengið að dýpka höfnina vegna mikillar ölduhæðar og slæms veðurs. Búið er að semja við belgíska fyrirtækið Jan De Nul sem tekur við dýpkun hafnarinnar í september til ársins 2029.
„Við erum allavega komin með öflugasta dýpkunarfyrirtæki Evrópu, sem kemur með öflug skip hingað til lands og er líka með önnur skip sem þeir geta sent hingað til lands ef þess þarf. Það er gríðarlegt öryggi í því,“ segir Eyjólfur.
Nauðsynlegt að kanna fýsileika jarðganga
Þá segir Eyjólfur nauðsynlegt að kanna fýsileika þess að grafin verði jarðgöng til Vestmannaeyja, það er að segja ef rannsóknir þróunarfélagsins Eyjagöng gefa tilefni til bjartsýni.
Unnið er að því að bora rannsóknarholur sem athuga fýsileika þess að grafa göng til Vestmannaeyja með tilliti til jarðlaga og eldvirkni.
„Vegagerðin styður það faglega, þá framkvæmd, og þetta er frábært framtak og ef þær gefa tilefni til bjartsýni þá þarf að kanna fýsileika jarðganga áfram,“ segir Eyjólfur og bendir á að í Færeyjum sé hugað að jarðgöngum til Suðureyja.
„Sem ég held að séu aðeins lengri jarðgöng en þarna en þetta snýst um jarðlögin fyrst og fremst,“ segir Eyjólfur.
Eldgos hafa orðið á sprungubeltinu á milli Íslands og Vestmannaeyja, Surtseyjargos 1963, árið 1973 var gos í Heimaey og árið 2010 var gos í Eyjafjallajökli. Öll þau eldgos urðu á sama sprungubelti.
