Hvernig tengjast innflytjendur og afbrot? Það var meðal þess sem var til umræðu í Spjallinu með Frosta Logasyni þar sem Margrét Valdimarsdóttir, doktor í afbrotafræði við Háskóla Íslands, ræddi nýlegar rannsóknir og alþjóðlega umræðu um málefnið.
Ræddu umdeilda danska rannsókn
Í viðtalinu spurði Frosti meðal annars út í rannsókn frá Danmörku sem oft hefur verið vísað til. Samkvæmt henni var fylgst með 321 palestínskum flóttamanni sem fengu hæli í Danmörku árið 1992 og afkomendum þeirra næstu þrjá áratugi. Hann nefndi að rannsóknin hefði sýnt hátt hlutfall sakfellinga, fangelsisdóma og einstaklinga á framfærslu ríkisins bæði meðal fyrsta og annarrar kynslóðar.
Margrét sagðist ekki þekkja þessa tilteknu rannsókn en hefði áhuga á að skoða hana. Hún sagði þó að slík gögn gætu verið einn þáttur sem þyrfti að skoða þegar langtímaáhrif innflytjendastefnu væru metin. Hún benti jafnframt á að sænsk stjórnvöld ynnu nú að heildargreiningu á kostnaði innflytjenda, þar sem afbrot væru meðal þeirra þátta sem teknir væru til skoðunar.
Mikill munur á Evrópu og Bandaríkjunum
Margrét sagði rannsóknarniðurstöður frá Evrópu og Bandaríkjunum vera mjög ólíkar. Hún benti á að rannsókn eftir rannsókn í Bandaríkjunum sýndi að innflytjendur væru almennt síður líklegir til að fremja afbrot en innfæddir Bandaríkjamenn og að önnur kynslóð væri einnig svipuð eða með lægri tíðni afbrota. Að hennar sögn væri staðan allt önnur í sumum Evrópulöndum, meðal annars í Svíþjóð.
Hún sagði að þessi munur vekti upp spurningar um hvaða þættir skýrðu ólíkar niðurstöður og nefndi meðal annars ólíkt velferðarkerfi og mismunandi hvata til þátttöku á vinnumarkaði sem mögulega skýringarþætti. Einnig taldi hún að inngilding innflytjenda inn í samfélagið gæti skipt miklu máli.
Menning geti skipt máli í afmörkuðum skilningi
Þegar Frosti spurði hvort réttmætt væri að ræða menningu sem eina útskýringu sagði Margrét að mikilvægt væri að greina á milli ólíkra þátta menningar. Hún sagði afbrotafræðinga meðal annars hafa áhuga á viðhorfum til lagabrota og beitingar ofbeldis, en að margir aðrir menningarlegir þættir væru jákvæðir og gætu auðgað samfélagið. Hún sagði hins vegar að meta þyrfti hvort samfélagslegur kostnaður af ákveðnum stefnum væri meiri en ávinningurinn.
Varar við að byggja á einstökum málum
Í lok umræðunnar ræddu þau áhrif alvarlegra afbrota sem framin eru af hælisleitendum á almenningsálitið. Margrét sagði skiljanlegt að slík mál hefðu sterk tilfinningaleg áhrif en lagði áherslu á að afbrotafræðingar reyndu að horfa fyrst og fremst til tölfræðilegra gagna og heildarmyndarinnar fremur en einstakra frétta þegar tengsl innflytjenda og afbrota væru metin.
Hægt er að sjá brot úr viðtalinu hér fyrir neðan en ef þú vilt sjá allan þáttinn geturðu tryggt þér áskrift að Brotkast.is hérna.