Bandarísk stjórnvöld hafa óskað eftir tilboðum í allt að 17 milljónir tunna af hráolíu úr neyðarbirgðum landsins. Aðgerðin er liður í viðleitni Trump-stjórnarinnar til að auka olíuframboð og draga úr verðhækkunum á heimsmarkaði vegna átaka í Mið-Austurlöndum og truflana á alþjóðlegum olíuflutningum.**

Bandaríska orkumálaráðuneytið tilkynnti föstudaginn 16. október að það hefði óskað eftir tilboðum í skiptasamninga um allt að 17 milljónir tunna úr Strategic Petroleum Reserve (SPR), olíuneyðarbirgðum Bandaríkjanna.

Samkvæmt Reuters er aðgerðin hluti af víðtækari áætlun sem Donald Trump Bandaríkjaforseti samþykkti í mars síðastliðnum, þegar Bandaríkin skuldbundu sig til að lána allt að 172 milljónir tunna af olíu.

Áætlunin tengist sameiginlegum aðgerðum um 30 ríkja innan Alþjóðaorkumálastofnunarinnar (IEA), sem samþykktu að losa samtals 400 milljónir tunna úr neyðarbirgðum til að bregðast við röskun á olíumörkuðum.

Olíuverð hækkar þrátt fyrir aðgerðirnar

Á sama tíma hefur olíuverð hækkað verulega vegna vaxandi spennu í Mið-Austurlöndum og áhyggna af framboði á olíu og eldsneyti.

Við lok viðskipta föstudaginn 16. október hafði Brent-hráolía hækkað um 3,7% og var komin í 109,86 Bandaríkjadali á tunnu, hæsta verð síðan í maí.

Bandaríska WTI-olían hækkaði jafnframt um 3,5% og fór í 101,41 dal á tunnu.

Átökin við Íran og truflanir á olíuflutningum um Hormuz-sund hafa aukið óvissu á mörkuðum. Árásir á orkumannvirki í Rússlandi hafa einnig vakið áhyggjur af framboði á olíuafurðum.

Olían verður lánuð en ekki seld varanlega

Samkvæmt fyrirkomulagi bandaríska orkumálaráðuneytisins fá fyrirtæki olíuna að láni og skuldbinda sig til að skila sambærilegu magni síðar, ásamt viðbótarmagni samkvæmt samningsskilmálum.

Markmiðið er að auka tímabundið framboð án þess að ganga varanlega á neyðarbirgðir landsins.

Árangurinn er þó ekki tryggður.

Í júní bauð bandaríska orkumálaráðuneytið fyrirtækjum að fá allt að 40 milljónir tunna að láni, en aðeins bárust samþykkt tilboð sem námu um 500 þúsund tunnum.

Reuters greinir frá því að skilmálar um að skila allt að 24% meira olíumagni hafi meðal annars dregið úr áhuga fyrirtækja.

Alþjóðaorkumálastofnunin undirbýr frekari aðgerðir

Alþjóðaorkumálastofnunin tilkynnti 15. október að aðildarríkin hefðu samþykkt að hraða afhendingu þeirra neyðarbirgða sem enn ætti eftir að losa á markað.

Stofnunin segir heildarmagn olíu og olíuafurða sem verði losað úr birgðum nú fara yfir upphaflega áætlun um 400 milljónir tunna.

Aðgerðirnar undirstrika hversu alvarleg staðan er orðin á alþjóðlegum orkumörkuðum.

Þrátt fyrir umfangsmiklar ráðstafanir stjórnvalda er enn óljóst hvort aukið framboð úr neyðarbirgðum muni nægja til að stöðva frekari verðhækkanir.