Opin augu: Tíðni ákæra hjá ríkisborgurum MENAPT-ríkja reiknast margfalt hærri

Tíðni ákæra hjá ríkisborgurum MENAPT-ríkja reiknast um 3,4 til 4,8 sinnum hærri en hjá íslenskum ríkisborgurum samkvæmt nýrri greiningu Opinna augna á gögnum áranna 2019–2024. Flokkurinn nær yfir ríki Mið-Austurlanda, Norður-Afríku, Pakistan og Tyrkland.
Greiningin byggist á svörum dómsmálaráðherra við fyrirspurnum á Alþingi og mannfjöldatölum Hagstofu Íslands. Miðillinn ber saman fjölda ákærðra í fjórum brotaflokkum við fjölda íbúa á aldrinum 15–64 ára með viðkomandi ríkisfang.
Samkvæmt útreikningunum er tíðnin hjá MENAPT-hópnum á bilinu 3.354 til 4.647 á hverja 100.000 íbúa, samanborið við 976 hjá íslenskum ríkisborgurum. Bilið stafar af því að sumar lágar tölur eru ekki birtar nákvæmlega í frumgögnunum af persónuverndarástæðum. Það er því ekki tölfræðilegt öryggisbil.
Tyrkland og Pakistan meðal ríkja með háa tíðni
Meðal MENAPT-ríkja sem greiningin fjallar um reiknast tíðnin hjá tyrkneskum ríkisborgurum á bilinu 5.369 til 6.040 á hverja 100.000 íbúa. Hjá pakistönskum ríkisborgurum er hún 4.989 til 6.349 og hjá palestínskum ríkisborgurum 4.284 til 5.186.
Hjá marokkóskum ríkisborgurum reiknast tíðnin 3.757 til 4.830 og hjá írönskum ríkisborgurum 3.244 til 3.691. Íraskir og sýrlenskir ríkisborgarar eru með lægri reiknaða tíðni en þessir hópar, en hún er engu að síður um tvöföld íslenska viðmiðið eða meiri.
Margir þessara ríkisfangshópa eru fámennir hér á landi. Einstök tilvik geta því haft veruleg áhrif á niðurstöðurnar.
Heildarmeðaltalið felur mikinn mun milli hópa
Í greiningunni reiknast tíðni erlendra ríkisborgara í heild 43 prósentum hærri en íslenskra ríkisborgara. Að mati miðilsins sýnir það meðaltal aðeins hluta myndarinnar, enda sé munurinn mikill milli ríkisfangshópa.
Ríkisborgarar Evrópuríkja eru um 84,5 prósent erlendra íbúa á aldrinum 15–64 ára samkvæmt greiningunni og vega því þungt í heildarmeðaltalinu. Pólskir ríkisborgarar, fjölmennasti hópurinn, eru til dæmis nálægt íslenska viðmiðinu þegar brotaflokkarnir fjórir eru lagðir saman.
Gögnin mæla ákærur eftir ríkisfangi
Niðurstöðurnar varða tíðni ákæra og jafngilda ekki mælingu á sakfellingum. Sami einstaklingur getur talist í fleiri en einum brotaflokki.
Þá er flokkað eftir ríkisfangi, sem segir ekki eitt og sér til um uppruna eða búsetu. Séu ferðamenn eða aðrir án skráðrar búsetu hér meðal ákærðra getur samanburður við íbúafjölda skekkt tíðnina. Viðmiðun við aldurshópinn 15–64 ára felur heldur ekki í sér fulla leiðréttingu fyrir ólíkri aldurs- og kynjasamsetningu hópanna.
Útreikningarnir eru unnir af Opnum: Greininguna, aðferðalýsingu og fylgigögn má nálgast hér.