Mjög mikil vinna flugstétta, lækna og framhaldsskólakennara hjá ríkinu er ástæða þess að margir í þessum stéttum eru í efstu sætum á launalista opinberra starfsmanna, segja forsvarsmenn þeirra.
Rúmlega 2000 ríkisstarfsmenn fá meira en eina og hálfa milljón króna á mánuði í heildarlaun. Fjármála- og efnhagsráðherra sagði í fréttum í gær að tölurnar hafi komið honum aðeins á óvart.
Nærri helmingur á listanum er heilbrigðisstarfsmenn. Þeirra efstir eru læknar á landsbyggðinni með mest rúmar sex milljónir á mánuði.
Vinna meira en þeir kæra sig um
Jóhanna Guðrún Pálmadóttir sjúkrahúslæknir og stjórnarmaður í Læknafélagi Íslands segir að sumir læknar á landsbyggðinni sinni stóru héraði jafnvel einir á vöktum eftir að þeir eru búnir með dagvinnu:
„Á bakvöktum og sinna útköllum og sinna öllu, sem þarf að sinna, mánuðum saman án þess að nokkur leysi þá af. Þeir vinna auðvitað miklu meira en þeir kæra sig um en fá greitt fyrir vinnuna. Það skýrir þessi laun,“ segir hún.
Eins er með sjúkrahúslækna. Þeir vinna dagvinnu, á vöktum á kvöldin, nóttunni, um helgar og á stórhátíðum og eru á bakvöktum líka þar sem þeir til dæmis veita ráðgjöf í síma eða eru kallaðir í aðgerðir.
Líka mikil ógreidd vinna
Í sumum sérgreinum og undirsérgreinum lækna á Íslandi eru örfáir læknar að kannski bara einn:
„En við þurfum að hringja í kollega okkar þegar við fáum sjúklinga inn á bráðamóttökuna með ákveðið vandamál og þá hringjum við í fólk, sem er ekki einu sinn á vakt, og fáum ráðgjöf. Þannig að það er líka heilmikil ógreidd vinna, sem er unnin, sem er ekki í þessum tölum.“
Í öllum veðrum allan sólarhringinn
Hjá Landshelgisgæslunni eru 67 manns með meiri heildarlaun á mánuði en 1,5 milljón þar af 11 með þrjár milljónir eða meira. Flestir þessara 67 eru áhafnir flug- og sjóstétta sem fá greitt samkvæmt kjarasamningum og eru á löngum vöktum og bakvöktum, segir Ásgeir Erlendsson samskiptastjóri hjá Gæslunni:
„Auðvitað eru þetta störf sem eru töluvert frábrugðin hefðbundnum skrifstofustörfum. Þau eru unnin allan sólarhringinn, eru áhættusöm og krefjast mikillar sérþekkingar. Og ef við tökum þyrlusveit sem dæmi að þá auðvitað fer hún út í öllum veðrum, allan sólarhringinn oft þegar aðrir fara ekki. Þannig að það er í raun og veru það sem skýrir það.“
Mannekla er ástæðan
Framhaldsskólakennarar eru líka á hálaunalistanum. 139 starfsmenn framhaldsskóla eru á listanum og tveir hæstlaunuðu á honum eru með rúmar tvær koma tvær milljónir á mánuði.
„Hér er afmarkaður hópur í framhaldsskólum á Íslandi sem hefur gríðarlega há laun réttilega eins og fram kom í fréttinni [í gær],“ segir Guðjón Hreinn Hauksson formaður Félags framhaldsskólakennara, „en hins vegar er það þannig að orsök þessara launa mannekla í þessum skólum.“
Sérstaklega vanti kennara í verkgreinar, segir hann. Þá sé í sumum skólanna kennt langt fram á kvöld og þá hafi nemendum í fjarnámi fjölgað mjög.
„Við höfum barist fyrir því að hækka grunnlaunin. Við semjum ekki um heildarlaunin heldur eru þau afsprengi þess að stjórnendur sem taka þessar ákvarðanir.“
Guðjón Hreinn segist taka undir orð fjármálaráðherra í fréttinni í gær að það sé ekki heilbrigt að vinna tvöfalda vinnu, það sé hvorki gott fyrir kennara né nemendur.