Gísli Bachman, stjörnuspekingur og einkaþjálfari, segir líf sitt og fjölskyldunnar hafa farið gjörsamlega á hliðina fyrir fjórum árum eftir fréttaskýringarþátt þar sem hann var sakaður um ofbeldi vegna hluta sem hann sagði í tíma sem stjörnuspekingur. Gísli og Elín Kristjánsdóttir, konan hans, sem eru nýjustu gestirnir í podcasti Sölva Tryggvasonar, segjast vilja stíga fram opinberlega og segja sína sögu til að opna á umræðu um hvað sé eðlilegt og hvað ekki þegar kemur að opinberri umfjöllun og hve lengi afleiðingar eigi að vara. Gísli segir allt hafa breyst á afmælisdaginn sinn 5. maí árið 2022:
„Þetta er þáttur þar sem er verið að tala um ofbeldi í andlega heiminum á Íslandi og talað við fólk sem hefur lent illa í andlegum ofbeldismönnum. Ég er tekinn fyrir þarna ásamt öðrum sem voru sakaðir um alvarlegt ofbeldi, en ég var sá eini sem var nafngreindur og myndbirtur í þættinum. Það kom út stikla úr þættinum á afmælisdaginn minn, 5. maí, og þá vissi ég hvað var í vændum. Við Elín vorum gjörsamlega slegin þegar við sáum svo þáttinn þegar hann fór í loftið. Þar var birt myndband af mér í stjörnulestri þar sem ég sannarlega sagði hluti sem ég hefði ekki átt að segja. En það sem var sjokkerandi fyrir mig var að mér var blandað inn í umfjöllun þar sem var verið að saka menn um gróft kynferðisofbeldi.“
Tekur fulla ábyrgð
Umræddur þáttur var fréttaskýringaþáttur Kompáss um ofbeldi í andlega heiminum á Íslandi, þar sem Gísli var bæði nafngreindur og myndbirtur í þætti innan um aðrar sögur sem voru af talsvert alvarlegri toga. Því má segja að hann hafi á ákveðinn hátt orðið andlit fyrir hluti sem hann hafði ekkert með að gera. Gísli gerðist sekur um að segja óviðurkvæmilega hluti þegar hann hitti vinkonuhóp í persónulegum lestri í stjörnuspeki. Í kjölfar þáttarins missti hann vinnuna og mannorðið á einum degi og á þeim fjórum árum sem eru liðin hefur honum ítrekað verið sagt upp störfum eingöngu út af þættinum og umfjölluninni sem enn er á netinu. Gísli segist fyrstur allra gangast við því að hann hafi gert hluti sem hafi ekki verið í lagi, en veltir því upp hvort afleiðingarnar séu ekki komnar úr öllu sem eðlilegt gæti talist:
„Ég vil taka fulla ábyrgð á þessari umfjöllun og vil sannarlega hreinsa upp þá hegðun sem ég þurfti að betrumbæta hjá sjálfum mér. Á þessum tíma fannst mér töff að triggera fólk og ég sé það núna að það hefur örugglega bara verið mjög óþægilegt. Það sem kom fram í þættinum var þriggja tíma hittingur sem var tekinn upp á myndband með þessum vinkonuhópi. Ég var að fara inn í kenningar Carls Jung um skuggana okkar og mikilvægi þess að horfa á alla partana innra með okkur. Ekki að það þýði að við séum endilega þessir partar, en að þeir búi innra með okkur og til þess að laga þá verðum við að viðurkenna þá og horfast í augu við þá. Ég tala þarna um að það búi síkópati innra með mér og að ég geti skilið Hitler og fleiri hluti sem ég hefði ekki átt að segja. Sumt af því sem ég sagði var alls ekki gott og ég var bara að tala með rassgatinu. Ég er greindur með bipolar (geðhvörf) og fór í mína fyrstu maníu árið 2014. Ég hafði aldrei tekið fulla ábyrgð á því þegar ég fór í maníu, en þessi umfjöllun sendi mig í þá vegferð að þurfa að skoða sjálfan mig betur og taka ábyrgð á hlutum sem ég hafði ekki horfst í augu við. Ég hef ekki sagt frá bipolar-greiningunni opinberlega en eftir á er auðvelt að sjá að ég hefði þurft að taka meiri ábyrgð á mér. Ef þú ert að glíma við geðhvörf verður þú að taka fulla ábyrgð á því, ekki síst þegar þú ert að vinna með fólki á þann hátt sem ég var að gera.“
Erfitt að skoða kommentakerfin
Gísli og Elín, konan hans, áttu mjög ungt barn þegar stormurinn skall á og eðlilega hefur allt þetta ferli haft gríðarleg áhrif á fjölskylduna og allt þeirra líf undanfarin fjögur ár. Elín segir þetta tímabil hafa reynt gríðarlega mikið á þau á allan hátt:
„Þetta var náttúrulega bara hræðilegt. Mér fannst ég vera í spennutreyju þegar ég horfði upp á það að það var verið að taka manninn minn af lífi hvað varðar mannorð hans og allir með hugmyndir og skoðanir á honum, líka fólk sem þekkir hann ekki neitt. Fólk fór að efast um hvers konar maður hann var og mér fannst fólk nánast draga orð mín í efa þegar ég reyndi að verja hann og segja fólki hvaða mann hann hefur að geyma. Nánast eins og ég væri bara rosalega meðvirk og föst í einhverju sambandi sem ég ætti ekki að vera í. Það var erfitt að skoða kommentakerfin þegar ég sá fólk skrifa um mig eins og ég væri eitthvað grey að vera í sambandi með honum. Ég upplifði í mjög langan tíma að ég mætti eiginlega ekki vera konan hans og vera stolt af því. Ég sagði til dæmis engum á vinnustaðnum mínum frá því hver maðurinn minn væri. Í desember í fyrra endaði ég bara í veikindaleyfi eftir að hafa bælt allar þessar tilfinningar í svona langan tíma. Ég var auðvitað mjög reið út í Gísla fyrir að hafa komið okkur í þessa stöðu með því að vera of hispurslaus í því hvernig hann talaði. En það breytti því ekki hvað mér fannst um hann sem manneskju. Síðan þetta gerðist erum við búin að gifta okkur og eignast annað barn og mér finnst ég bara mjög heppin að eiga hann sem mann og strákarnir okkar eru virkilega heppnir að eiga hann sem pabba.“
Endaði með að fá taugaáfall
Afleiðingarnar fyrir Gísla og fjölskylduna hafa nú varað í fjögur ár og verið margvíslegar. Honum hefur nú alls sex sinnum verið sagt upp störfum eingöngu út af umfjölluninni fyrir 4 árum:
„Ég endaði á því að fá taugaáfall og missti alveg fæturna, en sem betur fer fékk ég góða aðstoð í gegnum Virk og fékk endurhæfingarlífeyri. En svo þegar ég var orðinn betri fékk ég starf í grunnskóla sem afleysingarkennari og þar voru allir mjög ánægðir með mig. En um leið og það kom upp umræða um þessa umfjöllun var mér strax sagt upp. Svo hef ég ítrekað lent í því sama. Ég fór að þjálfa frjálsar íþróttir og þar varð allt vitlaust yfir því að ég væri að þjálfa börn. Svo þegar það eru liðin 3 ár frá þessu fer ég að starfa sem nuddari á sjúkraþjálfunarstöð og hélt að þetta væri búið, þó að ég væri enn með þennan ótta innra með mér að þetta kæmi alltaf upp aftur, sem það gerði. Síðasta tilvikið var að ég þvingaði mig í að þora að sækja um á leikskóla, en sex dögum eftir að ég byrjaði var ég kallaður inn á skrifstofu og sagt upp störfum. Þetta var í sjötta skipti sem mér var sagt upp störfum á undanförnum árum og þarna krössuðum við Elín bara bæði. Þetta var í lok síðasta árs og nærri fjögur ár liðin frá umfjölluninni.“
Gjöf að vera hent ofan í pytt
Gísli segir þrátt fyrir allt þetta að hann hafi séð gjafir í þessu ferli og sú stærsta sé að horfast í augu við sjálfan sig og ná að bæta hluti í sínu fari sem annars hefðu kannski haldið áfram:
„Gjöfin í þessu var að mér var hent ofan í pytt þar sem ég varð bara að horfast í augu við sjálfan mig á allan hátt. Einhverjir partar sem ég hefði kannski ekki þorað að mæta, en þarna var mér bara hent ofan í pyttinn og hleranum læst. Ég endaði á að fá taugaáfall og allan pakkann. En það sem var fallegt í því var að ég fékk tækifæri til að skoða hvað ég var með rosalega brotna sjálfsmynd og það var margt sem ég þurfti að skoða í eigin fari. Ég var með mikla hetju-,,complexa”, eftir að hafa verið lagður í einelti sem barn. Þannig að mér fannst ég verða að vera mjög stórfenglegur til þess að vera einhvers virði. Þetta virði fann ég í gegnum stjörnuspekina og það hægt og rólega steig mér til höfuðs. Eftir að þessi þáttur kom út neyddist ég til þess að horfast í augu við allar hliðar af sjálfum mér og ég er þakklátur fyrir það.“
Hægt er að nálgast viðtalið við Gísla og Elínu og öll viðtöl og podköst Sölva Tryggvasonar inni á solvitryggva.is