Afsögn John Healey varnarmálaráðherra Bretlands í dag kom eins og þruma úr heiðskíru lofti. Keir Starmer forsætisráðherra hefur verið í margs konar vandræðum undanfarnar vikur og mánuði, þá helst fyrir skipun Peters Mandelson í embætti sendiherra í Bandaríkjunum eftir að ljóst varð um náin tengsl hans við Jeffrey Epstein. Staða hans veiktist enn frekar með þessari afsögn.
Ástæðan sem Healey gefur fyrir afsögninni er að áætlun Starmers um fjárfestingar í varnarmálum næsta áratuginn – sem hefur ekki verið birt ennþá – geti orðið til þess að draga úr öryggi Bretlands. Hvorki Starmer né fjármálaráðuneytið hafi sýnt vilja til að koma með það sem til þurfi til að verja landið á tímum aukinna ógna. Hann hafi skýrt þetta út fyrir Starmer og eigi nú engra annarra kosta völ en að segja af sér.
Starmer hafði áður boðað að áætlunin yrði birt fyrir leiðtogafund NATO-ríkjanna sem hefst í Tyrklandi 7. júlí. Hann hefur líka heitið því að auka verulega útgjöld til varnarmála, þannig að þau yrðu 2,5% af landsframleiðslu á næsta ári og 3% árið 2029. Breskir fjölmiðlar hafa á síðustu vikum greint frá deilum innan ríkisstjórnar Verkamannaflokksins um þessa áætlun og heimildir þeirra herma að drög að áætluninni hafi ekki lofað þeim útgjöldum sem Starmer hafði boðað.
Tímasetning afsagnarinnar getur reynst afdrifarík fyrir Starmer því aðeins er rúm vika í kosningar um nýjan þingmann í kjördæminu Makerfield. Þar er Andy Burham borgarstjóri í Manchester í kjöri fyrir Verkamannaflokkinn en hann er orðaður við mótframboð í leiðtogasæti flokksins á næsta landsfundi.
Sex ráðherrar hafa nú hætt í ríkisstjórn Starmbers á einum mánuði. Miatta Fahnbulleh, Alex Davies-Jones og Zubir Ahmed voru lægra settir ráðherrar en hinir tveir eru Jess Phillips, ráðherra ofbeldismála gegn konum og stúlkum, og Wes Streeting heilbrigðisráðherra. Sá síðastnefndi er einnig orðaður við leiðtogaframboð á næsta landsfundi Verkamannaflokksins.
Justin Crump, sérfræðingur í öryggis- og varnarmálum, segir við Associated Press að erfitt sé að halda trúverðugleikanum þegar svo hátt settur ráðherra hættir störfum sem hafi löngu áður tjáð óánægju sína með gang mála. „Þetta hefði ekki átt að gerast í ríkisstjórn sem er vel stjórnað. Og þetta undirstrikar skort á stjórnun og skýrleika og misræmi milli orða og gjörða.“
